Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy wyrokiem z dnia 14 marca 2017 r. oddalił skargę R. S. na decyzję Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki budowli.
Odpis wyroku wraz z uzasadnieniem i pouczeniem o sposobie i terminie wniesienia skargi kasacyjnej doręczono skarżącej w dniu [...] r.
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy postanowieniem z dnia [...] r. przyznał skarżącej prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego oraz umorzył postępowanie w pozostałym zakresie.
W dniu 27 sierpnia 2017r. do siedziby kancelarii radcy prawnego T. K. wpłynęła informacja z Okręgowej Izby Radców Prawnych w Bydgoszczy o wyznaczeniu go pełnomocnikiem z urzędu dla skarżącej.
Pismem z dnia 24 września 2017 r. (nadanym w dniu 2 października 2017 r.) wyznaczony pełnomocnik wniósł skargę kasacyjną od wyroku z dnia 14 marca 2017r., składając jednocześnie wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017r. poz. 1369 dalej p.p.s.a.), jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Postanowienie o przywróceniu terminu albo odmowie jego przywrócenia może być wydane na posiedzeniu niejawnym.
Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Wnosząc o przywrócenie terminu należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w jego uchybieniu (art. 87 § 1 i 2 p.p.s.a.). Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 4 p.p.s.a.).
Z treści powołanych przepisów wynika, że w postępowaniu sądowoadministracyjnym termin do dokonania przez stronę czynności, któremu uchybiła należy przywrócić, jeżeli łącznie zostaną spełnione następujące warunki:
- 1. strona wystąpi z wnioskiem o przywrócenie terminu;
- 2. wniosek ten zostanie złożony w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu;
- 3. jednocześnie strona dokona czynności, dla której określony był termin;
- 4. we wniosku zostaną uprawdopodobnione okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu.
W kontekście powyższego wskazać trzeba, że brak winy po stronie podmiotu dokonującego lub zamierzającego dokonać określonej czynności procesowej, stanowi konieczną, a jednocześnie podstawową przesłankę przywrócenia terminu. Wniosek o przywrócenie terminu powinien zawierać uzasadnienie, w którym strona uprawdopodobni brak winy w przekroczeniu terminu.
Jednakże na uwagę zasługuje fakt, że w orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjęto, iż w przypadku ustanowienia pełnomocnika w trybie art. 244 p.p.s.a. dniem, w którym ustała przyczyna uchybienia terminu do dokonania wymaganej czynności jest dzień, w którym pełnomocnik ten miał rzeczywistą i realną możliwość jej dokonania, po zapoznaniu się z aktami sprawy, nie później jednak, niż dzień upływu 30 dni od dnia zawiadomienia go o wyznaczeniu do roli pełnomocnika (vide: postanowienie NSA z dnia 6 lutego 2014r., sygn. akt I OZ 63/14).
W przedmiotowej sprawie, Sąd zobligowany jest zatem dokonać oceny, kiedy istniała realna możliwość sporządzenia, złożonej wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu, skargi przez profesjonalnego pełnomocnika, ustanowionego dla skarżącego z urzędu.
Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy wskazać należy, że skoro pełnomocnik skarżącej otrzymał od Okręgowej Izby Radców Prawnych w Bydgoszczy, pismo o wyznaczeniu go pełnomocnikiem w dniu 27 sierpnia 2017r., a skargę wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jej wniesienia nadał w placówce pocztowej w dniu 2 października 2017r., to tut. Sąd – rozpoznając wniosek pełnomocnika skarżącego o przywrócenie terminu do wniesienia skargi uznał, że zasługuje on na uwzględnienie.
Za przesłankę usprawiedliwiającą uchybienie terminu, Sąd przyjął okoliczność, iż w sprawie toczyło się postępowanie o przyznanie skarżącej prawa pomocy, w związku z czym nie mogła być w przewidzianym ustawą terminie, wniesiona skarga kasacyjna.
W ocenie Sądu, przyczyna uchybienia terminu w przedmiotowej sprawie ustała, gdy pełnomocnik ustanowiony z urzędu, dowiedział się o fakcie wyznaczenia go do sprawy i powziął tę informację w piśmie skierowanym do niego przez Okręgową Izbę Radców Prawnych w Bydgoszczy, doręczoną na adres kancelarii w dniu 27 września 2017r. Ponadto zauważyć należy, że sama skarżąca zwróciła się o ustanowienie prawa pomocy w terminie do wniesienia skargi kasacyjnej, stąd brak jest jej winy w uchybieniu terminu do jej wniesienia. Nie można, bowiem bagatelizować faktu, że skarżąca wyraziła wolę skorzystania z przysługującej i zagwarantowanej jej konstytucyjnie prawa pomocy. Jednocześnie nadmienić należy, że tut. Sąd, pozytywnie rozpatrzył jej wniosek w zakresie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
W okolicznościach tej sprawy należało również uznać, że pełnomocnik skarżącej nie uchybił przy tym terminowi przewidzianemu w art. 87 § 1 p.p.s.a. w kontekście ugruntowanego orzecznictwa sądowoadministracyjnego w tym zakresie. Nadto, równocześnie z wnioskiem została dokonana czynność, która nie została dokonana w terminie.
Podsumowując, tut. Sąd wskazuje, że podziela pogląd wyrażony przez Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 25 lipca 2013r., sygn. SK 17/12, iż w przypadku ustanowienia pełnomocnika w trybie art. 244 p.p.s.a. dniem, w którym ustała przyczyna uchybienia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, jest dzień, w którym pełnomocnik ten miał rzeczywistą możliwość wniesienia skargi kasacyjnej po zapoznaniu się z aktami sprawy, nie później jednak niż dzień upływu 30 dni od dnia zawiadomienia go o wyznaczeniu do roli pełnomocnika. W istocie zatem siedmiodniowy termin, o którym mowa w art. 87 § 1 p.p.s.a. rozpoczyna bieg po dacie, w której ustanowiony – w ramach przyznanego stronie prawa pomocy pełnomocnik – realnie mógł sporządzić i wnieść skargę kasacyjną. Czym innym jest bowiem termin trwania przeszkody, rozumiany jako czas, w którym taki pełnomocnik ma obiektywną możliwość "przygotowania" się do wniesienia skargi kasacyjnej, a czym innym jest siedmiodniowy termin, przepisany do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do dokonania tej czynności.
Terminy te się nie przenikają, lecz następują kolejno po sobie. Realnie zatem pełnomocnik może złożyć wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej po upływie trzydziestodniowego terminu niezbędnego do jej sporządzenia.
Mając na uwadze obowiązujące regulacje prawne, orzecznictwo i powyższe rozważania – Sąd na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.