Uzasadnienie
Skarżący – A.J., reprezentowany przez doradcę podatkowego, wniósł do tut. Sądu skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej wskazaną w sentencji niniejszego orzeczenia. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od ww. skargi w kwocie 500 zł, skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu sądowego w części przekraczającej 200 zł. W uzasadnieniu podniósł, że nie posiada środków finansowych na pokrycie pełnych kosztów wpisu sądowego. Prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Źródłem jego dochodów jest wynagrodzenie ze stosunku pracy w wysokości ok. 2.700 zł, z kolei koszty utrzymania wynoszą ok. 2.400 zł. Na podstawie zaskarżonej decyzji naczelnik urzędu skarbowego zajął jego oszczędności w kwocie ok. 10.000 zł. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach skarżący podał, że jest właścicielem mieszkania o pow. 45m² wraz ze stanowiskiem postojowym w budynku, a także samochodu osobowego [...] rok prod. 2009. Oświadczył, że nie posiada oszczędności, papierów wartościowych czy innych praw majątkowych. Do wniosku dołączył zaświadczenie o zatrudnieniu z [...] sierpnia 2023 r. z wykazanym miesięcznym dochodem netto w kwocie 2.740,27zł.
W odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego do złożenia dodatkowych oświadczeń i dokumentów skarżący oświadczył, że jest stanu wolnego (rozwód orzeczono [...] lutego 2021 r.). Wskazał, że miesięczne koszty utrzymania wynoszą około ok. 2.500 zł, z czego: 450 zł czynsz, 125 energia elektryczna, 105 zł telewizja, 46 zł telefon oraz 1.700-1.800 zł wydatki na żywność, odzież, środki czystości, utrzymanie i eksploatację samochodu, koszty leczenia i inne. Nie posiada lokat bankowych. Skarżący przedłożył jednocześnie kopię zaświadczenia o wysokości opłat za mieszkanie oraz wyciąg z rachunku bankowego prowadzonego przez Bank [...] za okres od 9 maja 2023r. do 6 września 2023r., ze stanem konta na ostatni dzień wydruku w kwocie 182,05zł.
Stosownie do treści art. 245 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2023r. poz. 1634 - dalej zwanej "P.p.s.a."), prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§3). Częściowe zwolnienie od opłat lub wydatków może polegać na zwolnieniu od poniesienia ułamkowej ich części albo określonej ich kwoty pieniężnej (§4).
Zgodnie zaś z art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym - czyli takim o jaki wnioskuje skarżący - następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Z treści ww. przepisu wynika wprost, że ciężar dowodu co do wykazania okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy spoczywa na stronie składającej wniosek o przyznanie tego prawa. To ona ma inicjatywę dowodową w zakresie właściwego przedstawienia przyczyn uzasadniających przyznanie prawa pomocy, a sąd na podstawie przedstawionych przez stronę dowodów dokonuje oceny, czy wystąpiły przesłanki przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie (por. postanowienie NSA z 30 marca 2016 r. sygn. akt I GZ 134/16, orzeczenia.nsa.gov.pl).
Dokonując analizy i oceny sytuacji majątkowej, finansowej i zdolności płatniczych skarżącego zauważyć należy, że skarżący jest właścicielem mieszkania, które zaspokaja jego potrzeby mieszkaniowe, a także samochodu. Posiada też stałe źródło dochodów, z którego pokrywa bieżące opłaty i koszty związane z utrzymaniem. Co więcej, miesięczne dochody skarżącego potrącone o ponoszone wydatki wykazują nadwyżkę środków, która pozwala partycypować w kosztach niniejszego postępowania, a ich poniesienie nie przyczyni się do uszczerbku w utrzymaniu koniecznym skarżącego. Podkreślić przy tym należy, że koszty postępowania należy traktować jako wydatki bieżące w budżecie domowym, które powinny być zaspokajane na równi z innymi podstawowymi wydatkami.
Z powyższych względów, a także celem zapewnienia stronie konstytucyjnego prawa do sądu, przyznano jej prawo pomocy we wnioskowanym zakresie - poprzez zwolnienie z uiszczenia wpisu od skargi powyżej kwoty 200 zł.
Tym samym, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. oraz art. 258 § 2 pkt 7 P.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.