Uzasadnienie
II SA/Bd 413/05
Postanowieniem z dnia [...] 2005 r. Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B., na podstawie przepisu art. 134 kpa stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia przez E. K. odwołania od decyzji Burmistrza Ś. nr [...] z dnia [...] 2004 r. w sprawie wyrażenia zgody na sprzedaż lokalu mieszkalnego położonego w T. przy ul. D. Uzasadniając swoje stanowisko organ odwoławczy stwierdził, że zgodnie z art. 129 § 1 i 2 kpa odwołanie wnosi się za pośrednictwem organu, który wydał zaskarżoną decyzję w terminie 14 dni od dnia jej doręczenia. Z odwołania skarżącej, reprezentowanej przez pełnomocnika, wynika, że odwołanie zostało złożone wprost do Samorządowego Kolegium Odwoławczego B. w dniu 1 grudnia 2004 r., a więc po upływie 14 dni od daty doręczenia odwołującej się zaskarżonej decyzji (decyzję doręczono przed dniem [...] 2004 r. – gdyż w piśmie z tego dnia pełnomocnik strony potwierdza otrzymanie zarządzenia Burmistrza Ś. nr [...] z dnia [...] 2004 r.).
E. K., reprezentowana przez pełnomocnika, złożyła za pośrednictwem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. skargę na powyższe postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy, wnosząc o jego uchylenie w całości. Skarżąca zarzuciła jednocześnie obrazę przepisów prawa materialnego, a mianowicie art. 34 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, polegającą na bezzasadnej odmowie sprzedaży nieruchomości, po uprzedniej wycenie i zaproponowaniu lokatorom wykupu wspomnianej nieruchomości, a także sprzeczność zarządzenia z zasadą ochrony zaufania obywateli do organów Państwa – art. 8 kodeksu postępowania administracyjnego – poprzez wydawanie sprzecznych ze sobą postanowień kształtujących uprawnienia obywateli.
Odpowiadając na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. wniosło o jej oddalenie, gdyż z dokumentów znajdujących się w aktach sprawy wynika, że odwołanie złożone zostało z uchybieniem ustawowego terminu do jego wniesienia. Podniosło również, iż pełnomocnik skarżącej nie wskazał żadnych okoliczności mogących podważyć trafność rozstrzygnięcia, skupiając się jedynie na zarzutach merytorycznych dotyczących zaskarżonego zarządzenia Burmistrza Ś. nr [...] z dnia [...] 2004 r. w sprawie wyrażenia zgody na sprzedaż lokalu mieszkalnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z przepisem art. 3 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej poprzez orzekanie w sprawach ze skarg m.in. na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie, przy czym – zgodnie z przepisem art. 134 § 1 powołanej ustawy - Sąd nie jest związany ani zarzutami i wnioskami zawartymi w skardze, ani powołaną w niej podstawą prawną. Powyższe oznacza, że Sąd obowiązany jest wziąć pod uwagę z urzędu wszelkie naruszenia w postępowaniu administracyjnym przepisów prawa materialnego i procesowego, jeśli mogły mieć wpływ na treść zapadłego rozstrzygnięcia.
W ocenie Sądu w przedmiotowej sprawie miały miejsce tego rodzaju uchybienia.
Skarżąca złożyła wniosek do Urzędu Miejskiego w Ś. o nabycie na własność lokalu mieszkalnego położonego w T. nr [...], który stanowi własność Miasta Ś. Zgodnie więc z przepisem art. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. nr 115, poz. 741), gospodarowanie, a w tym sprzedaż nieruchomości stanowiącej własność samorządu terytorialnego, podlega regulacji tego aktu prawnego. Z art. 25 tej ustawy wynika, że gminnym zasobem nieruchomości gospodaruje wójt, burmistrz albo prezydent miasta. Burmistrz Ś. był więc władny rozpoznać przedmiotowy wniosek. Jednakże nie miał on uprawnień do rozpatrzenia wniosku w drodze decyzji administracyjnej. Przepis art. 27 tejże ustawy stanowi, że sprzedaż nieruchomości albo oddanie w użytkowanie wieczyste nieruchomości gruntowej wymaga zawarcia umowy w formie aktu notarialnego. Oznacza to, że nie tylko realizacja żądania kupna nieruchomości należy do sfery stosunków cywilnoprawnych, ale też i odmowa takiemu żądaniu. W konsekwencji zarządzenie Burmistrza Ś. nr [...] z [...] 2004 r. w sprawie niewyrażenia zgody na sprzedaż lokalu, nie stanowi decyzji administracyjnej, ani też żadnego innego aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej, od której służyłyby środki odwoławcze w postępowaniu administracyjnym. Jakkolwiek w/w czynność Burmistrza przybrała formę zarządzenia, to jednak w istocie stanowi ona formę odpowiedzi na wniosek o wykup lokalu, udzieloną na gruncie stosunków cywilnoprawnych.
W postanowieniu z 5 maja 2000 r. NSA, w sprawie sygn. akt I SAB 8/00, (publik.LEX nr 77627), stwierdził, że zawarcie umowy cywilnej, przewidzianej w art. 27 w związku z art. 34 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. Nr 115, poz. 741 ze zmianami), nie należy do sfery administracji publicznej, a naruszenia przepisów w tym zakresie mogą być dochodzone przed sądem powszechnym.
Skoro więc odwołanie skarżącej było niedopuszczalne, brak było też podstaw do badania, czy zostało ono wniesione w terminie. W postępowaniu wstępnym organ odwoławczy w pierwszym rzędzie bada, czy odwołanie jest dopuszczalne, a gdy okaże się, że nie, to winien stwierdzić to postanowieniem o niedopuszczalności odwołania, jak wynika to z przepisu art. 134 kpa. W wyroku z 7 lipca 1992 r., (sygn. akt SA/Gd 746/92/S, publik. OSP 1993, nr 9, poz.178) NSA przyjął: "Jeżeli sprawa nie podlega załatwieniu przez wydanie decyzji administracyjnej, a strona wniosła odwołanie od informacji udzielonej jej przez organ I instancji, organ II instancji stwierdza niedopuszczalność odwołania- art. 134 kpa".
Z powyższego wynika, że organ odwoławczy dopuścił się naruszenia przepisów postępowania tj. art. 134 kpa, co miało istotny wpływ na wynik sprawy.
W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie przepisu 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.