Uzasadnienie
M. G. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy skargę na decyzję nr [...] Dowódcy [...] Brygady Logistycznej z dnia [...] maja 2019r. o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji nr [...] Dowódcy Jednostki Wojskowej [...] z dnia [...] lutego 2013r. odmawiającej przyznania st. szer. M. G. pełniącemu zawodową służbę wojskową należności za służby pododdziału ratunkowego, wyżywienie podczas pełnienia służb oraz dni wolnych za służby.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna.
Należy mieć na względzie, że zgodnie z ogólną zasadą Kodeksu postępowania administracyjnego wyrażoną w art. 15 - postępowanie administracyjne jest dwuinstancyjne. Ponadto zasada dwuinstancyjności postępowania została wyrażona w art. 78 Konstytucji RP, który stanowi, że każda ze stron ma prawo do zaskarżenia orzeczeń i decyzji wydanych w pierwszej instancji. Wyjątki od tej zasady oraz tryb zaskarżania określa ustawa. Zgodnie z art. 127 § 1 i 2 k.p.a. ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2018r. poz. 2096 z późn.zm., dalej k.p.a.), od decyzji wydanej w pierwszej instancji służy stronie odwołanie tylko do jednej instancji, właściwy do rozpatrzenia odwołania jest organ administracji publicznej wyższego stopnia, chyba że ustawa przewiduje inny organ odwoławczy.
W okolicznościach rozpoznawanej sprawy podkreślenia nadto wymaga, iż każde postępowanie administracyjne nadzwyczajne, zmierzające do wzruszenia decyzji administracyjnej, tym bardziej decyzji ostatecznej, zgodnie z zasadą trwałości takich decyzji stanowi odrębne postępowanie. Zatem każdy z trybów nadzwyczajnych postępowania administracyjnego, określonych w rozdziale 12 i 13 k.p.a. stanowi odrębne nowe postępowanie, które podlega rozpoznaniu i załatwieniu w dwuinstancyjnym postępowaniu administracyjnym. Chyba, że przepisy szczególne stanowią inaczej.
Tym samym w rozpoznawanej sprawie nie budzi żadnych wątpliwości, iż wniosek M. G. z [...] kwietnia 2019r., złożony do Dowódcy [...] Brygady Logistycznej w B. o zmianę lub stwierdzenie nieważności decyzji nr [...] Dowódcy Jednostki Wojskowej [...] z dnia [...] lutego 2013r., na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., wszczął nowe nadzwyczajne postępowanie administracyjne – zgodnie z dyspozycja art. 61 § 3 w zw. z art. 157 § 1 i 2 i art. 158 k.p.a.
Z akt sprawy wynika, iż skarżący domagał się m.in. w trybie nieważnościowym ostatecznej decyzji nr [...]. Dowódcy Jednostki Wojskowej [...] z dnia [...] lutego 2013r. odmawiającej przyznania st. szer. M. G. pełniącemu zawodową służbę wojskową należności za służby pododdziału ratunkowego, wyżywienie podczas pełnienia służb oraz dni wolnych za służby. Z treści tej decyzji wynika, że przysługiwało od niej odwołanie do Dowódcy Jednostki Wojskowej [...] w B..
Jednostka Wojskowa [...] to właśnie [...] Brygada Logistyczna w B., zatem jej Dowódca jest organem wyższego stopnia właściwym do rozpoznania wniosku o stwierdzenie nieważności ww. decyzji nr [...] z [...] lutego 2013r. (art. 157 § 1 k.p.a.). Jak wynika z treści zaskarżonej do sądu administracyjnego decyzji nr [...] Dowódcy [...] Brygady Logistycznej w B. z [...] maja 2019r., została ona wydana na podstawie art. 158 w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., po przeprowadzeniu postępowania w sprawie nieważności ww. decyzji. Oznacza to, iż w niniejszej sprawie, to nie Dowódca Jednostki Wojskowej [...] był organem pierwszej instancji, jak błędnie wskazano w odpowiedzi na skargę, lecz organem orzekającym w postępowaniu nieważnościowym w pierwszej instancji jest Dowódca [...] Brygady Logistycznej w B.. Od decyzji tego organu nr [...] z dnia [...] maja 2019r. odmawiającej stwierdzenia nieważności ww. decyzji, przysługuje zatem stronie na ogólnych zasadach odwołanie do właściwego organu wyższego stopnia.
Wadliwe jest zatem zawarte w decyzji nr [...] pouczenie, iż przysługuje od niej prawo wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Tym samym doszło do pozbawienia strony tego postępowania nieważnościowego, konstytucyjnie zagwarantowanego prawa do merytorycznego rozpoznania sprawy w dwuinstancyjnym postępowaniu administracyjnym.
Zgodnie z art. 52 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2018r. poz. 1302 z późn.zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, (...). Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie przewidziany w ustawie.
W niniejszej sprawie błędne pouczenie w zaskarżonej decyzji nie może ani pozbawić strony jej prawa podmiotowego (art. 112 k.p.a.), ani też nie stanowi podstawy legitymującej stronę do zaskarżenia decyzji do sądu administracyjnego, bez uprzedniego wyczerpania administracyjnego toku instancji.
Niedopuszczalność skargi, w rozumieniu art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., z innych przyczyn występuje wówczas, gdy niewyczerpane zostały środki zaskarżenia w toku postępowania administracyjnego, skutkuje to obligatoryjnym odrzuceniem skargi przez sąd jako przedwczesnej. Dopiero wyczerpaniu ustawowego trybu zaskarżenia możliwe jest wniesienia skargi na decyzję do sądu administracyjnego.
Niezależnie od powyższego wskazać należy, iż uzasadnienie skarżonej decyzji nie odpowiada wymogom art. 107 § 3 k.p.a., w istotny i jaskrawy sposób naruszając przepisy art. 6, art. 7, art. 8 ust. 1, art. 9, art. 77 § 1 k.p.a. regulujące zasady działania organów administracji publicznej. Lakoniczność, brak odniesienia się do meritum i okoliczności sprawy, brak uzasadnienia faktycznego i prawnego, uniemożliwia stronie poznanie i ocenę przesłanek, którymi kierował się organ wydając decyzję, jak również ewentualną dalszą administracyjną i sądowoadministracyjną jej ocenę.
W związku z przeszkodą formalną rozpoznania sprawy, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., orzeczono jak w postanowieniu.