Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczyz 15 stycznia 2014 r., sygn. akt II SA/Bd 1467/13

Uzasadnienie

Decyzją Prezydenta Miasta B. z dnia [...] sierpnia 2013 r. znak [...], po rozpoznaniu wniosku z [...] sierpnia 2013r., odmówiono G. W. przyznania świadczenia pielęgnacyjnego w związku z koniecznością sprawowania opieki nad niepełnosprawną matką M. W..

W uzasadnieniu organ wskazał, że wnioskująca nie spełnia wszystkich warunków uprawniających do ustalenia prawa do świadczenia pielęgnacyjnego w związku z opieką nad matką, legitymującą się orzeczeniem o niepełnosprawności w stopniu znacznym - określonych w art. 17 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Przepis ten bowiem stanowi, że świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje innym osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy, ciąży obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem osób o znacznym stopniu niepełnosprawności, jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności oraz jeżeli niepełnosprawność osoby wymagającej opieki powstała nie później niż do ukończenia 18 roku życia lub w trakcie nauki w szkole lub szkole wyższej, jednak nie później niż do ukończenia 25 roku życia.

Z orzeczenia Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności nr [...] z dnia [...] września 2008r. wynika, że ustalony znaczny stopień niepełnosprawności M. W datuje się od [...] sierpnia 2008 r. i nie można ustalić daty powstania niepełnosprawności. W ocenie organu, G. W. nie spełniła zatem wszystkich przesłanek, które uprawniają do przyznania wnioskowanego świadczenia.

W odwołaniu od powyższej decyzji G. W. wniosła o zmianę zaskarżonej decyzji poprzez uwzględnienie opieki nad niepełnosprawną matką na podstawie prawomocnej decyzji o niepełnosprawności i pobierania na podstawie prawomocnej decyzji świadczenia pielęgnacyjnego na stałe, wydanej z mocy ustawy z dnia 28.11.2003r. o świadczeniach rodzinnych (w brzmieniu obowiązującym do 31.12.2012r.), jako osoba która jest uprawniona do uzyskania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego w okresie od [...].07.2013r. w związku z opieką nad matką M. W., legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Ponadto strona wniosła o wypłatę należnego świadczenia pielęgnacyjnego za okres od [...] lipca 2013r. w kwocie po [...] zł za każdy miesiąc.

W uzasadnieniu odwołania strona zarzuciła niekonstytucyjność zmian ustawy o świadczeniach rodzinnych wprowadzonych ustawą z dnia 7 grudnia 2012r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2012r. poz. 1548), która z dniem 1.01.2013r. zmieniła dotychczasowe warunki przyznawania świadczeń poprzez wprowadzenie kryterium wiekowego art. 17 ust. 1b w przypadku ustalania świadczenia pielęgnacyjnego i art. 16a specjalny zasiłek opiekuńczy. Strona podniosła, że treść ustawy zmieniającej – art. 11 ust. 1 i ust. 3 wprowadza przepisy intertemporalne i ingeruje w prawa słusznie nabyte poprzez wygaszenie prawomocnych decyzji administracyjnych przyznających prawo do świadczenia pielęgnacyjnego na stałe, na mocy ustawy świadczeniowej.

G. W. podniosła, iż matka, którą się opiekuje ([...]) jest osobą niepełnosprawną w stopniu znacznym. Od początku opieki podjęła bardzo ważną decyzję życiową rezygnując z zatrudnienia celem sprawowania osobistej opieki nad osobą zależną od jej opieki. Przyznano jej świadczenie pielęgnacyjne w związku z tą opieką na stałe ostateczną decyzją. Ustawa nowelizująca ustawę świadczeniową od 1 stycznia 2013r. wprowadziła kryterium wiekowe, nie zmieniając innych kryteriów dla uzyskania świadczenia pielęgnacyjnego, w tym sposobu ustalania ważności decyzji.

Jednocześnie stworzono nowe świadczenie w postaci specjalnego zasiłku opiekuńczego (art. 16a) dla osób, których podopieczni nabyli niepełnosprawność po zakończeniu kryterium wiekowego określonego w art. 17 ust. 1b. Strona zwróciła jednak uwagę, iż w przypadku tego świadczenia ustawodawca przyjął odmienną niż w przypadku świadczenia pielęgnacyjnego definicję osoby uprawnionej, która musi zrezygnować z zatrudnienia w związku z koniecznością sprawowania opieki (w przypadku świadczenia pielęgnacyjnego może też nie podejmować zatrudnienia – czyli szerszy zakres możliwych zachowań).

Nadto możliwość otrzymania nowego świadczenia została uzależniona od spełnienia kryterium dochodowego (art. 16a ust. 2 ustawy), świadczenie to zostało ustalone w niższej kwocie – [...] zł (zasiłek pielęgnacyjny [...] zł), a ustalenie do niego prawa następuje na czas nie dłuższy niż okres zasiłkowy tzn. 12 miesięcy, nie gwarantując ubiegającemu się o nowe świadczenie stałości jego otrzymywania.

Ustawa nowelizująca zagwarantowała zachowanie praw nabytych ostatecznymi decyzjami tylko do 30.06.2013r., a w ust. 3 art. 11 określiła, że po tej dacie prawomocne decyzje administracyjne wygasają z mocy prawa. Zdaniem odwołującej się, nastąpiła zatem ingerencja ustawodawcy w prawa słusznie nabyte opiekunów, którzy niczym nie przyczynili się do utraty ważności nabytych wcześniej na stałe uprawnień. Nadto strona podniosła, że przed Trybunałem Konstytucyjnym toczy się sprawa dotycząca niezgodności art. 11 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 7 grudnia 2012r. z art. 2 Konstytucji RP.

Decyzją z dnia [...] września 2013r. znak [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B., na podstawie art. 17 ust. 1, ust. 5 pkt 2 lit. a ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz.U. z 2006 r. Nr 139, poz. 992 ze zm.) oraz art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego, utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy wyjaśnił, iż ustawą z dnia 7 grudnia 2012r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2012r. poz. 1548), z dniem 1 stycznia 2013r. zmieniono przepisy w zakresie ustalania prawa do świadczeń pielęgnacyjnych. Przywołując treść art. 17 ust. 1b ustawy o świadczeniach rodzinnych podkreślił, że świadczenie pielęgnacyjne dotyczy tylko i wyłącznie wskazanych w nim osób, czyli osób których niepełnosprawność powstałą nie później niż do ukończenia 25 roku życia.

Kolegium, na podstawie akt sprawy stwierdziło, że [...] sierpnia 2013r. strona złożył w organie I instancji wniosek o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego, do którego dołączyła orzeczenie o stopniu niepełnosprawności z dnia [...].09.2008 r. stwierdzające, że jej matka M. W. została zaliczona do znacznego stopnia niepełnosprawności na stałe, ustalony stopień niepełnosprawności datuje się od [...].08.2008r. Organ wywiódł, że świadczenia pielęgnacyjne, w odróżnieniu od zasiłku pielęgnacyjnego przyznawane jest opiekunowi osoby niepełnosprawnej, a nie osobie wymagającej opieki. Stosownie do treści art. 17 ustawy świadczenie pielęgnacyjne wymaga spełnienia dwóch przesłanek, po pierwsze tego, aby osoba wymagająca opieki legitymowała się odpowiednim orzeczeniem stwierdzającym stopień niepełnosprawności, co w rozpatrywanej sprawie nie budzi wątpliwości. Po wtóre opiekun osoby niepełnosprawnej wymienionej w art. 17 ust. 1a ustawy musi zrezygnować z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej i nie podejmować tego zatrudnienia z uwagi na konieczność zapewnienia opieki osobie niepełnosprawnej, u której niepełnosprawność powstała nie później niż w określonym przez ustawodawcę wieku.

Organ wskazał, iż sytuacja taka w niniejszej sprawie nie ma miejsca, bowiem matka wnioskodawczyni jest osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności od [...].08.2008r. kiedy to miała już [...] lat.

Dodatkowo organ odwoławczy informacyjnie wskazał na zmiany w ustawie o świadczeniach rodzinnych wprowadzone ww. ustawą nowelizującą, a dotyczące systemu świadczeń opiekuńczych przyznawanych z tytułu opieki nad osobą niepełnosprawną, w tym warunki uzyskania specjalnego świadczenia opiekuńczego związanego z koniecznością sprawowania opieki nad osobą której niepełnosprawność powstała po ukończeniu przez nią 25 roku życia.

G. W. zaskarżyła decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] września 2013r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy, podnosząc argumenty analogiczne jak w odwołaniu. Skarżąca zarzuciła zmianom wprowadzonym ustawą z dnia [...].12.2012r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych i niektórych innych ustaw niezgodność z Konstytucją RP oraz Europejska Konwencją o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności (dalej EKPC) tj.:

1. - niekonstytucyjność art. 17 ust. 1b ustawy o świadczeniach rodzinnych (nadany przez art. 1 ust. 5 pkt 5 lit. b ustawy zmieniającej) z art. 2, art. 18, art. 32 ust. 1, art. 69 oraz art. 71 ust. 1 Konstytucji RP oraz protokołem 1 art. 1 EKPC i art. 6 ust. 1 EKPC, w kontekście naruszenia zasady pewności prawnej, z zw. z art. 11 ust. 1 oraz ust. 3 ustawy zmieniającej, w zakresie w jakim uniemożliwia nabycie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego od 1 lipca 2013r. obciążonej obowiązkiem alimentacyjnym osobie zdolnej do pracy, a posiadającej prawo do świadczenia pielęgnacyjnego na podstawie dotychczas (do 31.12.2012r.) obowiązującej ustawy świadczeniowej, na czas wskazany w orzeczeniu o stopniu niepełnosprawności osoby niepełnosprawnej dłuższy niż 30.06.2013, niezatrudnionej ze względu na konieczność sprawowania opieki nad niepełnosprawnym członkiem rodziny, którego niepełnosprawność powstała po ukończeniu 18 roku życia, lub w przypadku osób niepełnosprawnych kontynuujących naukę, po ukończeniu 25 roku życia,
2. - niekonstytucyjność art. 11 ust. 1 i ust. 3 ustawy zmieniającej z art. 2, art. 18, art. 69 oraz art. 71 ust. 1 Konstytucji RP oraz Protokołem 1 art. 1 EKPC i art. 6 ust. 1 EKPC (w kontekście naruszenia zasady pewności prawnej) w zakresie, w jakim pozbawia a nie przyznaje prawa do świadczenia pielęgnacyjnego po dniu 30.06.2013r. osobie obciążonej obowiązkiem alimentacyjnym zdolnej do pracy, a otrzymującej świadczenie pielęgnacyjne na podstawie dotychczas (do 31.12.2012r.) obowiązującej ustawy świadczeniowej do 30.06.2013r. niezatrudnionej ze względu na koniczność sprawowania opieki nad niepełnosprawnym członkiem rodziny.

W dalszej części skargi strona przedstawiła argumentację kwestionującą zarówno konstytucyjność, jak i racjonalność wprowadzonej nowelizacji ustawy o świadczeniach rodzinnych, w szczególności wykazując nierówne traktowanie opiekunów osób, których niepełnosprawność powstała przed ukończeniem 18 (25) roku życia oraz innych osób w tym co do wysokości przyznanego świadczenia pielęgnacyjnego oraz dodatków, braku nałożenia tu kryterium dochodowego rodziny. Skarżąca wskazała również, że Rzecznik Praw Obywatelskich, w wyniku licznych interwencji pokrzywdzonych opiekunów, skierował do Trybunału Konstytucyjnego wniosek o stwierdzenie niezgodności art. 11 ust. 1 i 3 ustawy nowelizującej z art. 2 Konstytucji RP- z zasadą zaufania do państwa i prawa oraz zasadą ochrony praw nabytych (zarejestrowany pod sygn. K 27/13).

Skarżąca podniosła, że nastąpiła ingerencja w jej prawa nabyte, prawa własności wywodzone z prawomocnej decyzji administracyjnej zostały jej odebrane przez kwestionowane zmiany w przepisach, ze złamaniem legalności działania, z pogwałceniem przytoczonych zapisów Konstytucji RP, przepisów EKPC w ujętym zakresie. Strona wskazała ponadto, że granice wykładni językowej nie są bezwzględne i ich przekroczenie jest uzasadnione w sytuacji odwołania się do wartości konstytucyjnych (wyroki NSA sygn. akt I OSK 722/09, I OSK 723/09), zatem literalne brzmienie kwestionowanego zapisu art. 17 ust. 1b ustawy świadczeniowej oraz art. 11 ust. 1 i ust. 3 ustawy zmieniającej nie mają w sprawie charakteru bezwzględnego, i przy odwołani u do zapisów konstytucji nie są wcale bezwzględnie wiążące

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu skarżonej decyzji. Odnosząc się do zarzutów skargi organ podkreślił, że skarżąca była uprawniona do świadczenia pielęgnacyjnego przyznanego decyzją wydaną w oparciu o przepisy obowiązujące przed nowelizacją, na okres od [...] stycznia 2010r. bezterminowo. Na mocy art. 11 ustawy nowelizującej decyzja ta jednak wygasła z mocy prawa. W związku z tym z upływem okresu na jaki skarżąca otrzymała świadczenie wystąpiła ponownie z wnioskiem, który organ, mając na uwadze zmiany przepisów, obowiązany był rozpoznać zgodnie z obowiązującym stanem prawnym. Matka skarżącej jest osobą niepełnosprawną od [...] roku życia, zatem nie mieści się w zawężonym przez ustawodawcę kręgu podmiotów w związku ze sprawowaniem opieki nad którymi przysługuje obecnie prawo do świadczenia pielęgnacyjnego. Z tego powodu skarżąca nie mogła otrzymać wnioskowanego świadczenia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę zgodności z prawem działalności administracji publicznej (art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych Dz.U. Nr 153, poz. 1269 z późn.zm.). Rozpoznawanie skarg na decyzje organów administracji nie ma charakteru merytorycznego orzekania w sprawie. W myśl art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2012 r. poz. 270 z późn.zm.) - zwanej dalej "P.p.s.a.", decyzja administracyjna podlega uchyleniu wówczas, gdy Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego albo inne naruszenie przepisów postępowania jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Przedmiot sądowej kontroli w niniejszej sprawie stanowi decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] września 2013 r. utrzymująca w mocy wydaną z upoważnienia Prezydenta Miasta I. decyzję z dnia [...] sierpnia 2013 r., o odmowie przyznania G. W. świadczenia pielęgnacyjnego w związku ze sprawowaną opieką nad jej niepełnosprawną matką – M. W..

Materialnoprawną podstawę wydania przedmiotowych decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (tekst jedn. w dacie orzekania przez organy Dz.U. z 2006 r. Nr 139, poz. 992 z późn.zm.), dalej jako: "u.ś.r.". W okolicznościach niniejszej sprawy zwrócić należy szczególną uwagę na istotną zmianę stanu prawnego dokonaną z dniem 1 stycznia 2013 r. na mocy przepisów ustawy z dnia 7 grudnia 2012r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2012r. poz. 1548), zwanej dalej: "ustawą nowelizującą".

Zgodnie z przepisem art. 17 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych, w brzmieniu obowiązującym do dnia 31 grudnia 2012 r., świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługiwało:

1. 1) matce albo ojcu, 2) innym osobom, na których, zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy, ciąży obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem osób o znacznym stopniu niepełnosprawności, 3) opiekunowi faktycznemu dziecka
2. - jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji, albo osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności.

Osobie innej niż spokrewniona w pierwszym stopniu, na której ciąży obowiązek alimentacyjny, przysługuje świadczenie pielęgnacyjne, w przypadku gdy nie ma osoby spokrewnionej w pierwszym stopniu albo gdy osoba ta nie jest w stanie sprawować opieki, o której mowa w ust. 1 (ust. 1a). W ust. 5 wskazano przesłanki wyłączające przyznanie przedmiotowego świadczenia.

Z dniem 1 stycznia 2013r. przepisy art. 17 ust. 1 – 1a ustawy o świadczeniach rodzinnych uległy zmianie na mocy ww. ustawy nowelizującej z dnia 7 grudnia 2012 r. i otrzymały brzmienie: Świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje: 1) matce albo ojcu, 2) opiekunowi faktycznemu dziecka, 3) osobie będącej rodziną zastępczą spokrewnioną w rozumieniu ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, 4) innym osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy ciąży obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem osób o znacznym stopniu niepełnosprawności

1. - jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji.

Osobom, o których mowa w ust. 1 pkt 4, innym niż spokrewnione w pierwszym stopniu z osobą wymagającą opieki, przysługuje świadczenie pielęgnacyjne, w przypadku gdy spełnione są łącznie następujące warunki:

1. 1) rodzice osoby wymagającej opieki nie żyją, zostali pozbawieni praw rodzicielskich, są małoletni lub legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności;
2. 2) nie ma innych osób spokrewnionych w pierwszym stopniu, są małoletnie lub legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności;
3. 3) nie ma osób, o których mowa w ust. 1 pkt 2 i 3, lub legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności (ust. 1a).

Nadto ustawodawca dodał w art. 17 przepis 1b, zgodnie z którym świadczenie pielęgnacyjne przysługuje, jeżeli niepełnosprawność osoby wymagającej opieki powstała: 1) nie później niż do ukończenia 18 roku życia lub 2) w trakcie nauki w szkole lub w szkole wyższej, jednak nie później niż do ukończenia 25 roku życia.

W znowelizowanym ust. 5 art. 17 ustawy, określono przesłanki wykluczające możliwość uzyskania świadczenia pielęgnacyjnego.

Analiza przepisów ustawy nowelizującej wskazuje, że powyższa zmiana wiąże się z ustawową rekonstrukcją świadczeń opiekuńczych w ramach systemu świadczeń rodzinnych. Do dotychczasowego katalogu tych świadczeń (art. 2 pkt 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych) obejmującego zasiłek pielęgnacyjny oraz świadczenie pielęgnacyjne, ustawodawca z dniem 1 stycznia 2013 r. dodał nowe świadczenie nazwane specjalnym zasiłkiem opiekuńczym (art. 1 pkt 1 i pkt 4 ustawy nowelizującej), uregulowane szczegółowo w dodanym art. 16a ustawy o świadczeniach rodzinnych.

Zgodnie z art. 16a ust. 1 u.ś.r., specjalny zasiłek opiekuńczy przysługuje osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz.U. z 2012 r. poz. 788 i 1529) ciąży obowiązek alimentacyjny, jeżeli rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania stałej opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji. Nabycie prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego uzależnione jest od spełnienia szeregu przesłanek wynikających z art. 16a ustawy oraz niewystąpienia przesłanek negatywnych, o których mowa w ust. 8 tego przepisu.

Kolejnym wprowadzonym przez ustawodawcę warunkiem uzyskania prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego jest spełnienie kryterium dochodowego, tzn. przysługuje on co do zasady jeżeli łączny dochód rodziny osoby sprawującej opiekę oraz rodziny osoby wymagającej opieki w przeliczeniu na osobę nie przekracza kwoty, o której mowa w art. 5 ust.

1. 2. Przepisy art. 5 ust. 4-9 stosuje się odpowiednio (art. 16a ust. 2- 4).

W okolicznościach niniejszej sprawy, mając przede wszystkim na uwadze zarzuty odwołania oraz skargi wskazać również należy na treść przepisów intertemporalnych zawartych w ww. ustawie nowelizującej. W art. 11 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 7 grudnia 2012r. (obowiązującej od 1 stycznia 2013r.) ustawodawca zastrzegł, że osoby uprawnione do świadczenia pielęgnacyjnego na podstawie przepisów dotychczasowych zachowują prawo do tego świadczenia w dotychczasowej wysokości do dnia 30 czerwca 2013 r., jeżeli spełniają warunki określone w przepisach dotychczasowych. Wydane na podstawie przepisów dotychczasowych decyzje o przyznaniu prawa do świadczenia pielęgnacyjnego wygasają z mocy prawa po upływie powyższego terminu.

Jednocześnie ustawodawca zobowiązał właściwy organ, aby w terminie 2 miesięcy od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy, poinformował osoby otrzymujące świadczenie pielęgnacyjne na podstawie przepisów dotychczasowych o wygaśnięciu z mocy prawa decyzji o przyznaniu prawa do świadczenia pielęgnacyjnego i warunkach nabywania prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego i świadczenia pielęgnacyjnego obowiązujących od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy (art. 11 ust. 4). Zgodnie natomiast z dyspozycją art. 13 ustawy nowelizującej, w sprawach o świadczenie pielęgnacyjne, do którego prawo powstało przed dniem jej wejścia w życie, ustalając to prawo za ten okres, stosuje się przepisy dotychczasowe.

W niniejszej sprawie bezsporna pozostaje okoliczność, że ostateczną decyzją Prezydenta Miasta I. z dnia [...] stycznia 2010r., na podstawie art. 17 ust. 1, art. 20 ust. 3, art. 23-26 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych, przyznano skarżącej G. W. świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania opieki nad niepełnosprawną matką M. W. od [...] stycznia 2010r. bezterminowo, w kwocie po [...] zł miesięcznie. Poza sporem pozostaje również to, że matka skarżącej M.W. (ur. [...].07.1937r.) jest osobą legitymującą się orzeczeniem Powiatowego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności z dnia [...] września 2008r. nr [...] o znacznym stopniu niepełnosprawności na stałe, w którym wskazano, że ustalony stopień niepełnosprawności datuje się od [...] sierpnia 2008r.

W dniu [...] sierpnia 2013r. G. W. złożyła, na urzędowym formularzu, wniosek do Prezydenta Miasta I. o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego w związku ze sprawowaną osobistą opieką nad matką M. W..

Podkreślić należy, iż z analizy akt administracyjnych niniejszej sprawy jednoznacznie wynika, iż skarżąca świadoma dokonanych ustawą nowelizującą zmian w systemie świadczeń opiekuńczych oraz zmian w zakresie podmiotowym osób uprawnionych do uzyskania w nowym stanie prawnym odpowiednio świadczenia pielęgnacyjnego bądź specjalnego zasiłku opiekuńczego, ubiega się konsekwentnie o przyznanie jej, nabytego na dotychczasowych zasadach, uprawnienia do świadczenia pielęgnacyjnego w związku z koniecznością sprawowania opieki nad matką (a nie specjalnego zasiłku opiekuńczego, określonego w art. 16a u.ś.r.). W niniejszej sprawie istoty sporu nie stanowi zatem to czy skarżąca spełnia przesłanki do przyznania jej świadczenia pielęgnacyjnego na podstawie art. 17 u.ś.r., w brzmieniu nadanym ustawą nowelizującą, lecz sprowadza się ona do odpowiedzi na pytanie, czy skarżącej na jej wniosek z dnia [...] sierpnia 2013r. organy powinny przyznać wnioskowane świadczenie pielęgnacyjne, rozumiane przez skarżącą jako kontynuacja uprawnienia nabytego ostateczną decyzją administracyjną, na mocy uprzednio obowiązujących przepisów.

W ocenie Sądu, tak rozumianemu żądaniu skarżącej nie mogły zadośćuczynić w niniejszej sprawie administracyjnej organy administracji publicznej, które zobowiązane są działać przede wszystkim na podstawie obowiązujących w dacie orzekania przepisów prawa - art. 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej i art. 6 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2013r. poz. 267), dalej jako: "K.p.a.".

Nieuzasadnione i bezpodstawne, w okolicznościach przedmiotowej sprawy są, kierowane do organów administracji publicznej zarzuty dotyczące "pozbawienia" skarżącej nabytego mocą ostatecznej decyzji administracyjnej uprawnienia do świadczenia pielęgnacyjnego. Nie można w niniejszej sprawie zarzucić organom administracji publicznej naruszenia zasady trwałości decyzji ostatecznych, wyrażonej w art. 16 § 1 K.p.a., wszakże żaden organ nie uchylił, nie stwierdził nieważności, wygaśnięcia ostatecznej decyzji Prezydenta Miasta I. z dnia [...] stycznia 2010r., mocą której skarżąca uzyskała uprzednio od dnia [...] stycznia 2010r. bezterminowo świadczenie pielęgnacyjne. Skarżąca wskazuje, że mocą jednoznacznych przepisów art. 11 ust. 1 i 3 ustawy nowelizującej dotychczasowe decyzje administracyjne o przyznaniu świadczeń pielęgnacyjnych, wygasły z dniem 30 czerwca 2013 r. To ustawodawca zatem, przepisem szczególnym, zadecydował o tym, że decyzje o przyznaniu świadczeń pielęgnacyjnych na dotychczasowych zasadach utraciły byt prawny z mocy samego prawa, czyli niejako "automatycznie", bez konieczności i możliwości orzekania w tym zakresie przez organy administracyjne w drodze odrębnej decyzji.

Wobec powyższego wniosek skarżącej o przyznanie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego z dnia [...] sierpnia 2013r. zainicjował nowe postępowanie administracyjne, a zarówno w dacie zgłoszenia tego wniosku, jak i w chwili, gdy organy administracji rozstrzygały tę sprawę, decyzja Prezydenta Miasta I. z dnia [...] stycznia 2010r. nie wywoływała już skutków prawnych. Jednocześnie obowiązujące przepisy stanowiły, że jednym z koniecznych warunków przyznania przedmiotowego świadczenia pielęgnacyjnego jest to, aby niepełnosprawność osoby wymagającej opieki powstała nie później niż do ukończenia 25 roku życia (art. 17 ust. 1b u.ś.r. dodany z dniem 1 stycznia 2013r.). Sytuacja taka nie zaistniała w niniejszej sprawie, co pozostaje bezsporne.

Powyższe oznacza, iż zarówno decyzja Prezydenta Miasta I. z dnia [...] sierpnia 2013r. nr [...] o nieprzyznaniu skarżącej świadczenia pielęgnacyjnego, jak i utrzymująca ją w mocy decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] września 2013r. nie zostały wydane z naruszeniem obowiązujących w dacie ich wydania przepisów prawa procesowego ani materialnego (art. 17 ust. 1 -1b ustawy o świadczeniach rodzinnych). Podkreślenia wymaga, iż znowelizowane przepisy nie umożliwiały organom przyznania skarżącej w niniejszym postępowaniu uprawnienia do świadczenia pielęgnacyjnego, w stanie prawnym obowiązującym po 1 lipca 2013r., bowiem nie została spełniona jedna z obligatoryjnych przesłanek ustawowych – kryterium wieku, w jakim powstała niepełnosprawność osoby wymagającej opieki. Ta przesłanka została przez ustawodawcę sformułowana jednoznacznie i jej wykładnia w kontekście ogółu zmian – czyli wprowadzenia rozróżnienia świadczeń na świadczenie pielęgnacyjne i specjalny zasiłek opiekuńczy, nie pozostawia wątpliwości.

Organy nie mogły zatem orzekać contra legem. W konsekwencji, w stanie prawny obowiązującym w dacie orzekania przez organy, jak również w dacie orzekania przez Sąd, dokonana w niniejszym postępowaniu kontrola legalności zaskarżonej decyzji, nie daje podstaw do jej wyeliminowania z obrotu prawnego które skutkować mogłoby ich uchyleniem przez Sąd na podstawie art. 145 P.p.s.a. Podkreślenia wymaga bowiem, że organy administracji, ani sąd administracyjny nie posiadają kompetencji do uzupełnienia obowiązujących norm prawnych o regulacje, których ustawodawca nie stworzył.

Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie, w ślad za stanowiskiem wyrażany wielokrotnie w orzeczeniach Trybunału Konstytucyjnego, w tym również uzasadnieniu wyroku z dnia 5 grudnia 2013r. w sprawie K 27/13 podkreśla, iż nie jest możliwe wypełnienie w drodze wykładni braku regulacji ustawowej mającej zagwarantować wsparcie osobom, które w związku z pielęgnacją osoby niepełnosprawnej otrzymywały świadczenie pielęgnacyjne. Chodzi o osoby, które opierając się na ustanowionych przez ustawodawcę przesłankach uzyskania tego świadczenia i działając w zaufaniu do stabilności przepisów prawa dokonały istotnych wyborów życiowych, nie podejmując pracy zarobkowej lub rezygnując z zatrudnienia, a następnie w wyniku wygaśnięcia z mocy prawa decyzji uprawniającej do świadczenia pielęgnacyjnego i jednocześnie niespełniania nowych warunków przyznawania świadczenia pielęgnacyjnego, czy choćby specjalnego zasiłku opiekuńczego – utracił prawo do pobierania świadczenia i nie jest w stanie, ze względu na wcześniejszą rezygnację i trudną sytuację na rynku pracy, uzyskać ponownie zatrudnienia. Konieczna jest tu zatem interwencja ustawodawcy.

Zarzuty skargi w tym zakresie zmierzające do uchylenia skarżonych decyzji i przywrócenia uprawnienia do świadczenia pielęgnacyjnego na zasadach określonych w stanie prawnym obowiązującym przed 1 stycznia 2013r. (ale w wysokości określonej przepisami znowelizowanymi), nie mogą zatem zostać w obowiązującym stanie prawnym uwzględnione.

Niezależnie od powyższego wskazać przyjdzie, że skarżąca zdaje się pozostawać w przekonaniu, że nabyła uprawnienie do uzyskiwania bezterminowo na niezmiennych zasadach świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu li tylko tego, że sprawuje opiekę nad swoją niepełnosprawną matką. Podkreślić należy, że przesłanki nabycia prawa do przedmiotowego świadczenia także w dacie jego przyznania decyzją Prezydenta Miasta I. z 2010r. nie stanowił sam fakt sprawowania opieki nad niepełnosprawnym członkiem rodziny, gdyż obowiązek ten związany jest z obowiązkiem alimentacyjnym i moralnym. Świadczenie przysługiwało wyłącznie osobie, które zrezygnowała z zatrudnienia lub też nie podejmowała zatrudnienia bądź innej pracy zarobkowej, mimo zdolności do tego w związku z koniecznością sprawowania bezpośredniej opieki nad osobą niepełnosprawną. Nie może być to świadczenie postrzegane jako należne osobie niepełnosprawnej a tylko pośrednio pokrywające koszty związane z rezygnacją opiekuna z aktywności zawodowej i zarobkowania na własne utrzymanie. Nie można zatem wykluczyć także i takiej sytuacji, że zmienia się sytuacja w danej rodzinie, zmieniają się okoliczności sprawy lub także stan prawny.

Odnosząc się do zarzutów skarżącej wskazać przyjdzie, iż na skutek skargi konstytucyjnej Rzecznika Praw Obywatelskich wyrokiem z dnia 5 grudnia 2013 r. sygn. akt K 27/13 Trybunał Konstytucyjny orzekł, że art. 11 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 7 grudnia 2012r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. poz. 1548) jest niezgodny z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej (Dz.U. poz. 2013 z 16 grudnia 2013r.). Powyższe orzeczenie, w ocenie Sądu, nie wpływa jednakże bezpośrednio na rozstrzygnięcie przedmiotowej sprawy administracyjnej. Przepisy, których niezgodność z Konstytucją RP stwierdził Trybunał Konstytucyjny, nie stanowiły bowiem podstawy orzekania o odmowie przyznania skarżącej świadczenia pielęgnacyjnego, na jej wniosek z dnia [...] sierpnia 2013r., ani też nie regulują kwestii przesłanek uzyskania świadczenia pielęgnacyjnego po nowelizacji.

W ocenie Sądu, w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę, powyższy wyrok nie ma zatem wpływu na wydane w niniejszej sprawie rozstrzygnięcie, dopóki ustawodawca nie ureguluje odmiennie sytuacji osób, które uzyskały uprzednio świadczenie pielęgnacyjne decyzją wydaną na podstawie art. 17 ustawy o świadczeniach rodzinnych w brzmieniu obowiązujących do 31 grudnia 2012r. Nie stanowią natomiast przedmiotu sprawy administracyjnej będącej przedmiot kontroli Sądu w niniejszym postępowaniu ewentualne roszczenia, czy też uprawnienia skarżącej co do świadczenia pielęgnacyjnego przyznanego ww. decyzją ostateczną z dnia [...] stycznia 2010r. za okres po 30 czerwca 2013r. (w związku z wygaśnięciem na mocy art. 11 ust. 3 ww. ustawy), które oceniać możnaby w kontekście praw nabytych na mocy ostatecznej decyzji administracyjnej.

W tej sytuacji nawet odmowa zastosowania w sprawie ww. przepisów niezgodnych z Konstytucją, pozostaje bez wpływu na treść rozstrzygnięcia organów administracji o żądaniu skarżącej zgłoszonym wnioskiem z [...] sierpnia 2013r. Nie stanowi zatem dostatecznej podstawy do uchylenia przez Sąd skarżonej decyzji, w rozumieniu art. 145 P.p.s.a.

Dodać należy, iż przedmiotu rozstrzygania skarżonymi w niniejszym postępowaniu sądowoadministracyjnym decyzjami nie stanowiła kwestia stwierdzenia wygaśnięcia świadczenia pielęgnacyjnego przyznanego skarżącej ostateczną decyzją wydaną w stanie prawnym przed 1 stycznia 2013r., ani też ewentualne uprawnienie do ustalenia dla skarżącej prawa do nowego świadczenia opiekuńczego – specjalnego zasiłku opiekuńczego, o którym mowa w art. 16a u.ś.r., o co skarżąca nie wnosiła.

Podkreślenia nadto wymaga, iż obowiązujący w dacie orzekania przez Sąd stan prawny nie umożliwia nadal przyznania skarżącej po 1 lipca 2013r. świadczenia pielęgnacyjnego w związku ze sprawowaniem opieki nad jej niepełnosprawną matką M. W. (art. 17 ust. 1b u.ś.r.). Zdaniem składu orzekającego w niniejszej sprawie, niedopuszczalne jest domaganie się od sądu administracyjnego (tym bardziej od organów administracji), aby ten pominął korzystające z domniemania konstytucyjności regulacje prawne o randze ustawowej i przyjął za podstawę rozstrzygnięcia przepisy Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, kierując się wyrażoną w jej art. 8 zasadą nadrzędności ustawy zasadniczej i jej bezpośredniego stosowania (por. Z. Czeszejko – Sochacki, Sądownictwo konstytucyjne w Polsce na tle porównawczym, Warszawa 2003 r., str. 351 – 389).

Sąd nie może nie tylko zastąpić organów administracji w rozstrzyganiu sprawy administracyjnej co do jej istoty, a wyłącznie upoważniony jest do kontroli legalności ich działania, lecz tym bardziej, wkraczając w sferę zastrzeżonych dla ustawodawcy uprawnień, kształtować sytuacji prawnej obywatela, wyłącznie w oparciu o zasadę demokratycznego państwa prawnego (art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej), postępując wbrew jednoznacznym i nie budzącym wątpliwości rozwiązaniom prawnym przyjętym w ustawie zmieniającej z 2012 r. (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 września 2007r. sygn. akt II FSK 1013/06, z 12 lipca 2006 r. sygn. akt II OSK 548/06, z 28 kwietnia 2011r. sygn. akt I OSK 2115/10 opubl. w CBOSA dostępnej pod adresem internetowym http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Odnosząc się nadto do zarzutów skargi wskazać należy, że w istocie koncentrują się one nie na naruszeniu prawa przez orzekające organy administracji, lecz na zarzucanej przez skarżącą niekonstytucyjności nowych rozwiązań ustawowych, które zdaniem skarżącej pozbawiają ją słusznie nabytego prawa do bezterminowej kontynuacji przyznanego uprzednio ostateczną decyzja świadczenia pielęgnacyjnego, na tych samych co uprzednio zasadach. Tego zapatrywania skarżącej Sąd nie podziela. W ocenie Sądu ustawodawca jest uprawniony do weryfikacji ustawowych regulacji kreujących system pomocy społecznej, świadczeń rodzinnych, w tym świadczeń mających wspomóc osoby, które z uwagi na konieczność sprawowania stałej opieki nad niepełnosprawnym członkiem rodziny nie mogą, mimo zdolności, aktywnie wykonywać zatrudnienia celem zaspokajania własnych podstawowych potrzeb bytowych. Rolą ustawodawcy jest bowiem takie kreowanie tego systemu aby spełniał on cele ustawodawcy, ale też gwarantował jego sprawność, skuteczność, zapobieganie nadużyciom, i umożliwiał zmiany w przypadku zmiany istotnych okoliczności, sytuacji gospodarczej, społecznej.

Sąd nie podziela stanowiska skarżącej co do niezgodności ze wskazanymi normami Konstytucji przepisu art. 17 ust. 1b tylko z tej przyczyny, że ustawodawca rozdzielił system pomocy wobec osób i rodzin, które nie znajdują się w takiej samej sytuacji. Nie sposób bowiem nie dostrzec odmienności sytuacji osoby, która zobligowana jest do rezygnacji z zatrudnienia lub nie może podjąć zatrudnienia w związku z koniecznością sprawowania opieki nad osobą której niepełnosprawność powstała przed 18 (25) rokiem życia, czyli często dzieckiem. Taka sytuacja częstokroć uniemożliwia zatem w ogóle rozpoczęcie aktywności zarobkowej i zarabianie na potrzeby tej rodziny, w której np. znajduje się właśnie niepełnosprawne dziecko. Nie ma wtedy zatem mowy o dochodzie dwóch rodzin.

Mając na uwadze treść uzasadnienia ustawy nowelizacyjnej, a także ogólnie dostępną wiedzę i zasady doświadczenia życiowego, oczywistym jest, że dużo więcej nadużyć zdarzało się w sytuacji ubiegania się (w uprzednim stanie prawnym na tych samych zasadach) o świadczenie pielęgnacyjne w związku z koniecznością sprawowania opieki nad osobami niepełnosprawnymi, których niepełnosprawność powstała w starszym, często podeszłym wieku. Częstokroć zdarzało się bowiem tak, że niezależnie nawet od realnej opieki czy zakresu koniecznej opieki, o świadczenie to ubiegały się osoby, które po prostu nie posiadały innego źródła dochodu. Nie jest to wszakże cel tego typu świadczeń. Mając powyższe na uwadze Sąd, aczkolwiek podziela stanowisko Trybunału Konstytucyjnego wyrażone w ww. wyroku z dnia 5 grudnia 2013r. co do niezgodności z ustawą zasadniczą art. 11 ust. 1 i 3 ustawy nowelizującej i formy, w której nagle odebrano osobom przyznane uprzednio świadczenia, bez jakiejkolwiek weryfikacji okoliczności faktycznych konkretnych spraw, to nie podziela stanowiska skarżącej zmierzającego do zanegowania możliwości znowelizowania przez ustawodawcę systemu świadczeń opiekuńczych, w tym zróżnicowania świadczeń przyznawanych z tytułu rezygnacji bądź niepodejmowania zatrudnienia w związku z koniecznością sprawowania opieki nad osobą niepełnosprawną, np. z uwagi na wiek, w jakim powstała niepełnosprawność w stopniu znacznym osoby wymagającej opieki, jak również warunki finansowe rodziny.

W okolicznościach sprawy odmienną kwestię stanowi to, że w odwołaniu z dnia [...] sierpnia 2013r. skarżąca rozszerzyła pierwotny zakres żądania przyznania uprawnienia do świadczenia pielęgnacyjnego precyzując, że domaga się w istocie zmiany decyzji organu pierwszej instancji o nieprzyznaniu świadczenia pielęgnacyjnego i ustalenia na zasadzie kontynuacji świadczenia pielęgnacyjnego ustalonego ostateczną decyzją wydaną w uprzednim stanie prawnym, za okres od 1 lipca 2013r. i wypłaty go w kwocie po [...] zł miesięcznie – pkt 2 i 3 odwołania.

Stwierdzić należy, iż jest to nowe żądanie, rozszerzające przedmiot sprawy rozstrzygniętej decyzją Prezydenta Miasta I. z dnia [...] sierpnia 2013r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. orzekając w niniejszej sprawie jako organ drugiej instancji, przede wszystkim zobowiązane było ponownie co do istoty rozstrzygnąć merytorycznie sprawę tożsamą, którą rozstrzygnął organ pierwszej instancji. W ocenie Sądu organ odwoławczy, wbrew żądaniu strony w piśmie stanowiącym odwołanie, nie mógł zmienić istoty orzekania i rozważać nie sprawy przesłanek do przyznania skarżącej w obowiązującym stanie prawnym świadczenia pielęgnacyjnego, lecz jej roszczeń o wypłatę i kontynuację nabytych jak wywodzi na mocy ostatecznej decyzji uprawnień. Nie oznacza to jednakże, że Kolegium winno tę kwestię pominąć, przemilczeć i pozostawić bez jakiegokolwiek dalszego biegu. Tego typu żądanie należało bowiem traktować, jako odrębny wniosek strony inicjujący postępowanie w odrębnej sprawie, zgodnie z art. 61 i 65 K.p.a..

Jeżeli zatem organ uznałby się niewłaściwy do załatwienia żądania strony winien niezwłocznie przekazać je do organu właściwego, zawiadamiając jednocześnie o tym wnoszącego podanie i podając uzasadnienie.

Ta kwestia nie stanowiła jednak i nie mogła stanowić przedmiotu orzekania organów w decyzjach podlegających sądowej kontroli w niniejszej sprawie sądowoadministracyjnej – czyli w decyzji o przyznaniu skarżącej świadczenia pielęgnacyjnego na podstawie at. 17 ustawy o świadczeniach rodzinnych, w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2013r.

Ponadto ewentualna bezczynności organu w załatwieniu sprawy administracyjnej czy też w przypadku stwierdzenia braku właściwości, nieprzekazaniu go organowi właściwemu lub przewlekłość postępowania, nie może stanowić przedmiotu oceny Sądu w niniejszym postępowaniu dotyczącym skargi na decyzję merytoryczną. Pozostaje to bowiem bez wpływu na wynik niniejszej sprawy. Strona, która uważa że organ nie załatwił jej żądania w terminie wynikającym z przepisów prawa, na podstawie art. 37 K.p.a. może złożyć zażalenie na niezałatwienie sprawy w terminie, lub – wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. A w dalszej kolejności, po wyczerpaniu tego trybu, ewentualnie skargę do sądu administracyjnego na bezczynności organu w załatwieniu sprawy administracyjnej lub przewlekłe prowadzenie sprawy.

Zwrócić należy skarżącej uwagę, iż w obecnym stanie prawnym, żądanie skarżącej podlegało będzie rozpoznaniu z uwzględnieniem wskazań zawartych w wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 5 grudnia 2010r. K 27/13, który wszakże wyeliminował z obrotu prawnego niezgodne z Konstytucją RP przepisy art. 11 ust. 1 i 3 ustawy nowelizującej. W związku z powyższym wskazać należy, że Trybunał Konstytucyjny w uzasadnieniu wyroku w sprawie K 27/13 podkreślił, że decyzje o przyznaniu świadczenia pielęgnacyjnego na dotychczasowych zasadach wygasły 1 lipca 2013r. z mocy prawa.

Trybunał wskazał jednoznacznie, że zrealizowanie powyższego wyroku będzie wymagało zmiany prawa. Sam wyrok nie tworzy ani roszczeń o wypłatę utraconych korzyści za okres po 30 czerwca 2013r., ani nie daje podstaw do ubiegania się o nowe świadczenie pielęgnacyjne lub specjalny zasiłek opiekuńczy, które przewiduje obowiązująca ustawa o świadczeniach rodzinnych, co wynika z zakresu wniosku RPO, który dotyczył norm prawa intertemporalnego, które zmaterializowały się już w dniu orzekania przez Trybunał. Podsumowując TK wskazał, że przywrócenie stanu zgodnego z Konstytucją wymaga interwencji ustawodawcy, który powinien bez zbędnej zwłoki wprowadzić stosowne korekty np. do ustawy o świadczeniach rodzinnych, w celu wyeliminowania niekonstytucyjności mającej źródło w art. 11 ust. 1 i 3 ustawy zmieniającej.

Z tych powodów Sąd nie znalazł, wskazanych treścią przywołanego art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, podstaw do uwzględnienia skargi, wobec czego na podstawie art. 151 tej ustawy, orzekł jak w sentencji wyroku.