Uzasadnienie
D. B. został zarejestrowany w Powiatowym Urzędzie Pracy w [...] w dniu [...] r. jako osoba bezrobotna.
W dniu [...] r. bezrobotny przyjął propozycję stażu w Bibliotece [...] w okresie od 1.06.2015 r. do 30.09.2015 r., natomiast w dniu 11.06.2015 r. bezrobotny oświadczył, że rezygnuje z podjęcia stażu z przyczyn osobistych tj. niedyspozycyjności.
W związku z powyższym, Starosta [...] decyzją z dnia [...], na podstawie art. 2 ust. 1 pkt 2, art. 9 ust. 1 pkt 14 lit. a, art. 33 ust. 4 pkt 8, art. 33 ust. 4ca ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz.U. z 2015 r. poz. 149 ze zm.) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013 r., poz. 267 z zm.), orzekł o utracie statusu osoby bezrobotnej z dniem 29.05.2015 r.
Od decyzji organu I instancji D. B. wniósł odwołanie, wnosząc o jej uchylenie i wskazał na okoliczności, które uniemożliwiały odbycie stażu w miesiącu czerwcu 2015 r. - termin wizyty u ortopedy wyznaczony na dzień 22.06.2015 r. (nie leczenie schorzenia powodowałoby utratę orzeczenia o stopniu niepełnosprawności w stopniu lekkim, który został "wywalczony" w Sądzie).
Kolejną okolicznością utrudniającą odbycie stażu to według odwołującego się: trudności komunikacyjne związane z brakiem transportu członków jego rodziny.
Ponadto zwrócił uwagę na okoliczność, że były "zaliczenia" na uczelni przypadające na okres stażu.
Skarżący wskazał, że zanim podjął decyzję o rezygnacji ze stażu, starał się przekładać jego odbycie na inne terminy. Próbował również podjęcia pracy na 1/4 etatu, która umożliwiłaby w tym niefortunnym okresie połączenie wszystkich obowiązków, ale to się nie udało, tj. podjęcie umowy o pracę na 1/4 etatu.
Powyższe rozwiązania okazały się bezskuteczne, wobec czego w przekonaniu skarżącego można było przesunąć okres rozpoczęcia stażu od lipca 2015 r., lecz Powiatowy Urząd Pracy był innego zdania, wobec czego był zmuszony złożyć pisemną rezygnację z odbycia stażu.
Odwołujący się podkreślił, że odwołuje się dlatego, że jego zdaniem zrobił wszystko co mógł, aby odbyć staż i jednocześnie pogodzić wszystkie sprawy, których nie dało się załatwić w inny sposób, a więc dołożył wszelkich starań, aby zrealizować staż, a orzeczenie utraty statusu osoby bezrobotnej na okres 120 dni jest zbyt dolegliwe.
Wojewoda [...] po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z dnia [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
Odnosząc się do argumentacji odwołania, organ odwoławczy wskazał, że zadaniem Urzędu Pracy jest przede wszystkim umożliwienie bezrobotnemu powrotu na rynek pracy poprzez zaoferowanie pracy, szkolenia, czy stażu, a nie zapewnianie oferty na dogodnych dla bezrobotnego warunkach. Przedstawiona przez Urząd oferta nie musi więc być ofertą w pełni satysfakcjonującą bezrobotnego.
Ponadto wyjaśniono, że przedłożenie bezrobotnemu konkretnej oferty pracy, czy stażu wynika z możliwości jakimi dysponuje Urząd Pracy i nie zawsze możliwości te odpowiadają oczekiwaniom bezrobotnych, lecz okoliczność ta nie czyni uzasadnioną - odmowy przyjęcia proponowanej formy pomocy.
Wojewoda zwrócił uwagę, że bezrobotny ma obowiązek włączyć się w proces aktywizacji zawodowej, ponieważ gotowość do podjęcia pracy, szkolenia, czy stażu jest przesłanką konieczną, aby posiadać status bezrobotnego. Nie można być bowiem bezrobotnym w sytuacji gdy (poza przypadkami wymienionymi w ustawie) nie można lub nie chce się włączyć w proces aktywizacji. Zatem takie argumenty jak wizyta u lekarza, zaliczenia na uczelni, czy też konieczność wożenia samochodem członków rodziny, nie mogą być powodem rezygnacji ze stażu.
Zwrócono także uwagę, że PUP w [...], na prośbę zainteresowanego dwukrotnie zmieniał termin rozpoczęcia stażu, jednak bezrobotny przedstawiał kolejne przeszkody (m.in. nieodpowiadający stronie 40-godzinny tydzień pracy), uniemożliwiające podjęcie stażu i kolejne prośby o zmianę terminu rozpoczęcia stażu.
W skardze do sądu D. B. wniósł o uchylenie decyzji organu odwoławczego w całości i przywrócenie statusu osoby bezrobotnej lub jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji oraz o zwolnienie z wszelkich kosztów postępowania sądowego oraz opłat stałych i wstępnych od skargi.
Skarżący argumentując swoje stanowisko procesowe wskazał, że w dniu [...] r. przyjął propozycję stażu na okres od 1 czerwca 2015 r. do 30 września 2015 r., po czym dwukrotnie prosił Urząd Pracy o przesunięcie terminu rozpoczęcia stażu, a powody były zróżnicowane, jednak uzasadnione, wobec czego był zmuszony do podjęcia decyzji o rezygnacji ze stażu w związku z czym uważa, że każdy rozsądny człowiek postąpiłby tak samo wobec nie dających się usunąć kolizji terminów i niemożności odbycia stażu. Dopiero po podpisaniu umowy o staż z Urzędem Pracy był w pełni świadomy, że nie będzie w stanie odbyć stażu, na który został skierowany, przynajmniej w miesiącu czerwcu, wobec czego prosił Urząd Pracy o przesunięcie terminu rozpoczęcia stażu.
Ponadto skarżący zwrócił uwagę, że zawsze stawiał się na wyznaczone terminy obowiązkowego stawiennictwa w Powiatowym Urzędzie Pracy, co potwierdza jego karta wizyt zawarta w aktach sprawy. Wielokrotnie też szukał pracy, nawet po za Urzędem Pracy, m.in. startując w konkursach na wolne stanowisko, rozsyłając CV elektronicznie itd., wykorzystując wszelkie dostępne formy szukania ofert pracy. Wielokrotnie przychodził też do Urzędu Pracy bez wyznaczonej obowiązkowej daty stawiennictwa w celu szukania dla siebie ofert pracy.
Pozbawiając statusu osoby bezrobotnej Powiatowy Urząd Pracy w ocenie skarżącego spowodował, że w miesiącach lipiec i kolejnych nie mógł podjąć zatrudnienia tj. w czasie kiedy był zupełnie wolny od zajęć szkolnych, a przez to stracił szansę na podjęcie zatrudnienia z ofert pracy, w których wymagany był status osoby bezrobotnej oraz skierowanie z Powiatowego Urzędu Pracy, ponieważ w tym okresie było wiele ofert pracy, które jako osoba bezrobotna ze skierowaniem z Powiatowego Urzędu Pracy mógł podjąć.
Zdaniem skarżącego organ odwołujący powinien rozważyć wszystkie okoliczności jakie miały wpływ na decyzję bezrobotnego o nie podjęciu stażu w wyznaczonym okresie czasu, wskazując na poparcie swej argumentacji wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 10.12.2013 r., sygn. akt II SA/Bd 1115/13.
W odpowiedzi na skargę organ, nie znajdując podstaw do jej uwzględnienia, wniósł o jej oddalenie wskazując, że po ponownej analizie akt sprawy nie znalazł podstaw do zmiany zaskarżonej decyzji, ponieważ została ona podjęta zgodnie ze stanem faktycznym oraz w oparciu o obowiązujące przepisy prawa.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie, w związku z zawartym w skardze wnioskiem "o przywrócenie statusu osoby bezrobotnej" należy wyjaśnić skarżącemu, że stosownie do art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.) - zwanej dalej P.p.s.a., sądy administracyjne w zakresie swojej właściwości sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, stosując środki określone w ustawie. W toku tej kontroli, zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Z art. 145 § 1 tej ustawy wynika natomiast, że w przypadku, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, czy inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia - uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem.
Zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą zatem ulec uchyleniu wówczas, gdy organom administracji publicznej można postawić zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli miało ono, bądź mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Jak z powyższego wynika, sąd administracyjny nie zastępuje organów administracji publicznej w merytorycznym rozstrzyganiu spraw administracyjnych, a zatem nie posiada kompetencji do pozbawiania bezrobotnych statusu bezrobotnego, jak również nie jest uprawniony, nawet w razie uznania skargi za zasadną, do przywracania tego statusu, gdyż to należy do kompetencji właściwych organów administracji.
Wyjaśnić też należy skarżącemu, że stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. 2014 r., poz. 1647) sądowa kontrola działalności administracji publicznej sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że sąd nie bierze pod uwagę okoliczności pozaprawnych, a więc takich, które nie należą do materialnoprawnych przesłanek przepisów mających zastosowanie w konkretnej sprawie.
Sądowa kontrola zgodności z prawem zaskarżonej decyzji nie dostarczyła podstaw do uwzględnienia skargi i w konsekwencji do uchylenia zaskarżonej decyzji.
W niniejszej sprawie zasadnicze fakty, mające znaczenia dla merytorycznego jej rozstrzygnięcia są jednoznaczne. Nie ulega wątpliwości, że skarżący został zarejestrowany w Powiatowym Urzędzie Pracy w [...] jako osoba bezrobotna - w dniu 28.04.2014 r.
Z akt sprawy wynika ponadto, że skarżący w dniu 28.05.2015 r. przyjął propozycje stażu w Bibliotece [...] w okresie od [...] r., lecz następnego dnia poprosił organ I instancji o przesunięcie terminu stażu od 8.06.2015 r. na co wyrażono zgodę. W dniu 5.06.2015 r. bezrobotny przedstawił w Urzędzie Pracy zwolnienie lekarskie od dnia 3.06.2015 r. do dnia 10.06.2015 r. w związku z czym, organ I instancji ponownie zmienił termin rozpoczęcia stażu na dzień 11.06.2015 r., jednak skarżący także w tym dniu nie podjął stażu, ale stawił się w Urzędzie Pracy i chciał ponownie przesunąć termin rozpoczęcia stażu. Ponadto stwierdził, że nie odpowiada mu 40-godzinny tydzień czasu pracy chciałby podjąć staż na 1/4 etatu. W tym dniu złożył też oświadczenie o rezygnacji z podjęcia stażu z przyczyn osobistych tj. niedyspozycyjności.
Ponadto w odwołaniu od decyzji organu I instancji skarżący wyjaśnił, że 22.06.2015 r. miał wizytę u ortopedy, "zaliczenia" na uczelni, a ponadto jest jedynym kierowcą w rodzinie i podjęcie stażu spowodowałoby, że rodzina miałaby "trudności komunikacyjne związane z brakiem transportu".
W okolicznościach niniejszej sprawy organy obu instancji słusznie zatem uznały, że skarżący, będący osobą bezrobotną, po skierowaniu na staż, nie podjął pomocy w postaci działań aktywizacyjnych, co determinowało konieczność wydania decyzji w oparciu o art. 33 ust. 4 pkt 8 ustawy, zgodnie z którym starosta, z zastrzeżeniem art. 75 ust. 3, pozbawia statusu bezrobotnego bezrobotnego, który po skierowaniu nie podjął szkolenia, przygotowania zawodowego dorosłych, stażu, wykonywania prac, o których mowa w art. 73a, lub innej formy pomocy określonej w ustawie; pozbawienie statusu bezrobotnego następuje od następnego dnia po dniu skierowania na okres wskazany w pkt 3.
Zauważyć należy, że ustawa przewiduje różnego rodzaju formy pomocy osobom bezrobotnym w celu łagodzenia skutków bezrobocia oraz aktywizacji zawodowej. Nie oznacza to jednak, że osoba bezrobotna może z tych form pomocy korzystać na warunkach określonych w inny sposób, niż określony ustawą. Stanowisko skarżącego, że skorzysta on z formy oferowanej pomocy tylko wówczas, gdy pomoc ta będzie niejako wkomponowywać się w określony przez bezrobotnego okres czasu, nie może być uznane za uzasadnioną przyczynę odmowy przyjęcia oferowanej pomocy. Zatem takie argumenty jak wizyta u lekarza, egzaminy na uczelni, czy też konieczność świadczenia usług transportu członkom rodziny, nie mogą być powodem rezygnacji ze stażu. Powyższe okoliczności uzupełnia fakt, że urząd pracy na prośbę skarżącego dwukrotnie zmienił termin rozpoczęcia stażu, jednak bezrobotny nie skorzystał z tych ofert, przedstawiając kolejne przeszkody w odbyciu stażu m.in. nieodpowiedni dla strony 40-godzinny tydzień czasu pracy i kolejne prośby o zmianę terminu rozpoczęcia stażu.
Jak już wyżej wskazano, nie podjęcie, po skierowaniu, formy pomocy określonej w ustawie pociąga za sobą - w myśl art. 33 ust. 4 pkt 8 ustawy - pozbawienie statusu bezrobotnego - od następnego dnia po dniu skierowania. Tym następnym dniem po dniu skierowania w niniejszej sprawie był dzień 29 maja 2015 r. Od tego też dnia skarżący został pozbawiony statusu bezrobotnego na okres 120 dni, bowiem na taki okres pozbawia się bezrobotnego statusu bezrobotnego w przypadku pierwszej odmowy (art. 33 ust. 3 lit a ustawy).
Nie negując prawa skarżącego do poszukiwania pracy, do której wykonywania czuje się on predystynowany, należy zauważyć, że Wojewoda w swojej decyzji trafnie wskazał na wynikające z ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy uwarunkowania i możliwości w oferowaniu bezrobotnym odpowiedniej pracy, czy innych form aktywizacji zawodowej w rozumieniu tej ustawy.
Z tym stanowiskiem zawartym w zaskarżonej decyzji należy się zgodzić. Z treści skargi wynika, skarżący nie przyjmuje do wiadomości, że z chwilą jego zarejestrowania w Powiatowym Urzędzie Pracy jako osoba bezrobotna przyjął na siebie obowiązki jakie ustawa o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy wiąże z tym faktem. Rejestracja bezrobotnego na podstawie przepisów omawianej ustawy ma charakter dobrowolny i w związku z tym bezrobotny musi zdawać sobie sprawę z konieczności podporządkowania się wymogom jakie przewidział w niej ustawodawca, jeśli chce korzystać z przewidzianych ustawą możliwości pomocy. W rezultacie albo bezrobotny stosuje się do definicji ustawowej bezrobotnego jako osoby gotowej i oczekującej na pracę, czy aktywizację zawodową, albo nie może być zarejestrowany jako osoba bezrobotna i powinien poszukiwać pracy we własnym zakresie.
Reasumując powyższe, w zaskarżonej decyzji zostało wykazane spełnienie wszystkich przesłanek określonych w art. 33 ust. 4 pkt 8 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, co uzasadnia pozbawienie skarżącego statusu osoby bezrobotnej.
Z powyższych względów wobec uznania skargi za niezasadną należało orzec jak w sentencji na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.