Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] sierpnia 2015 r., nr [...], Komendant Miejski Policji w B. (dalej "KMP") zobowiązał F. K. (skarżącego) do opróżnienia lokalu mieszkalnego w B. przy ul. [...] i przekazania go dysponentowi, tj. Komendantowi Miejskiemu Policji w B. wraz z kluczami, pod rygorem skierowania sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego. W uzasadnieniu organ wyjaśnił, iż zadłużenie powstałe na koncie lokalu przekracza dwa pełne okresy płatności, co w związku z treścią art. 95 ust. 2 pkt 4 ustawy o Policji obligowało organ do powzięcia decyzji o wskazanej sentencji.
Pismem z dnia 31 sierpnia 2015 r. skarżący odwołał się od powyższej decyzji do Komendanta Wojewódzkiego Policji w B., wnosząc o jej anulowanie ze względu na jego trudną sytuację osobistą. Jak podniósł, jest osobą starszą, schorowaną, utrzymującą się z niskiej emerytury, niebędącą w stanie pokryć wszystkich miesięcznych wydatków. Wskazał, że zwracał się o zamianę przedmiotowego lokalu na mniejszy i tańszy, ale organ I instancji zignorował jego prośbę.
Decyzją z dnia [...] października 2015 r., nr [...], Komendant Wojewódzki Policji w B. (KWP) utrzymał w mocy decyzję pierwszoinstancyjną. W uzasadnieniu, przywoławszy brzmienie art. 88 ust. 1 i art. 95 ust. 2 pkt 4 ustawy o Policji oraz art. 29 ust. 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, wskazał, że skarżący wzywany był do uregulowania zaległości czynszowych, wynoszących na dzień 10 września 2015 r. [...] zł wobec Administracji Domów Miejskich w B. oraz [...] zł wobec Miasta B. Z uwagi na brak wpłat zerwano ze skarżącym ugodę dotyczącą spłaty powstałego zadłużenia. Zdaniem organu odwoławczego, w obliczu tych okoliczności KMP słusznie wszczął postępowanie w sprawie opróżnienia zajmowanego lokalu i wydał decyzję zobowiązująca skarżącego w tym przedmiocie. W odniesieniu do zarzutu dotyczącego braku odpowiedzi KMP na pismo skarżącego w sprawie zamiany mieszkania na mniejsze, organ odwoławczy wskazał, że pismem z dnia 14 kwietnia 2014 r. KMP zajął stanowisko w tej sprawie.
Pismem z dnia 20 listopada 2015 r. F. K. zaskarżył powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy, wnosząc o jej uchylenie i zamianę przedmiotowego mieszkania na mniejsze, tańsze oraz zlokalizowane na parterze. W uzasadnieniu skargi powtórzył argumentację zawartą w odwołaniu od decyzji I instancji, wskazując ponadto, iż organ odwoławczy wydał swoje rozstrzygnięcie nie zapoznając się z wszystkimi dostępnymi w sprawie dokumentami, m.in. pismem KMP z dnia 14 kwietnia 2014 r.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) i art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – dalej przywoływana jako "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W rozumieniu powyższych przepisów, sąd administracyjny bada legalność, czyli innymi słowy zgodność zaskarżonego aktu administracyjnego z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego, określającymi prawa i obowiązki stron, oraz z przepisami proceduralnymi, normującymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej.
Sąd orzekając w sprawie nie kieruje się zasadami słuszności, czy też celowości i nie ocenia kwestionowanego w skardze rozstrzygnięcia z punktu widzenia zasad współżycia społecznego. Natomiast stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a., uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji lub postanowienia następuje wówczas, gdy sąd stwierdzi: naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (lit. a), naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b), albo inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c). W myśl art. 134 § 1 p.p.s.a., rozstrzygając daną sprawę, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, może zastosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach, prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 P.p.s.a.). W przypadku zaś, gdy nie zachodzą okoliczności wskazane w art. 145 § 1 P.p.s.a, skarga podlega oddaleniu w oparciu o przepis art. 151 P.p.s.a.
Dokonując kontroli zaskarżonego aktu w określonym wyżej zakresie, Sąd stwierdził, iż nie narusza on przepisów prawa materialnego, jak i procesowego, w związku z czym skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (tekst jednolity Dz. U. z 2015 r., poz. 355 – dalej "u.o.p."). W myśl art. 90 u.o.p. na lokale mieszkalne dla policjantów przeznacza się lokale będące w dyspozycji ministra właściwego do spraw wewnętrznych lub podległych mu organów. Zgodnie z kolei z art. 97 ust. 5 u.o.p., przydział i opróżnianie mieszkań oraz załatwianie spraw, o których mowa w art. 91, 92, 94 i 95 ust. 2 - 4, następuje w formie decyzji administracyjnej. W stosunku do emerytów i rencistów policyjnych decyzja ta wydawana jest – zgodnie z § 14 ust. 3 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 18 maja 2005 r. w sprawie szczegółowych zasad przydziału, opróżniania i norm zaludnienia lokali mieszkalnych oraz przydziału i opróżniania tymczasowych kwater przeznaczonych dla policjantów (Dz.U. z 2013 r., poz. 1170) - przez komendanta właściwego ze względu na obecne miejsce zamieszkania emeryta lub rencisty.
Przepis art. 95 ustawy o Policji stwarza podstawy do wydawania decyzji administracyjnych o opróżnieniu lokalu mieszkalnego zajmowanego przez policjantów, emerytów i rencistów policyjnych, a także osoby nieuprawnione. Zgodnie z art. 95 ust. 2 pkt 4 u.o.p. - będącym podstawą rozstrzygnięć organów obu instancji - decyzję o opróżnieniu lokalu mieszkalnego, o którym mowa w art. 90, wydaje się, jeżeli policjant jest w zwłoce z zapłatą czynszu lub opłat za świadczenia związane z eksploatacją lokalu przez okres co najmniej dwóch pełnych okresów płatności, pomimo uprzedzania na piśmie o zamiarze wydania decyzji o opróżnieniu lokalu i wyznaczenia dodatkowego, miesięcznego terminu zapłaty zaległych i bieżących należności. Użycie przez ustawodawcę w powyższym przepisie wyrażenia "wydaje się" wskazuje, iż w przypadkach, o których mowa w art. 95 ust. 2 u.o.p., wydanie decyzji o określonej treści ma charakter obligatoryjny. Oznacza to, iż stwierdzenie przez organ wystąpienia opisanych w przepisie warunków zobowiązuje go do wydania rozstrzygnięcia o określonej treści, tutaj: decyzji o opróżnieniu lokalu mieszkalnego.
Jak wynika z akt sprawy, na podstawie przydziału nr [...] z dnia [...] sierpnia 1989 r. skarżącemu przydzielony został lokal mieszkalny przy ul. [...] w B. Pismem z dnia 13 kwietnia 2015 r. Komendant Miejski Policji w B. wezwał skarżącego do uregulowania zaległości oraz zapłaty opłat bieżących w terminie miesiąca od dnia doręczenia pisma (k. 170 akt adm.). W odpowiedzi na powyższe skarżący wyjaśnił, iż nie ma środków finansowych na spłatę wskazanych zaległości (k. 176 akt adm.).
Bezspornie zatem przedmiotowy lokal obciążony jest zadłużeniem, powstałym w wyniku niewywiązywania się skarżącego z obowiązku terminowego uiszczania opłat mieszkaniowych. Na dzień 30 września 2014 r. zadłużenie lokalu wobec Administracji Domów Miejskich w B. wynosiło [...] zł, natomiast zadłużenie wobec miasta B. – [...] zł (k. 166 akt adm.). Z notatki służbowej pracownika organu I instancji wynika ponadto, iż zadłużenie na dzień 30 kwietnia 2015 r. wobec ADM wzrosło do kwoty [...] zł, a wobec miasta B. do kwoty [...] zł (k. 178 akt adm.). W terminie wynikającym z wezwania datowanego na dzień 13 kwietnia 2015 r. skarżący nie dokonał żadnych opłat na rzecz uregulowania istniejącego zadłużenia.
Mając powyższe na uwadze stwierdzić przyjdzie, iż organy administracyjne obu instancji słusznie powzięły swoje rozstrzygnięcia, zobowiązując skarżącego do opróżnienia przedmiotowego lokalu. W ocenie Sądu przepisy u.o.p. są jednoznaczne i nie budzą wątpliwości. W ustalonym stanie faktycznym organ I instancji nie mógł zaniechać wydania decyzji, albowiem, jak już wyjaśniono wcześniej, ma ona charakter związany, co jednoznacznie wynika z treści art. 95 ust. 2 pkt 4 ustawy o Policji. Organ odwoławczy słusznie z kolei decyzję KMP utrzymał w mocy.
W odniesieniu do stanowiska skarżącego zawartego w skardze stwierdzić przyjdzie, iż przedstawiona przez niego argumentacja dotycząca niewątpliwie trudnej sytuacji życiowej nie mogła mieć wpływu na treść powziętego rozstrzygnięcia. W rozpatrywanej sprawie po stronie organów Policji zaistniała powinność orzeczenia o opróżnieniu przez skarżącego zajmowanego lokalu, albowiem zagadnienia tego, ustawodawca nie pozostawił do uznania administracyjnego. W sytuacji stwierdzenia wystąpienia warunków, o których mowa w art. 95 ust. 2 pkt 4 u.o.p., tj. istnienia zwłoki z zapłatą czynszu lub opłat za świadczenia związane z eksploatacją lokalu przez okres co najmniej dwóch pełnych okresów płatności, pomimo uprzedzania na piśmie o zamiarze wydania decyzji o opróżnieniu lokalu i wyznaczenia dodatkowego, miesięcznego terminu zapłaty zaległych i bieżących należności, organ obowiązany jest wydać decyzję o opróżnieniu lokalu mieszkalnego.
Powyższe koresponduje zresztą bezpośrednio z zasadą praworządności organów administracyjnych wywodzoną z art. 6 k.p.a., zgodnie z którą organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa.
W kontekście twierdzeń i uwag skarżącego przyjdzie ponadto powtórzyć, iż sąd administracyjny, orzekając w sprawie, nie kieruje się zasadami słuszności, czy sprawiedliwości społecznej, a jedynie bada zgodność zaskarżonego aktu z przepisami prawa obowiązującymi w dacie jego wydania. Mając świadomość trudnej sytuacji życiowej skarżącego Sąd nie mógł zatem przychylić się do jego postulatów, albowiem w ocenie Sądu rozstrzygnięcia organów obu instancji podjęte zostały w myśl obowiązujących przepisów prawa.
Na marginesie wyjaśnić przyjdzie również, iż zawarty w skardze wniosek do Sądu o zamianę przedmiotowego mieszkania na inne o wskazanych przez skarżącego cechach, nie mógł zostać uwzględniony, ponieważ powyższe wykracza poza kompetencje sądu administracyjnego.
W odniesieniu do zarzutu skarżącego wskazującego na pominięcie przez organ wniosku o zamianę mieszkania na mniejsze, stwierdzić przyjdzie, iż KMP, pismem z dnia 14 kwietnia 2014 r. poinformował skarżącego o rozesłaniu jego wniosku do komendantów komisariatów Policji i naczelników wydziałów Komendy Miejskiej Policji w B. (k. 100-105 akt adm.), a nadto został on wpisany do rejestru osób oczekujących na zamianę. Wniosek skarżącego nie został więc zignorowany, a okoliczność nie dojścia do skutku postulowanej zamiany wynika prawdopodobnie z tego, iż w zasobach lokali pozostających w dyspozycji Policji brak jest mieszkania odpowiadającego potrzebom przedstawionym przez skarżącego.
Mając na uwadze powyższe, uznając, że zaskarżona decyzja, ani poprzedzająca ją decyzja organu I instancji nie naruszają obowiązujących przepisów prawa w sposób skutkujący koniecznością ich uchylenia albo stwierdzenia nieważności, orzeczono na podstawie art. 151 p.p.s.a. o oddaleniu skargi.