Uzasadnienie
Skarżący reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika wniósł za pośrednictwem platformy e-puap w dniu 22 lutego 2021 r. skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wojewodę. Dolnośląskiego. Pismem z 20 lipca 2021 r. Strona wniosła o wymierzenie organowi grzywny za nieprzekazanie w terminie skargi.
Organ nie udzielił odpowiedzi na wniosek, przesłał odpowiedź na skargę wraz z załącznikami.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 54 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), dalej "p.p.s.a.", organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi, przekazuje skargę sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę, w postaci papierowej lub elektronicznej, w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania. Stosownie do art. 55 § 1 p.p.s.a., w razie niezastosowania się do powyższego obowiązku, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. Celem grzywny, o której mowa w art. 55 § 1 p.p.s.a. jest nie tylko pełnienie funkcji dyscyplinującej mającej na celu doprowadzenie do wykonania przez organ ciążącego na nim obowiązku procesowego, ale również funkcji represyjnej. Ta druga funkcja służy bowiem ochronie wyrażonego w art. 45 ust. 1 Konstytucji RP prawa strony do rozpoznania sprawy sądowej bez nieuzasadnionej zwłoki.
Dodatkowo grzywna pełni funkcję prewencyjną, jej wymierzenie służy także zapobieganiu naruszeniom prawa w przyszłości, zarówno przez ukarany organ, jak i przez inne organy. W wymiarze indywidualnym ukarany organ będzie chciał uniknąć powtórzenia takiej sytuacji, choćby z uwagi na związane z tym uszczuplenie środków finansowych (por. uchwała 7 sędziów NSA z dnia 3 listopada 2009 r., sygn. II GPS 3/09; postanowienie NSA z 11 maja 2012 r. sygn. I OZ 328/12; dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych; orzeczenia.wsa.gov.pl; dalej: CBOSA) Przepis art. 55 § 1 p.p.s.a. pozostawia po stronie sądu pewną dozę uznania, z uwagi na użycie zwrotu "może orzec", nie wskazuje na obligatoryjny charakter grzywny w tym przypadku, a jedynie wprowadza fakultatywnie możliwość jej orzeczenia. W tym miejscu podkreślić należy, że powołane przepisy przewidują wyłącznie dwa warunki, których spełnienie pozwala sądowi na wymierzenie grzywny, tj. stwierdzenie uchybienia przez organ terminowi do przekazania sądowi skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę oraz złożenie przez stronę wniosku o wymierzenie grzywny.
Oznacza to, że przesłanką do wymierzenia grzywny jest sam fakt nieprzekazania sądowi administracyjnemu skargi, akt sprawy i odpowiedzi na skargę, bez względu na powody takiego stanu rzeczy (por. postanowienie NSA z dnia 31 stycznia 2019 r., sygn. I OZ 1296/18; CBOSA). Wymierzając natomiast grzywnę, sąd powinien wziąć pod uwagę wszystkie okoliczności danej sprawy, w tym m.in. przyczyny niewypełnienia przez organ ciążącego na nim obowiązku (por. postanowienie NSA z dnia 10 grudnia 2018 r. sygn. I OZ 930/18; CBOSA). Jakie przyczyny spowodowały nieprzekazanie skargi sądowi, pozostaje bez znaczenia w sprawie samego wymierzenia grzywny, a może mieć jedynie wpływ na jej wysokość. W sprawie nie budzi wątpliwości, że skarga została doręczona organowi 22 lutego 2021 r. Tym samym – zgodnie z treścią art. 54 § 2 p.p.s.a. – organ winien przekazać ww. skargę do WSA we Wrocławiu w terminie trzydziestu dni.
Skarga do Sądu wpłynęła dopiero 4 sierpnia 2021 r. Organ, któremu doręczono odpis wniosku o ukaranie grzywną, nie udzielił też odpowiedzi na wniosek. Odpowiadając na wniosek przesłał odpowiedź na skargę wraz z załącznikami.
Zakreślenie przez ustawodawcę ram czasowych dopełnienia czynności przewidzianych w art. 54 § 2 p.p.s.a. stanowi odrębny, choć związany z pozostałymi powinnościami wskazanymi w tym przepisie, obowiązek działania organu administracji publicznej, który wyklucza jakąkolwiek swobodę organu w tym zakresie. Wprawdzie potencjalne przekroczenie terminu nie spowoduje bezskuteczności dokonanej czynności, ale ma ono kluczowe znaczenie z punktu widzenia art. 55 § 1 p.p.s.a. i określonego tam przedmiotu postępowania o wymierzenie grzywny (postanowienie NSA z dnia 11 stycznia 2011 r., sygn. akt I OZ 996/10; CBOSA). Uwzględniając powyższe Sąd uznał wniosek skarżącegoj za uzasadniony i wymierzył organowi grzywnę w wysokości 500 zł. Określając wysokość grzywny Sąd miał na uwadze treść wniosku i charakter sprawy będący przedmiotem skargi, a także okres zwłoki w przekazaniu skargi, który wynosi ponad 4 miesiące. Grzywna w tej wysokości pozwala na osiągnięcie celów, dla których środek ten został przewidziany.
Mając na uwadze charakter omawianej instytucji, Sąd stwierdził, że celowe i zasadne jest nałożenie na Wojewodę Dolnośląskiego grzywny w wysokości orzeczonej w punkcie I postanowienia na podstawie art. 55 § 1 w zw. z art. 154 § 6 p.p.s.a. O kosztach postępowania orzeczono w pkt II postanowienia, na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 i 64 § 3 p.p.s.a..