Uzasadnienie
Minister Finansów decyzją z dnia [...] maja 2003 roku nr [...] na podstawie § 3 oraz § 18 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 18 lipca 2002 roku w sprawie uprawnień do usługowego prowadzenia ksiąg rachunkowych /Dz.U. Nr 120, poz. 1022/odmówił B.W. wydania certyfikatu księgowego /świadectwa kwalifikacyjnego/ uprawniającego do usługowego prowadzenia ksiąg rachunkowych ze względu na niespełnienie wymogów dotyczących wykształcenia.
Po rozpoznaniu wniosku B.W. o ponowne rozpoznanie sprawy, Minister Finansów decyzją z dnia [...] sierpnia 2003 roku nr [...] utrzymał w mocy zaskarżona decyzję wskazując jako podstawę prawną rozstrzygnięcia – art. 138 § 1 pkt 1 kpa w związku z art. 127 § 3 kpa oraz § 3 i § 8 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 18 lipca 2002 roku w sprawie uprawnień do usługowego prowadzenia ksiąg wieczystych /Dz.U. Nr 120, poz. 10022/.
Decyzje Ministra Finansów zapadły w oparciu o następujący stan faktyczny:
B.W. zwróciła się do Ministra Finansów z wnioskiem o wydanie certyfikatu księgowego uprawniającego do usługowego prowadzenia ksiąg rachunkowych. Wniosek złożyła [...] grudnia 2002 roku. Zdaniem Ministra Finansów, złożone przez B.W. dokumenty potwierdzają, wymaganą przepisami § 18 rozporządzenia z dnia 18 lipca 2002 roku w sprawie uprawnień do usługowego prowadzenia ksiąg rachunkowych /Dz. U z dnia 29 lipca 2002 r./a określoną przepisami rozporządzenia z dnia 20 sierpnia 1998 roku w sprawie kwalifikacji i innych uprawnień, których spełnienie uprawnia do usługowego prowadzenia ksiąg rachunkowych, organizacji i trybu działania Komisji Egzaminacyjnej powołanej do sprawdzenia tych kwalifikacji oraz wzoru świadectwa stwierdzającego te kwalifikacje i wymagania /Dz.U. Z dnia 2 września 1998 r./praktykę w księgowości, natomiast nie potwierdzają spełnienia, na dzień 31 grudnia 2001 r., warunku wykształcenia o specjalności rachunkowość.
Skarżąca ukończyła studia podyplomowe i uzyskała wykształcenie o specjalności rachunkowość w czerwcu 2002 roku. Nie można zatem uznać, w ocenie Ministra Finansów, że skarżąca na dzień 31 grudnia 2001 roku spełniała wymogi wykształcenia o specjalności rachunkowość, wymagane przez § 18 ust. 1 rozporządzenia z dnia 18 lipca 2002 roku a określone w rozporządzeniu z dnia 20 sierpnia 1998 roku.
Zasadniczym warunkiem, zgodnie z § 3 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia z dnia 18 lipca 2002 roku, pozwalającym na uznanie wymogu wykształcenia o specjalności rachunkowość jest uzyskanie stosownego wykształcenia magisterskiego o specjalności rachunkowość lub podyplomowego o specjalności rachunkowość w jednostce organizacyjnej szkoły wyższej uprawnionej, zgodnie z odrębnymi przepisami, do nadawania tytułu naukowego doktora nauk ekonomicznych. Wyższa Szkoła Bankowości, Finansów i Zarządzania im. [...] w W., którą ukończyła skarżąca, nie jest jednostką uprawnioną do nadawania tytułu naukowego doktora nauk ekonomicznych.
Na decyzję Ministra Finansów z dnia [...] sierpnia 2003 roku skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego złożyła B.W. wnosząc o jej uchylenie i utrzymanej nią w mocy decyzji Ministra Finansów z dnia [...] maja 2003 roku. Zaskarżonej decyzji zarzuciła:
- 1) niewyjaśnienie wszystkich okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy a w szczególności statusu formalno-prawnego Wyższej Szkoły Bankowości, Finansów i Zarządzania im. [...] w W. dotyczących jej uprawnień w zakresie prowadzenia studiów podyplomowych, uprawniających do usługowego prowadzenia ksiąg rachunkowych. Obwieszczenie zawierające wykaz jednostek organizacyjnych uprawnionych do nadawania stopni naukowych ukazało się w Monitorze Polskim nr [...] z 2003 roku a więc po ukończeniu przez nią studiów podyplomowych,
- 2) naruszenie prawa materialnego a w szczególności zasady lex retro non agit polegające na tym, że rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 18 lipca 2002 roku zostało wydane, gdy nie była jeszcze znana decyzja Centralnej Komisji do spraw Tytułu Naukowego i Stopni Naukowych z dnia [...] grudnia 2002 roku o zaliczeniu bądź nie, poszczególnych placówek naukowych do jednostek, których mowa jest w § 3 ust. 1 pkt 2a rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 18 lipca 2002 roku.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje
Zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1271/sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed 1 stycznia 2004 roku i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz.1270/ Niniejsza sprawa należy do takiej kategorii spraw.
W świetle art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku – Prawo o ustroju sadów administracyjnych /Dz.U. Nr 153, poz. 1269/ sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W grę wchodzi kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej pod względem zgodności z prawem materialnymi i przepisami procesowymi nie zaś kryteriów słusznościowych.
Kontrolując zaskarżoną decyzję z punktu widzenia powyższych zasad skarga nie zasługuje na uwzględnienie a podniesione w niej zarzuty nie są trafne. Wbrew twierdzeniom skarżącej decyzja Ministra Finansów z dnia [...] sierpnia 2003 roku oraz utrzymana nią w mocy decyzja z dnia [...] maja 2003 roku odpowiada prawu. W szczególności, przy ich wydawaniu nie doszło do naruszenia prawa materialnego. Wyjaśnione zostały także wszystkie okoliczności. sprawy.
Trafnie organ wskazał, że podstawą materialnoprawną rozstrzygnięcia stanowił § 3 i § 18 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 18 lipca 2002 roku w sprawie uprawnień do usługowego prowadzenia ksiąg rachunkowych /Dz. U z dnia 29 lipca 2002 r./. To bowiem rozporządzenie określa warunki uprawniające do usługowego prowadzenia ksiąg rachunkowych, w tym kwalifikacje i wymagania, których spełnienie uprawnia do usługowego prowadzenia ksiąg rachunkowych. Za zgodną z § 3 ust. 1 pkt 2) rozporządzenia należy uznać ocenę Ministra Finansów, iż B.W. nie spełnia warunków określonych powyższym przepisem. Poza sporem jest, że udokumentowała trzyletnią praktykę w księgowości. Nie budzi też wątpliwości fakt ukończenia wyższych studiów magisterskich i studiów podyplomowych z zakresu rachunkowości. Jednakże warunkiem pozwalającym na uznanie spełnienia wymogu wykształcenia o specjalności – rachunkowość jest jego uzyskanie w jednej z jednostek organizacyjnych uprawnionych, zgodnie z obowiązującymi przepisami, do nadawania stopnia naukowego doktora nauk ekonomicznych.
Skarżąca ukończyła studia podyplomowe w zakresie rachunkowości w Wyższej Szkole Bankowości, Finansów i Zarządzania im. [...] w W.. Jednakże uczelnia ta nie jest jednostką uprawnioną do nadania tytułu naukowego doktora nauk ekonomicznych, co wynika z obwieszczenia Przewodniczącego Centralnej Komisji do Spraw Tytułu Naukowego i Stopni Naukowych zarówno z dnia [...] września 1998 roku jak i z dnia [...] grudnia 2002 roku. Tym samym skarżąca nie spełnia warunków określonych § 3 rozporządzenia.
Wniosek B.W. był także przedmiotem oceny Ministra Finansów w aspekcie spełnienia wymogów z § 18 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 18 lipca 2002 roku w sprawie uprawnień do usługowego prowadzenia ksiąg rachunkowych. Zgodnie z jego treścią osoby, które w dniu 31 grudnia 2001 roku spełniały warunki określone w rozporządzeniu Ministra Finansów z dnia 20 sierpnia 1998 roku w sprawie kwalifikacji i innych wymagań, których spełnienie uprawnia do usługowego prowadzenia ksiąg rachunkowych, organizacji i trybu działania Komisji Egzaminacyjnej powołanej do sprawdzenia tych kwalifikacji oraz wzoru świadectwa stwierdzającego te kwalifikacje i wymagania uprawniające do otrzymania świadectwa kwalifikacyjnego bez konieczności zdania z warunkiem pozytywnym egzaminu zgodnie z przepisami tego rozporządzenia, mogą do dnia 31 grudnia 2002 roku, składać do ministra właściwego do spraw finansów publicznych wnioski o wydanie świadectwa kwalifikacyjnego, wraz z załącznikami wymaganymi zgodnie z tym rozporządzeniem.
Słusznie Minister Finansów przyjął, że B.W. nie spełnia wymogów także i z tego przepisu. Skarżąca uzyskała wykształcenie o specjalności rachunkowość w miesiącu czerwcu 2002 roku. Zdobycie takiego wykształcenia w terminie do dnia 31 grudnia 2001 roku byłoby podstawą do ubiegania się o certyfikat księgowy stwierdzający kwalifikacje niezbędne do usługowego prowadzenia ksiąg rachunkowych. Regulacja § 18 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 18 lipca 2002 roku dawała szansę na uzyskanie certyfikatu księgowego przez osoby spełniające warunki przewidziane rozporządzeniem Ministra Finansów z dnia 20 sierpnia 1998 roku. Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 18 lipca 2002 roku zaostrzało wymagane warunki uprawniające do usługowego prowadzenia ksiąg rachunkowych. Wbrew twierdzeniom skarżącej okresy czasu przewidziane § 18 rozporządzenia z 2002 roku były wystarczającymi do realizacji uprawnień z rozporządzenia z 1998 roku.
Tym samym zmiana regulacji w przedmiocie uprawnień nie narusza przepisów art. 7 i 83 Konstytucji RP. Przepisy obu cytowanych wyżej rozporządzeń mówią o ukończeniu studiów podyplomowych, co nie jest równoznaczne z ich kontynuowaniem. Ukończenie studiów potwierdza dyplom lub świadectwo ukończenia. Na dzień 31 grudnia 2002 roku skarżąca nie legitymował się świadectwem ukończenia studiów podyplomowych w zakresie rachunkowości.
Mając powyższe na uwadze i na zasadzie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi z braku uzasadnionych podstaw sąd oddalił skargę.