Uzasadnienie
6 II SA 1501/03
Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] marca 2003 roku nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], po rozpoznaniu wniosku W. J. o ponowne rozpoznanie sprawy zakończonej postanowieniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] z dnia [...] lutego 2003 roku nr [...] stwierdzającym nieważność postanowienia Starosty P. z dnia [...] listopada 2001 roku nr [...] w sprawie sprostowania, na wniosek W. J., błędu pisarskiego w Akcie Własności Ziemi wydanym przez Naczelnika Gminy P. w dniu [...] marca 1976 roku nr [...] w przedmiocie uwłaszczenia nieruchomości położonej we wsi P. gm. P. na rzecz W. J. poprzez wpisanie zamiast "działka nr [...], działka nr [...], postanowiło utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie.
Zdaniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...], Starosta P. wydając postanowienie o sprostowaniu błędu pisarskiego w Akcie Własności Ziemi z dnia [...] marca 1976 roku nr [...] poprzez wpisanie zamiast " działka nr [...]", "działka nr [...]", dokonał merytorycznej zmiany treści tego aktu, zwłaszcza wobec treści Aktu Własności Ziemi z dnia [...] czerwca 1973 roku nr [...], z którego wynika, że właścicielką działki nr [...] położonej we wsi P. gm. P. stała się z mocy prawa, w trybie uwłaszczenia M. F. M.. Tryb rektyfikacji decyzji administracyjnych ustanowiony w art. 113 § 1 kpa przewidziany jest dla wadliwości nieistotnych. Nie jest zatem dopuszczalne sprostowanie decyzji, które prowadziłoby do ponownego rozstrzygnięcia sprawy, odmiennego od pierwotnego. Starosta P. dokonując sprostowania Aktu Własności Ziemi z dnia [...] marca 1976 roku nr [...], z zastosowaniem przepisu art. 113 § 1 kpa, zmienił istotny element decyzji jakim jest jej rozstrzygnięcie.
Postanowienie Starosty P. z dnia [...] listopada 2001 roku nr [...] wydane więc zostało z rażącym naruszeniem prawa tj. przepisu art. 113 § 1 kpa i na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 kpa, zdaniem organu, należało stwierdzić jego nieważność.
Na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] marca 2003 roku skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego złożył W. J. wnosząc o jego uchylenie oraz utrzymanego przez nie w mocy postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lutego 2003 roku o stwierdzeniu nieważności postanowienia Starosty P. z dnia [...] listopada 2001 roku.
Zdaniem skarżącego, Kolegium w sposób zawężający interpretuje instytucję sprostowania przewidzianą w art. 113 § 1 kpa. Taki zawężający zakres stosowania pozbawia ją większego znaczenia praktycznego i wbrew twierdzeniom Kolegium nie znajduje oparcia w orzecznictwie sądowym. Działką nr [...] władał jak właściciel. Nie stał temu na przeszkodzie błąd w akcie własności, który został popełniony przy wydawaniu mu jego egzemplarza decyzji. Akt Własności Ziemi z dnia [...] czerwca 1973 roku mający za przedmiot działkę nr [...], ujawniony przez J. M. nigdy nie był zaopatrzony w klauzule ostateczności i wydany został z pewnością w toku innego postępowania. W tym miejscu kolegium wykroczyło poza swoje kompetencje albowiem przedmiotem sprawy nie był powyższy akt ani zagadnienie istnienia dwóch sprzecznych aktów własności ziemi, które podlega kognicji sądownictwa powszechnego.
Tym samym, w ocenie skarżącego, brak jest podstaw do oceny, że doszło, przy wydaniu postanowienia przez Starostę p., do rażącego naruszenia przepisu art. 113 §1 kpa. Nadto Kolegium nie dopełniło obowiązku wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego poprzez rozważenie materiału znajdującego się w materiałach archiwalnych, czym naruszyło przepis art. 77 kpa. Sporządzone uzasadnienie odbiega od wymogów, jakie narzucają organom administracji przepisy art. 8, 9, 11, 107 kpa w zw. z art. 126 kpa.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wnosiło o jej oddalenie
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje
Z dniem 1 stycznia 2004 roku weszły w życie:
ustawa z dnia 25 lipca 2002 roku Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz.U Nr 153, poz. 1269/, ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U Nr 153, poz. 1270/, ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 roku Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U Nr 153, poz. 1271/.
Jednocześnie uchylona została ustawa z dnia 11 maja 1985 roku o Naczelnym Sądzie Administracyjnym, która obowiązywała w dacie wniesienia skargi w sprawie niniejszej.
Zgodnie z art. 97 § 1 p.w.u.p. sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 roku i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Taka sytuacja ma miejsce w sprawie niniejszej.
W świetle art. 1 § 1 u.s.a. sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W grę wchodzi kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej pod względem zgodności z prawem
Kontrolując zaskarżone postanowienie z punktu widzenia powyższych kryteriów skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Wbrew zarzutom skarżącego Samorządowe Kolegium Odwoławcze wydało właściwe rozstrzygnięcie. Poczynione przez nie ustalenia są prawidłowe i wyczerpujące. Wyjaśnione zostały wszystkie istotne okoliczności mające wpływ na wynik sprawy.
Przede wszystkim podnieść należy, że postępowanie przed Samorządowym Kolegium Odwoławczym w [...], zakończone ostatecznym rozstrzygnięciem organu nadzoru z dnia [...] marca 2003 roku, dotyczyło wyłącznie zgodności z obowiązującym prawem postanowienia Starosty P. z dnia [...] marca 2001 roku prostującego błąd pisarski w Akcie Własności Ziemi wydanym w dniu [...] marca 1976 roku nr [...] poprzez wpisanie w akcie własności w miejsce działki nr [...], działki nr [...]. Uzasadnione więc były rozważania Kolegium odnośnie instytucji sprostowania decyzji przewidzianej przepisem art. 113 § 1 kpa. Za trafną należy uznać ocenę Kolegium, zgodnie z którą Starosta P. prostując akt własności-decyzję administracyjną dokonał merytorycznej jego zmiany. Przekroczył zatem dyspozycję art. 113 § 1 kpa czym w sposób rażący naruszył prawo.
Sprostowanie decyzji w trybie art. 113 § 1 kpa może dotyczyć tylko nieistotnych wadliwości decyzji polegających na prostowaniu błędów pisarskich i rachunkowych oraz innych oczywistych omyłek. Do takich z pewnością nie należy numer działki zawarty w akcie własności ziemi. Decyzja administracyjna-akt własności ziemi stwierdza o nabyciu z mocy prawa przez określoną osobę własności nieruchomości opisanej w akcie własności między innymi numerem działki. Numer działki jest desygnatem konkretnej powierzchni gruntu /nieruchomości/ z wszelkimi tego konsekwencjami wynikającymi z przepisów prawa. Numer działki funkcjonuje w obrocie prawnym jako nazwa własna określająca konkretną wielkość, położenie. Związany jest on nierozerwalnie z osobą właściciela. Numer działki nie jest więc nic nieznaczącą cyfrą, którą można dowolnie zmieniać. Wiążą się z nim konkretne prawa.
W świetle powyższych rozważań jako zgodny z obowiązującym prawem należało uznać wniosek Kolegium, że Starosta P. prostując błąd pisarski dokonał w istocie zmiany decyzji ostatecznej. Tym samym, zdaniem sądu, doprowadził do obejścia przepisu art. 63 ustawy z dnia 19 października 1991 roku o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa oraz o zmianie niektórych ustaw /Dz.U. Nr 107, poz. 464/ zgodnie z którym, po dniu 1 stycznia 1992 roku stała się niemożliwa kontrola administracyjna ani też sądowa, decyzji administracyjnych wydanych przed dniem 6 kwietnia 1982 roku stwierdzających nabycie przez rolnika z mocy prawa-na podstawie ustawy z dnia 26 października 1971 roku o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych-własności nieruchomości rolnych, czyli decyzji zwanych aktami własności ziemi. Postępowanie toczące się w tego typu sprawach podlegało umorzeniu.
Za niezasadny należało uznać zarzut naruszania art. 77 kpa polegający na niewyjaśnieniu wszystkich okoliczności znajdujących oparcie w materiałach archiwalnych albowiem przedmiotem sprawy nie było badanie prawidłowości aktów własności ziemi. Sporządzone uzasadnienie odpowiada wymogom z art. 77 § 3 kpa. W konsekwencji nie doszło także do naruszenia przepisów art. 8, 9, 11 kpa.
Z braku uzasadnionych podstaw skarga podlega oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.