Uzasadnienie
W następstwie rozpatrzeniu wniosku skarżącej M. O. o przyznanie na okres świadczeniowy [...] świadczeń z funduszu alimentacyjnego na osobę uprawnioną w wieku do 18 lat, Prezydent G. decyzją z dnia [...] odmówił przyznania stronie wnioskowanego świadczenia z uwagi na niespełnienie kryterium dochodowego, o którym mowa w art. 9 ust. 2 ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (t.j. Dz.U. z 2015 r., poz. 859 ze zm., dalej powoływanej tez jako ustawa o pomocy osobom uprawnionym). Organ wskazał, że dochód rodziny skarżącej w przeliczeniu na osobę w rodzinie osiągnięty w [...] w kwocie [...] (dochód rodziny w [...] – [...]; [...]: 12 = [...]; [...]: 2 = [....]) przekracza ustawową kryterium wynoszące 725 zł, i tym samym ze względu na niespełnienie przesłanki warunkującej ustalenia prawa nie uprawnia do przyznania wnioskowanego świadczenia.
W odwołaniu od ww. decyzji skarżąca domagając się przyznania świadczenia z funduszu alimentacyjnego opisała swoją trudną sytuację życiową i materialną informując, że przekroczenie kryterium dochodowego wynika z otrzymywania przez nią dodatku aktywizacyjnego z Urzędu Pracy, którego nie zaliczono do dochodu utraconego. Skarżąca wskazał także na konieczność ponoszenia dodatkowych wydatków na leki dla syna. Wniosła o potraktowanie jej sytuacji jako wyjątkowej. Po rozpatrzeniu odwołania skarżącej, Samorządowe Kolegium Odwoławcze (SKO) w T. decyzją z dnia [...] orzekło o utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji organu I instancji, podtrzymując stanowisko Prezydenta G. o nie spełnieniu w sprawie kryterium dochodowego.
Odnosząc się do zarzutu skarżącej dotyczącego otrzymywania dodatku aktywizacyjnego w okresie od [...] do [...] SKO stwierdziło, że przepis art. 2 pkt 17 ustawy o pomocy osobom uprawnionym zawiera zamknięty katalog okoliczności, które należy rozumieć jako utratę dochodu i że utrata dodatku aktywizacyjnego nie jest utratą dochodu w rozumieniu przepisów powołanej ustawy.
Na powyższa decyzję skarżąca wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy, domagając się przyznania wnioskowanego świadczenia alimentacyjnego. Powołując się na wyrok WSA w Poznaniu z dnia 20 sierpnia 2015 r. o sygn. akt IV SA/Po 435/15 skarżąca zakwestionowała stanowisko SKO, iż utrata dodatku aktywizacyjnego nie jest utratą dochodu w rozumieniu przepisów ustawy o pomocy osobom uprawnionym.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje
Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji w zakresie wynikającym z treści art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2014 r., poz. 1647) w zw. z art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej powoływanej jako ppsa), Sąd stwierdził, iż wniesiona w sprawie skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowiły przepisy ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (t.j. Dz.U. z 2015 r., poz. 859 ze zm.)
Zgodnie z treścią art. 9 ust. 1 tej ustawy, świadczenia z funduszu alimentacyjnego przysługują osobie uprawnionej do ukończenia przez nią 18 roku życia albo w przypadku gdy uczy się w szkole lub szkole wyższej do ukończenia przez nią 25 roku życia, albo w przypadku posiadania orzeczenia o znacznym stopniu niepełnosprawności – bezterminowo. Stosownie natomiast do treści art. 9 ust. 2 ww. ustawy, świadczenia te przysługują, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę w rodzinie nie przekracza kwoty 725 zł.
W niniejszej sprawie przyczyną odmowy przyznania skarżącej świadczenia z funduszu alimentacyjnego było przekroczenie kryterium dochodowego określonego w art. 9 ust. 2 ustawy o pomocy osobom uprawnionym.
W zakresie pojęcia dochodu i dochodu rodziny ustawa o pomocy osobom uprawnionym do alimentów odwołuje się w art. 2 pkt 4 i 5 do ich znaczenia w rozumieniu przepisów o świadczeniach rodzinnych.
Zgodnie z art. 3 pkt 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (t.j. Dz.U. z 2015 r., poz. 114) dochód to po odliczeniu kwot alimentów świadczonych na rzecz innych osób, m.in. przychody podlegające opodatkowaniu na zasadach określonych w art. 27, 30b, 30c i 30e ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2012 r. poz. 361, ze. zm.) pomniejszone o koszty uzyskania przychodu, należny podatek dochodowy od osób fizycznych, składki na ubezpieczenie społeczne niezaliczone do kosztów uzyskania przychodu oraz składki na ubezpieczenie zdrowotne. Z kolei dochód rodziny to suma dochodów członków rodziny (art. 3 pkt 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych).
W świetle przytoczonej definicji dochodu wszelkie przychody opodatkowane z mocy prawa na zasadach ogólnych uznać należy za dochód. Dodatek aktywizacyjny podlega opodatkowaniu według ww. przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Należy bowiem do innych źródłem przychodu z art. 10 ust. 1 pkt 9 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych i nie jest przedmiotowo zwolniony z podatku dochodowego na podstawie art. 21 wskazanej ustawy. Tak więc z woli ustawodawcy dodatek aktywizacyjny jest źródłem dochodu, który podlega uwzględnieniu w limicie kryterium dochodowego określonego w ustawie o pomocy osobom uprawnionym do alimentów.
Prawidłowo zatem organu obu instancji uznały, że dodatek aktywizacyjny podlega wliczeniu do dochodu mającego wpływ na ustalenie świadczenia z funduszu alimentacyjnego. Zasadnie również, wbrew stanowisku skarżącej, nie uznały go za dochód utracony. Pojęcie dochodu stanowi bowiem odrębną kategorię od pojęcia utraty dochodu, zdefiniowanego w art. 2 pkt 17 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów. W myśl tej regulacji utrata dochodu oznacza utratę dochodu spowodowaną:
- a) uzyskaniem prawa do urlopu wychowawczego,
- b) utratą prawa do zasiłku lub stypendium dla bezrobotnych,
- c) utratą zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej,
- d) utratą zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego, nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego, a także emerytury lub renty, renty rodzinnej lub renty socjalnej,;
- e) wyrejestrowaniem pozarolniczej działalności gospodarczej lub zawieszeniem jej wykonywania w rozumieniu art. 14a ust. 1d ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. z 2015 r. poz. 584, z późn. zm.), ea) utratą zasądzonych świadczeń alimentacyjnych w związku ze śmiercią osoby zobowiązanej do tych świadczeń,
- f) utratą zasiłku chorobowego, świadczenia rehabilitacyjnego lub zasiłku macierzyńskiego, przysługujących po utracie zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej.
Jak wynika z treści przytoczonego art. 2 pkt 17 ustawy o pomocy osobom uprawnionym ustawodawca w sposób enumeratywny wymienił przypadki stanowiące utratę dochodu. Wśród tych przypadków nie wymienił sytuacji związanej z utratą dodatku aktywizacyjnego. Okoliczność, że utrata przychodu z tytułu dodatku aktywizacyjnego nie została wskazana w zamkniętym katalogu z art. 2 pkt 17 ustawy o pomocy osobom uprawnionym, oznacza że w przypadku tego rodzaju przychodu nie może mieć zastosowania przepis art. 9 ust. 3 tej ustawy, stanowiący że w przypadku utraty dochodu przez członka rodziny w roku kalendarzowym poprzedzającym okres świadczeniowy lub po tym roku, ustalając jego dochód, nie uwzględnia się dochodu utraconego.
Pomimo więc, że przychód z tytułu dodatku aktywizacyjnego stanowi dochód w rozumieniu ustawy o świadczeniach rodzinnych i ustawy o pomocy osobom uprawnionym, to jednak jego utrata nie ma żadnego znaczenia dla ustalenia dochodu, gdyż po pierwsze pozycja ta nie zastała wyszczególniona w art. 2 pkt 17 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów, zawierającym enumeratywny katalog okoliczności stanowiących o utracie dochodu, a po drugie insynuacja dochodu i dochodu utraconego stanowią jak wykazano wyżej odrębna kategorie prawne.
W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 151 oddalił wniesioną w sprawie skargę jako niezasadną.