Uzasadnienie
Przed wejściem w życie ustawy z dnia 8 marca 1990 r. n samorządzie terytorialnym /Dz.U. nr 16 poz. 95/ Kierownik Wydziału Geodezji, Rolnictwa i Gospodarki Gruntami Urzędu Miejski ego w S. decyzją z dnia 24 maja 1990 r., wydaną na podstawie art. 38 ust. 2 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości /Dz.U. 1989 nr 14 poz. 74/, przekazał w zarząd na czas nieokreślony Urzędowi Wojewódzkiemu w K. 1/3 część zabudowanej nieruchomości Skarbu Państwa, położonej w S. przy ul. R. nr 1, z przeznaczeniem na potrzeby administracji rządowej. Jednocześnie zaznaczył w decyzji, że opłaty z tytułu przekazania Nieruchomości w zarząd zostaną naliczone odrębną decyzją.
Po wejściu w życie powyższej ustawy o samorządzie terytorialnym Burmistrz Miasta S. decyzją z dnia 18 lutego 1991 r., na podstawie art. 44 i art. 47 ust. 1 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości /Dz.U. 1989 nr 14 poz. 74 ze zm./, ustalił od Urzędu Wojewódzkiego w K. opłatę roczną za Nieruchomość Skarbu Państwa przekazaną w zarząd na potrzeby administracji rządowej oraz zobowiązał zarządcę do utrzymywania budynku w należytym stanie technicznym i do udziału w kosztach remontu i utrzymania.
Wojewoda K-ki odwołał się od tej decyzji do Kolegium Odwoławczego przy Sejmiku Samorządowym w K. i złożył wniosek o uchylenie tej decyzji oraz o umorzenie postępowania. Zdaniem Wojewody, omawiana decyzja została wydana przez Burmistrza z naruszeniem właściwości rzeczowej. Stosownie bowiem do art. 47a i b ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 29 września 1990 r. o zmianie ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości /Dz.U. nr 79 poz. 464/ organem właściwym do ustalania opłat za zarząd gruntami stanowiącymi własność Skarbu Państwa jest kierownik urzędu rejonowego. Zarząd gminy właściwy jest do ustalania opłat tylko w odniesieniu do gruntów stanowiących mienie komunalne.
Kolegium Odwoławcze przy Sejmiku Samorządowym w K. uznało się za niewłaściwe do rozpoznania odwołania i całość sprawy przekazało Wojewodzie K-kiemu. W piśmie przekazującym podniesiono, że gospodarowanie gruntami stanowiącymi własność Skarbu Państwa nie należy do zadań własnych gminy, a zatem Kolegium Odwoławcze jest organem niewłaściwym w tej sprawie.
Wojewoda K-ski jako strona postępowania, na którą nałożono obowiązek ponoszenia opłat za nieruchomość przekazaną w zarząd, wystąpił do Naczelnego Sądu Administracyjnego w trybie art. 216b par. 1 pkt 2 Kpa o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego. W uzasadnieniu wystąpienia podniósł, że przepisy kodeksu postępowania administracyjnego nie rozstrzygają właściwości organu odwoławczego w sprawach, w których organy gminy wydają decyzję administracyjną z naruszeniem swych kompetencji, określonych w ustawie z dnia 17 maja 1990 r. o podziale zadań i kompetencji określonych w ustawach szczególnych pomiędzy organy gminy a organy administracji rządowej oraz o zmianie niektórych ustaw /Dz.U. nr 34 poz. 198/ bądź w przepisach wydanych po dniu 27 maja 1990 r. W sprawie niniejszej organ gminy błędnie przyjął, że przedmiot rozstrzygnięcia określony w zaskarżonej decyzji należy do zakresu zadań własnych gminy, wobec czego organem właściwym do rozpoznania odwołania jest kolegium odwoławcze.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Gminie, jako wspólnocie samorządowej, na mocy ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie terytorialnym /Dz.U. nr 16 poz. 95/ przyznana została pełna samodzielność, która w myśl art. 2 ust. 3 tej ustawy podlega ochronie sądowej. Organy administracji rządowej nie mogą ingerować w tę samorządność, chyba że pozwala na to wyraźny przepis ustawy.
Na gruncie przepisów tej ustawy zasadą jest, że kontrolą decyzji wydawanych przez wójta lub burmistrza w indywidualnych sprawach z zakresu administracji publicznej sprawuje organ należący do wspólnej reprezentacji gmin, to jest kolegium odwoławcze przy sejmiku samorządowym. Jedynie w sprawach wyraźnie przez prawo określonych kontrola taka należy do organu administracji państwowej.
Wojewoda jako organ administracji państwowej nie może sprawować nadzoru nad orzecznictwem organów gmin w sprawach indywidualnych z zakresu administracji publicznej, jeśli nie wynika to wprost z przepisów prawa.
Artykuł 39 ust. 4 powyższej ustawy o samorządzie terytorialnym stanowi, że wojewoda jest uprawniony do rozpoznawania odwołań od decyzji wójta lub burmistrza tylko w sprawach zleconych, natomiast rozpoznawanie odwołań od wszystkich innych decyzji w sprawach należących dotychczas do rad narodowych i terenowych organów administracji państwowej stopnia podstawowego należy do kolegium odwoławczego przy sejmiku samorządowym.
W świetle art. 5 pkt 21 dział II D lit. "e" ustawy z dnia 17 maja 1990 r. o podziale zadań i kompetencji określonych w ustawach szczególnych pomiędzy organy gminy a organy administracji rządowej oraz o zmianie niektórych ustaw /Dz.U. nr 34 poz. 198/ niewątpliwe jest, że ustalanie opłat rocznych za użytkowanie wieczyste, zarząd i użytkowanie nieruchomości, o jakich mowa w art. 47 ust. 1 cytowanej ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości /Dz.U. 1989 nr 14 poz. 74 ze zm./ nie należy do zadań zleconych organom gmin. Wojewoda K-ki nie jest zatem uprawniony do rozpoznania odwołania od decyzji z dnia 18 lutego 1991 r. wydanej przez Burmistrza Miasta S. Właściwym organem jest Kolegium Odwoławcze przy Sejmiku Samorządowym w K. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 216b par. 2 Kpa orzekł jak w sentencji postanowienia.