Uzasadnienie
Pismem z 17 marca 2024 r. (wpływ do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie 30 kwietnia 2024 r.) J. M. (wnioskodawca, strona, skarżący) wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie o wymierzenie grzywny Staroście Kamieńskiemu (organ) za nieprzekazanie w terminie sądowi skargi na bezczynność organu w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, "w wysokości nie mniejszej niż 1% maksymalnego wymiaru kary za każdy pełny tydzień opóźnienia" oraz o zasądzenie od organu na rzecz wnioskodawcy zwrotu kosztów postępowania wedle norm przepisanych.
Wnioskodawca wskazał, że organ pozostaje w zwłoce z powodu nieprzekazania skargi z 22 lutego 2024 r. na bezczynność organu w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej.
Pismem z 13 maja 2024 r. organ przekazał skargę strony, a pismem z 3 czerwca 2024 r. odpowiedź na skargę. Organ wskazał, że nie pozostawał w bezczynności, a pismem z 5 marca 2024 r. uwzględnił skargę wnioskodawcy na bezczynność organu i udzielił mu stosownych informacji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje
Zgodnie z art. 54 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2023.1634 ze zm. - p.p.s.a.) skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi. Organ ten przekazuje skargę sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania (art. 54 § 2 p.p.s.a.). W sprawach objętych kognicją sądów na podstawie przepisów ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U.2022.902 - d.i.p.) termin ten jest krótszy. Stosownie bowiem do art. 21 pkt 1 d.i.p., przekazanie akt i odpowiedzi na skargę następuje w terminie 15 dni od dnia otrzymania skargi.
W myśl art. 55 § 1 p.p.s.a. w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 p.p.s.a., sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. Postanowienie to może być wydane na posiedzeniu niejawnym. Z kolei przepis art. 154 § 6 p.p.s.a. przewiduje grzywnę do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów.
Jak stanowi art. 64 § 3 p.p.s.a., do wniosku stosuje się odpowiednio przepisy o skardze, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej.
W postępowaniu prowadzonym na podstawie art. 55 § 1 p.p.s.a. sąd bada jedynie, czy organ bądź podmiot, do którego skarga została skierowana, wykonał obowiązki określone w art. 54 § 2 p.p.s.a. w zw. z art. 21 pkt 1 d.i.p.
Grzywna, o której mowa w art. 55 § 1 p.p.s.a. ma mieszany, tj. dyscyplinująco-restrykcyjny charakter. Jej celem jest nie tylko doprowadzenie do tego, by organ przekazał sądowi administracyjnemu skargę wraz z aktami sprawy i swoim stanowiskiem, ale także ma ona być sankcją za naruszenie podstawowego prawa jednostki do rozpatrzenia sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, o którym mowa w art. 45 ust. 1 Konstytucji RP. Ponadto ma ona również funkcję prewencyjną, której celem jest zapobieżenie naruszeniom prawa w przyszłości (por. m.in. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 18 kwietnia 2023 r. III OZ 188/23 – orzeczenia sądów administracyjnych dostępne są na stronie: orzeczenia.nsa.gov.pl).
Rozpoznając wniosek o wymierzenie grzywny, sąd bierze pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, a więc między innymi przyczyny niewypełnienia przez organ obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 p.p.s.a., czas, jaki upłynął od wniesienia skargi, oraz czy przed rozpatrzeniem wniosku o wymierzenie organowi grzywny, organ ten obowiązek wypełnił i wyjaśnił powody niedotrzymania terminu (T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2011, s. 381). Zwrot "sąd może orzec o wymierzeniu grzywny" wskazuje przy tym, że wymierzenie grzywny nie jest obligatoryjne i możliwość ta pozostawiona jest uznaniu sądu.
Sąd wskazuje przy tym, że przekazanie skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę jest bezwzględnym obowiązkiem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania zaskarżono. Nieprzekazanie skargi ogranicza stronie skarżącej możliwość realizacji jej konstytucyjnego prawa do sądu.
W rozpoznawanej sprawie organ otrzymał skargę 22 lutego 2023 r. Wniosek z 17 marca o wymierzenie organowi grzywny za nieprzekazanie skargi wpłynął do sądu 30 kwietnia 2024 r.
Organ przekazał skargę przy piśmie z 13 maja 2024 r., a odpowiedź na skargę pismem z 3 czerwca 2024 r. Organ nie przedstawił przy tym wyjaśnień w zakresie przyczyn niedotrzymania terminu przekazania skargi. Wyjaśnił jedynie że udzielił odpowiedzi na sam wniosek, nie stanowi to jednak wyjaśnienia przyczyny nieprzekazania skargi.
W związku z tak ustalonym stanem faktycznym i prawnym sprawy sąd uznał, że brak przekazania skargi był zawiniony i stanowił naruszenie obowiązujących przepisów prawa. Sąd miał również na względzie brak stosownych wyjaśnień organu w zakresie nieprzekazania skargi w terminie oraz okoliczność, że odpowiedź na skargę nadesłano dopiero pismem z 3 czerwca 2024 r. Wymierzenie organowi grzywny jest w tej sytuacji zasadne.
Z powyższych względów sąd orzekł jak w punkcie I sentencji postanowienia na podstawie art. 55 § 1 i art. 154 § 6 p.p.s.a.
O zwrocie kosztów postępowania orzeczono na podstawie art. 200 w związku z art. 64 § 3, art. 205 § 1 p.p.s.a. Na orzeczone koszty składa się wpis sądowy w wysokości 100 zł.