Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] 2003 r. Nr [...] Prezydent Miasta B. na podstawie art. 29 ust. 3 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. – Prawo wodne (Dz. U. nr 115, poz. 1229, ze zmianami) oraz art. 104 i 107 k.p.a. odmówił nakazania Zbigniewowi S. właścicielowi gruntu położonego w B. przy ul. [...], działka nr [...], przywrócenia stanu poprzedniego na tym gruncie lub wykonania urządzeń zapobiegających szkodom, wobec nie stwierdzenia zmian stanu wody na tym gruncie spowodowanych przez jego właściciela, szkodliwie wpływających na grunty sąsiednie.
W uzasadnieniu decyzji wskazano, że wszczęte postępowanie administracyjne na wniosek Kazimierza R. oraz Stefana S. w przedmiocie zmiany stosunków wodnych wskutek podwyższenia przez Zbigniewa S. powierzchni swojej działki o około 80 cm ponad poziom działek których byli wnioskujący, a do którego to wniosku dołączyli się Zbigniew B., Zygmunt B., Paweł Z., Lucyna S., Dariusz Z. i Zbigniew G., po przeprowadzeniu to którego postępowania w dniu [...]2002 r. wydana została decyzja odmawiająca nakazania właścicielowi gruntu Zbigniewowi S. przywrócenia stanu poprzedniego na tym gruncie była przedmiotem odwołania skarżącego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] 2002 r. uchyliło zaskarżoną decyzję w całości wskazując przy tym, że należy bezspornie ustalić kiedy, w jakich okolicznościach doszło do podwyższenia działki przy ul. [...] oraz na ile w stosunku do działek sąsiednich podwyższono tę działkę i czy zakłóciło to stosunki wodne na sąsiednich działkach.
W wyniku przeprowadzonego postępowania dowodowego organ orzekający ustalił, że teren ogrodnictwa Zbigniewa S. przy ul. [...] graniczy od strony zachodniej z działką nr [...] należącą do Stefana S., od strony zachodniej z działką przy ul. [...] i południowej z działką nr [...] należąca do skarżącego Kazimierza R., od strony południowej graniczy z ul. [...] i m. in. z działką nr [...] należącą do Zbigniewa B., działka nr [...] należąca do Zygmunta B. i działką nr [...] należącą do Pawła Z. Działki oznaczone nr [...] należąca do Lucyny S., nr [...] należąca do Dariusza Z. oraz działka nr [...] należąca do Zbigniewa G. nie graniczą z nieruchomością przy ul. [...].
Teren osiedla C. przed rozpoczęciem budowy osiedla domów jednorodzinnych był użytkowany rolniczo, a uprawa pól była możliwa na skutek stałego obniżania zwierciadła wody gruntowej drenażem systematycznym, odprowadzającym ją do całego systemu rowów melioracyjnych. Rów biegnący częściowo przez teren ogrodnictwa (działka nr [...]) do [...]1994 r. był urządzeniem melioracji wodnej, zgodnie z ówcześnie obowiązującą ustawą z dnia 27.10.1974 r. Prawo wodne (Dz. U. Nr 38, poz. 230) służącym do regulacji stosunków wodnych i polepszenia zdolności produkcyjnej gleby.
Jednocześnie rów ten obniżał poziom wody gruntowej na nieruchomościach sąsiednich nie wykorzystywanych rolniczo. Zgodnie z decyzja Kierownika Urzędu Rejonowego w B. został on zdjęty z ewidencji urządzeń melioracji wodnych szczegółowych z dniem [...]1994 r. nastąpiło to w związku z przeznaczeniem terenów osiedla C. uchwałą nr [...] Rady Miejskiej w B. z dnia [...] 1994 r. na cele mieszkalnictwa, usługowe i usługowo – techniczne. Podczas oględzin w dniu [...] 2003 r. ustalono, iż przedmiotowy rów został zasypany w części przechodzącej przez teren nieruchomości przy ul. [...] a prawdopodobnie w połowie 1996 r., czyli po wykreśleniu go z ewidencji urządzeń melioracji wodnych szczegółowych.
Następnie teren ten został w latach 1996 – 1997 sztucznie podniesiony przez nawiezienie warstwy piasku o miąższości około 50-90 cm. W tym samym czasie podwyższeniu uległy także inne działki budowlane w rejonie ul. [...].
Decyzja powyższa stanowiła przedmiot odwołania złożonego przez Kazimierza R., który zarzucił stronniczość ze strony organu I instancji oraz samowolę i brak działań w przedmiocie egzekwowania zaleceń straży pożarnej i straży miejskiej dotyczących uporządkowania terenu przez Zbigniewa S. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. decyzją z dnia [...] 2004 r. nr [...] utrzymało zaskarżoną decyzję w całości w mocy, uznając że dowód z opinii hydrogeologicznej sporządzonej przez Wojciecha A. będący podstawowym dowodem na którym oparł się organ I instancji przy wydawaniu decyzji jest dowodem rzetelnym, a tym samym w przedmiotowej sprawie nie zachodzą przesłanki umożliwiające zastosowanie art. 29 ust. 3 ustawy z dnia 18.07.2001 r. – Prawo wodne.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na powyższą decyzję wniósł Kazimierz R. zarzucając zbytni formalizm prawny, przewlekłość postępowania i naruszenie przepisów k.p.a.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. wniosło o jej oddalenie, przytaczając argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem przepisów prawa materialnego oraz postępowania mającym istotny wpływ na wynik sprawy. W szczególności naruszony został art. 7 k.p.a. wobec niedostatecznego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy spowodowanego niedopełnieniem obowiązku wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego znajdującego się w sprawie, a wynikającego z dyspozycji przepisów art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a.
Jedną z naczelnych zasad postępowania administracyjnego jest zawarta w art. 7 k.p.a. zasada nakazująca organom administracji publicznej podejmowanie wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy zgodnego z rzeczywistością.
Stosownie do art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (Dz. U. Nr 115, poz. 1229, ze zmianami) właściciel gruntu, o ile przepisy ustawy nie stanowią inaczej, nie może:
- 1) zmieniać stanu wody na gruncie, a zwłaszcza kierunku odpływu znajdującej się na jego gruncie wody opadowej ani kierunku odpływu ze źródeł - ze szkodą dla gruntów sąsiednich,
- 2) odprowadzać wód oraz ścieków na grunty sąsiednie.
- 2. Na właścicielu gruntu ciąży obowiązek usunięcia przeszkód oraz zmian w odpływie wody, powstałych na jego gruncie wskutek przypadku lub działania osób trzecich, ze szkodą dla gruntów sąsiednich.
- 3. Jeżeli spowodowane przez właściciela gruntu zmiany stanu wody na gruncie szkodliwie wpływają na grunty sąsiednie, wójt, burmistrz lub prezydent miasta może, w drodze decyzji, nakazać właścicielowi gruntu przywrócenie stanu poprzedniego lub wykonanie urządzeń zapobiegających szkodom.
Uzasadnienie decyzji organu I instancji, które jest podstawą przyjętych ustaleń w decyzji odwoławczej wskazuje, przy powołaniu się na opinię hydrologiczną (opinia hydrogeologiczna dotycząca rejonu posesji przy ul. [...] w B. wykonana przez mgr inż. J. J. i opinia hydrogeologiczna w sprawie podtapiania działek nr [...] i [...] w sąsiedztwie nieruchomości przy ul. [...] w B. wykonana przez mgr inż. W. A.), iż przyczyna podtapiania niżej położonych działek wynika głównie ze zmian poziomu wody gruntowej. Zmiany te bezpośrednio związane są ze zróżnicowaną, zarówno w cyklu rocznym jak i wieloletnim ilością opadów.
Wobec braku odniesienia do zarzutów zawartych w odwołaniu skarżącego znajdujących się w aktach administracyjnych, a wskazujących na podtapianie gruntów należących do Kazimierza R., uzupełnionych dokumentacją fotograficzną, wskazujących na konieczność ustalenia jaki wpływ ma m.in. usytuowanie tuneli foliowych na nieruchomości Zbigniewa S., z powierzchni których jest odbierana znaczna ilość wody opadowej, jako dowolne należy traktować ustalenia faktyczne znajdujące wprawdzie potwierdzenie w materiale dowodowym, ale niekompletnym, lecz nie w pełni rozpatrzonym. Zarzut dowolności zostaje wykluczony dopiero ustaleniami dokonanymi w całokształcie materiału dowodowego (art. 80 k.p.a.), zgromadzonego i rozpatrzonego w sposób wyczerpujący (art. 77 § 1 k.p.a.), a więc przy podjęciu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, jako warunku niezbędnego wydania decyzji o przekonującej treści.
Dlatego też należy stwierdzić, że orzekające w niniejszej sprawie organy administracji naruszyły przepisy postępowania (art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a.) oraz przepisy prawa materialnego (art. 29 prawa wodnego), których naruszenie miało istotny wpływ na wynik sprawy.
Mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd uchylił zaskarżoną decyzję na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 i 2 oraz orzekł zgodnie z art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.