Uzasadnienie
E. O. pismem z dnia 8 sierpnia 2023 r. wystąpiła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o wymierzenie Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu w Warszawie grzywny na podstawie art. 55 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023r. poz. 1634 – dalej też jako p.p.s.a.) za nieprzekazanie do Sądu skargi z 3 lipca 2023 r. – na bezczynność i przewlekłość prowadzonego przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie postępowania z odwołania decyzji o przyznaniu dodatku dyferencyjnego – wraz z odpowiedzią na skargę i aktami sprawy.
Zarządzeniem z dnia 11 sierpnia 2023 r. Sąd przekazał Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu w Warszawie odpis przedmiotowego wniosku o wymierzenie organowi grzywny, zobowiązując jednocześnie organ do zajęcia, w terminie 14 dni, stanowiska.
Odpowiadając na wniosek organ w piśmie z dnia 5 września 2024 r. wskazał, że skarga wraz z odpowiedzią organu zostanie niezwłocznie przekazana po zwrocie akt z Naczelnego Sądu Administracyjnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
Stosownie do treści art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi. Organ przekazuje skargę sądowi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej wniesienia (art. 54 § 2 ustawy).
Zgodnie zaś z treścią art. 55 § 1 powołanej ustawy, w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 tej ustawy (tj. do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów). Postanowienie może być wydane na posiedzeniu niejawnym.
W orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreśla się, że grzywna, o której mowa w art. 55 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, ma charakter mieszany dyscyplinująco - restrykcyjny. Jest to więc środek, którego zastosowanie ma doprowadzić do wykonania przez organ obowiązku z art. 54 § 2 ustawy. Zauważyć przy tym trzeba, że zastosowanie tego środka nie jest obligatoryjne, ponieważ przepis art. 55 § 1 powołanej ustawy wyraźnie stanowi, że "sąd może orzec" o wymierzeniu organowi grzywny. Oznacza to, że w określonych sytuacjach sąd może odstąpić od jej wymierzenia. Rozstrzygając zaś w tej kwestii, sąd powinien wziąć pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, a więc między innymi przyczyny niewypełnienia przez organ obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 ustawy, a także czas, jaki upłynął od wniesienia skargi oraz czy przed rozpatrzeniem wniosku o wymierzenie organowi grzywny organ ten obowiązek wypełnił.
W rozpoznawanej sprawie – zdaniem Sądu - wniosek o wymierzenie grzywny Wójtowi Gminy [...] nie zasługuje na uwzględnienie.
Wskazać należy, że z analizy akt sprawy o sygnaturze akt I SAB/Wa 228/23 wynika, że pełnomocnik E. O. wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie ze skargą z dnia 25 listopada 2022 r., na bezczynność lub przewlekłość prowadzonego przez Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie postępowania w przedmiocie rozpoznania odwołania od decyzji o przyznaniu dodatku dyferencyjnego w postaci świadczenia wychowawczego.
Postanowieniem z dnia 3 kwietnia 2023 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę. Następnie pełnomocnik skarżącej z dnia 6 kwietnia 2023 r. złożył skargę kasacyjną. Postanowieniem z dnia 25 lipca 2023 r. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę na przewlekłość postępowania, jednakże postanowieniem z 14 września 2023 r. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie.
W dniu 20 września 2023 r. akta zostały zwrócone do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie celem rozpoznania skargi. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału I akta administracyjne zwrócono do organu w dniu 15 lutego 2024 r.
Nie ulega zatem wątpliwości, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie nie mogło wykonać ciążącego na nim obowiązku wynikającego z art. 54 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi z uwagi na znajdowanie się przedmiotowych akt w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Warszawie i Naczelnym Sądzie Administracyjnym. Tym samym podstawowy cel – przekazanie dokumentów do Sądu - nie mógł zostać zrealizowany. Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, że wymierzenie organowi grzywny jest nieuzasadnione. Zwłaszcza, że przed rozpatrzeniem wniosku o wymierzenie grzywny, organ obowiązek wypełnił, opóźnienie w przekazaniu akt nie było zaś efektem celowego działania Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie.
Jak wyżej wskazano przepis art. 55 § 1 powołanej ustawy ma na celu wyegzekwowanie od organu administracji wypełnienia określonego obowiązku procesowego i stanowi gwarancję procesową nadania sprawie biegu. Skoro zatem Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie wypełniło obowiązek określony w art. 54 § 2 ustawy, brak było podstaw do uwzględnienia złożonego wniosku.
W tej sytuacji Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na mocy art. 55 § 1 w związku z art. 64 § 3 oraz art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowił jak w sentencji.