Uzasadnienie
Wnioskiem z dnia 2 listopada 2016 r. K. P. [...] P. (dalej: wnioskodawca) wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o wymierzenie Prezydentowi [...] grzywny na podstawie art. 55 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm., dalej jako: ppsa) za nieprzekazanie sądowi skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę. Z załączonej do wniosku uwierzytelnionej kserokopii skargi wnioskodawcy na bezczynność Prezydenta [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] maja 2016 r. o przyznanie w trybie art. 215 ust. 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2015 r., poz. 1774, ze zm.) odszkodowania za nieruchomość położoną w [...] przy ul. [...], hip. nr [...], wynika, że została ona złożona do Prezydenta [...] w dniu 29 sierpnia 2016 r.
Wnioskodawca wniósł o wymierzenie Prezydentowi [...] grzywny w maksymalnej ustawowej wysokości za niewywiązywanie się z obowiązku określonego w art. 54 § 2 ppsa, zasądzenie na rzecz wnioskodawcy kosztów postępowania sądowego oraz rozpoznanie skargi na bezczynności organu na podstawie jej odpisu.
Do dnia wydania niniejszego postanowienia Prezydent [...] nie udzielił odpowiedzi na przytoczony na wstępie wniosek.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje.
Zgodnie z art. 54 § 1 ppsa skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi. Organ przekazuje skargę sądowi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej wniesienia (art. 54 § 2 ppsa). Natomiast stosownie do art. 55 § 1 ppsa w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 ppsa, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 tej ustawy, tj. do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Postanowienie może być wydane na posiedzeniu niejawnym.
Grzywna, o której mowa w art. 55 § 1 ppsa ma charakter mieszany: dyscyplinująco-restrykcyjny. Jest to więc środek, którego zastosowanie ma doprowadzić do wykonania przez organ obowiązku z art. 54 § 2 ppsa, jednakże wyłączną, materialnoprawną przesłanką takiego orzeczenia jest niewypełnienie tego obowiązku w terminie przewidzianym w tym przepisie (por. post. NSA z dnia 5 lipca 2006 r., sygn. akt II OSK 1024/06, dostępne na http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Stosownie jednak do treści art. 55 § 1 ppsa "sąd może orzec" o wymierzeniu organowi grzywny, co oznacza, że rozstrzygając w tej kwestii, sąd powinien wziąć pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, a więc między innymi przyczyny niewypełnienia przez organ obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 ustawy, a także czas, jaki upłynął od wniesienia skargi, oraz czy przed rozpatrzeniem wniosku o wymierzenie organowi grzywny organ ten obowiązek wypełnił i wyjaśnił powody niedotrzymania terminu (T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2011, s. 381).
Ponadto w uchwale 7 sędziów NSA z dnia 3 listopada 2009 r. sygn. akt II GPS 3/09 (dostępna na http://orzeczenia.nsa.gov.pl) Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że oprócz funkcji dyscyplinującej oraz represyjnej, wymierzenie grzywny z art. 55 § 1 ppsa pełni również funkcję prewencyjną. Ukaranie organu służy bowiem także zapobieganiu naruszeniom prawa w przyszłości, zarówno przez ukarany organ, jak i przez inne organy.
W ocenie Sądu, wniosek wnioskodawcy o wymierzenie grzywny Prezydentowi [...] za nieprzekazanie sądowi skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę jest zasadny i zasługuje na uwzględnienie.
Z załączonej do wniosku uwierzytelnionej kserokopii skargi wnioskodawcy na bezczynność Prezydenta [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] maja 2016 r. o przyznanie odszkodowania za przytoczoną na wstępie nieruchomość wynika, że została ona złożona do organu w dniu 29 sierpnia 2016 r. Od tej daty rozpoczął bieg trzydziestodniowy termin do wykonania przez organ obowiązku określonego w art. 54 § 2 ppsa. Termin ten upłynął zatem z dniem 28 września 2016 r. Tymczasem skarga wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę nie została przekazana przez organ do Sądu do dnia wydania niniejszego postanowienia. Oznacza to, że organ w dalszym ciągu pozostaje w zwłoce w przekazaniu ww. skargi. Bez wątpienia takie działanie organu wpływa na termin rozpoznania sprawy ze skargi wnioskodawcy przez Sąd i ogranicza wnioskodawcy możliwość realizacji jego konstytucyjnego prawa do sądu. Dodatkowo należy zauważyć, że w żaden sposób nie usprawiedliwił przyczyn niewykonania obowiązku, o którym mowa w art. 54 § 2 ppsa.
Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności oraz funkcję dyscyplinująco-prewencyjną grzywny Sąd uznał wniosek wnioskodawcy za uzasadniony i nałożył na Prezydenta [...] grzywnę w wysokości 500 zł. Wymierzając grzywnę we wskazanej wysokości Sąd wziął po uwagę przede wszystkim nieprzekazanie do Sądu przedmiotowej skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę, okres opóźnienia organu, brak usprawiedliwienia ze strony organu zaistniałego opóźnienia oraz to, że wymierzona grzywna ma odnieść skutek prewencyjny zapobiegający podobnym naruszeniom w przyszłości.
Sąd nie uwzględnił wniosku o rozpoznanie sprawy na podstawie nadesłanego odpisu skargi z uwagi na to, że sprawy dotyczące bezczynności w przedmiocie rozpoznania wniosku o przyznanie odszkodowania za tzw. grunty [...] należą do spraw historycznych, w których stan faktyczny i prawny jest skomplikowany i, w ocenie Sądu, niezasadne byłoby rozpoznawanie tego typu sprawy wyłącznie na podstawie odpisu skargi bez akt administracyjnych.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 55 § 1 ppsa, postanowił jak w pkt 1 sentencji. O zwrocie kosztów postępowania orzeczono na podstawie art. 200, art. 205 § 1 i § 2 w związku z art. 64 § 3 ppsa oraz § 14 ust. 1 pkt 1 lit c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2015 r., poz. 1804).