Uzasadnienie
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. postanowieniem z dnia 13 listopada 2000 r. wydanym na podstawie art. 134 Kpa stwierdziło niedopuszczalność odwołania w sprawie odmowy organu I instancji zwrotu opłaty za korzystanie z zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych.
W uzasadnieniu decyzji podano m.in., iż stosownie do art. 2 ustawy o samorządowych kolegiach odwoławczych /Dz.U. 1994 nr 122 poz. 593 ze zm./ Samorządowe Kolegium Odwoławcze rozpatruje odwołania od decyzji, zażalenia na postanowienia, żądanie wznowienia postępowania lub stwierdzenie nieważności decyzji.
Ponieważ w przedstawionej sprawie brak jest decyzji administracyjnej, to też pismo Mariana S. nie mogło zostać uznane za odwołanie.
Powyższe postanowienie stało się przedmiotem skargi Mariana S. do Naczelnego Sądu Administracyjnego z wnioskiem o jego uchylenie.
W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, iż po rezygnacji przez niego ze sprzedaży napojów alkoholowych Burmistrz Gminy i Miasta w Z. decyzją z dnia 28 września 2000 r. orzekł o wygaśnięciu zezwolenia. Z uwagi na fakt, iż za uzyskanie zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych zapłacił należność opiewającą na cały rok, a zezwolenie to wykorzystał tylko do dnia 1 września 2000 r. zażądał od organu wydającego zezwolenia zwrotu nadpłaconej, bo niewykorzystanej przez okres czterech miesięcy, należności wynikającej z dokonanej wpłaty za cały rok.
Pismem z dnia 3 października 2000 r. Burmistrz Gminy i Miasta w Z. stwierdził, iż nie znajduje podstaw prawnych do zwrotu dochodzonej należności.
Zdaniem skarżącego odmowa zwrotu tej należności jest sprzeczna z zasadami sprawiedliwości społecznej, a decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego jest dla niego krzywdząca.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie powołując się na dotychczasowe ustalenia faktyczne i prawne.
Dodatkowo wyjaśniło, że decyzja Burmistrza Gminy i Miasta w Z. z dnia 28 września 2000 r. w sprawie wygaśnięcia zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych, nie rozstrzygała w ogóle o sprawie zwrotu opłaty za niekorzystanie z zezwolenia na sprzedaż tych napojów w miesiącach wrzesień-grudzień 2000 r.
Brak jest natomiast podstaw prawnych do wydania decyzji administracyjnej w przedmiocie zwrotu opłaty za niewykorzystanie zezwolenia na sprzedaż napojów z zawartością alkoholu.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
W uchwale składu pięciu sędziów NSA z dnia 23 czerwca 1997 r. OPK 3-31/97 /ONSA 1997 Nr poz. 151/ wyrażono pogląd, że sprawa sprzedaży detalicznej wyrobów alkoholowych jest indywidualną sprawą z zakresu administracji publicznej, jednakże kwestia ustalenia opłat za zezwolenie na sprzedaż napojów alkoholowych nie podlega rozstrzyganiu w trybie decyzji administracyjnej.
W orzecznictwie NSA utrwalony jest pogląd, według którego sprawę załatwia się przez wydanie decyzji administracyjnej tylko wtedy, gdy przepis prawa materialnego albo inne przepisy prawa przewidują taką formę rozstrzygnięcia.
Przepisy ustawy z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi /Dz.U. nr 35 poz. 230 ze zm./, ani inne przepisy prawa nie przewidują wydania decyzji administracyjnej w sprawie zwrotu nienależnej opłaty za zezwolenie na sprzedaż napojów alkoholowych.
Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 11 grudnia 1997 r. II SA 1060/97 /Glosa 1998 nr 10 str. 27/ wyraził pogląd, iż "ochrona interesów podmiotu spełniającego nienależne świadczenie publicznoprawne, polega na możności żądania od organu właściwego do załatwiania indywidualnych spraw z zakresu administracji publicznej zajęcia stanowiska w sprawie".
Będzie ono polegało na zarządzeniu zwrotu nienależnej opłaty albo odmowie zwrotu, a więc będzie czynnością z zakresu administracji publicznej, dotyczącą uznania albo odmowy uznania uprawnienia wynikającego z przepisów prawa, czyli czynnością, o której mowa w art. 16 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./.
Powyższa czynność podjęta poza trybem postępowania administracyjnego podlega kontroli sądu administracyjnego na warunkach określonych w art. 34 ust. 3 ustawy o NSA. Jednakże przed wniesieniem skargi do Sądu należy zwrócić się do właściwego organu z wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa. Skarga może być wniesiona po upływie 30 dni od dnia doręczenia wezwania.
Sąd w danym składzie pogląd ten podziela.
Przechodząc od rozważań ogólnych na grunt rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, iż postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego stwierdzające niedopuszczalność odwołania prawa nie narusza, gdyż w przedmiotowej sprawie brak jest decyzji administracyjnej, a więc także odwołania.
Z tych względów na mocy art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o NSA /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ orzeka jak w sentencji wyroku.