Uzasadnienie
Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2020 r. nr [...] utrzymało w mocy postanowienie Prezydenta M. [...] z dnia [...] lutego 2020 r. nr [...] w przedmiocie odmowy I. M. i W. M. wydania zaświadczenia.
Pismem z dnia [...] maja 2020 r. I. M., W. M. i V. B. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] kwietnia 2020 r. nr [...] w przedmiocie wydania zaświadczenia.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi I. M. i W. M. oraz o odrzucenie skargi V. B..
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga V. B. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] kwietnia 2020 r. nr [...] w przedmiocie wydania zaświadczenia – podlega odrzuceniu.
Przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania skargi sąd administracyjny zawsze bada w pierwszej kolejności jej dopuszczalność, ustalając czy nie zachodzi jedna z przesłanek do jej odrzucenia, wymienionych enumeratywnie w art. 58 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm. - dalej "P.p.s.a."). Przesłankami tymi są: niewłaściwość sądu (pkt 1), wniesienie po terminie (pkt 2), nieuzupełnienie braków formalnych (pkt 3), zawisłość sprawy (pkt 4), brak zdolności sądowej lub procesowej (pkt 5) oraz niedopuszczalność z innych przyczyn (pkt 6). Niedopuszczalność skargi będzie miała miejsce zarówno z przyczyn przedmiotowych, jak i podmiotowych. Przyczyny podmiotowe obejmują sytuacje wniesienia skargi przez podmiot, który nie jest legitymowany do jej wniesienia. Postępowanie sądowoadministracyjne, jako postępowanie bezwzględnie oparte na zasadzie skargowości, może być prowadzone tylko na podstawie skargi wniesionej przez legitymowany do tego podmiot.
Ustalenie zatem zakresu tej legitymacji musi nastąpić w postępowaniu wstępnym, a oczywisty brak legitymacji skargowej jest podstawą do odrzucenia skargi (por. wyrok NSA z dnia 8 marca 2005 r., OSK 1229/04, orzecznia.nsa.gov.pl).
Zgodnie z art. 50 § 1 i 2 P.p.s.a., uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich, Rzecznik Praw Dziecka, organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym oraz inny podmiot, któremu ustawy przyznają prawo do wniesienia skargi. Z tej regulacji wynika zatem, że złożenie skargi zostało oparte na kryterium interesu prawnego, co oznacza, że ze skargą co do zasady może wystąpić podmiot, który wykaże związek między chronionym przez przepisy prawa materialnego interesem prawnym a aktem lub czynnością organu administracji publicznej.
Zgodnie z art. 32 P.p.s.a. stronami w postępowaniu przed sądem administracyjnym są skarżący oraz organ, którego działanie lub bezczynność jest przedmiotem skargi.
Na gruncie rozpoznawanej sprawy wskazać należy, że skarga została wniesiona między innymi przez [...] która w postępowaniu zakończonym postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2020 r. nie miała statusu strony.
Postępowanie sądowoadministracyjne wszczyna się na podstawie skargi wniesionej przez uprawniony podmiot (art. 50 § 1 P.p.s.a.), a struktura tego postępowania ukształtowana jest jako spór prowadzony przed niezawisłym sądem przez dwa podmioty: skarżącego – czyli podmiot żądający udzielenia ochrony prawnej i organ administracji publicznej, którego działanie lub zaniechanie stało się przyczyną zgłoszonego żądania udzielenia ochrony prawnej.
W badanej sprawie skargę wniosła osoba fizyczna, która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym zakończonym zaskarżonym postanowieniem, ani nie wskazała na istnienie przysługującego jej interesu prawnego w tej sprawie.
Podkreślić trzeba, że z woli ustawodawcy uprawionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, przy czym interes prawny podmiotu wnoszącego skargę do sądu administracyjnego wyraża się w tym, że podmiot ten działa we własnym imieniu i ma roszczenie o przyznanie uprawnienia lub zwolnienia z nałożonego nań obowiązku (por. M. Jagielska, A. Wiktorowska, P. Wajda [w:] R. Hauser, M. Wierzbowski (red.), Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2017, s.322). Interes prawny powinien być indywidualny, konkretny, realny i znajdować potwierdzenie w okolicznościach faktycznych, które uzasadniały zastosowanie normy prawa materialnego (por. np. wyrok NSA z 12 maja 2011 r. sygn. I OSK 1043/10, orzeczenia.nsa.gov.pl). Podmiot wnoszący skargę musi, zatem wykazać istnienie po jego stronie interesu prawnego, czyli osobistego, konkretnego i aktualnego prawnie chronionego interesu, który może być realizowany na gruncie określonego przepisu prawa, najczęściej materialnego, bezpośrednio wiążącego zaskarżony akt z indywidualną i prawnie chronioną sytuacją strony (por. wyrok NSA z dnia 25 marca 2014 r. sygn. II OSK 355/14, orzeczenia.nsa.gov.pl).
Mając na uwadze powyższe należało zauważyć, że przedmiotem skargi V. B. jest postanowienie odmawiające I. M. i W. M. wydania zaświadczenia w postępowaniu, w którym V. B. nie była stroną. W złożonej do Sądu skardze, ani w żaden inny sposób V. B. nie wskazała z czego wywodzi swoją legitymację skargową w niniejszej sprawie, tj. w czym upatruje istnienia po jej stronie interesu prawnego. Kolegium zaskarżonym postanowieniem utrzymało w mocy postanowienie Prezydenta M. [...] z dnia [...] lutego 2020 r. nr [...] w przedmiocie odmowy I. M. i W. M. wydania zaświadczenia
Ponieważ V. B. nie była stroną postępowania zakończonego wydaniem przez Kolegium postanowienia z dnia [...] kwietnia 2020 r. ani okoliczność taka nie wynika z akt sprawy - to nie była ona również legitymowana do wniesienia skargi w niniejszej sprawie.
Wobec powyższego Sąd uznał skargę wniesioną przez V. B. za niedopuszczalną i na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a. ją odrzucił.