Uzasadnienie
II SA/Bd 656/08
Orzeczeniem z dnia [..] Nr [...] Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska w B. utrzymała w mocy orzeczenie Terenowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w S. (TWKL) z dnia [...] nr [...] uznające na podstawie rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 10 maja 2004 r. (Dz. U. Nr 133, poz. 1422 z późn. zm.), M. G. za niezdolną do zawodowej służby wojskowej (Kat. Zdr. "N").
W wyniku badania stwierdzono u ww. pooperacyjny brak pęcherzyka żółciowego. Na podstawie powyższego rozpoznana Terenowa Wojskowa Komisja Lekarska w S. wydała orzeczenie, w którym na podstawie § 44 p.4 i § 3 pkt 1 załącznika nr 2 do rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 10 maja 2004 r. w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. z 2004 r., Nr 133, poz.1422 ze zm.), orzekła o niezdolności ww. do zawodowej służby wojskowej- kategoria "N".
Od orzeczenia Terenowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w S. M. G. złożyła odwołanie, w wyniku którego Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska w B. utrzymała w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie organu I instancji.
W uzasadnieniu orzeczenia organ II instancji podtrzymał stanowisko, iż pooperacyjny brak pęcherzyka żółciowego skutkuje uznaniem ww. jako niezdolnej do zawodowej służby wojskowej
W skardze do Sądu M. G. zarzuciła organowi orzekającemu, że w trakcie prowadzonego postępowania nie została skierowana na żadne badania. W jej ocenie cieszy się dobrym stanem zdrowia. Nie rozumie jaki wpływ na orzeczenie może mieć usunięty 11 lat temu pęcherzyk żółciowy. Orzeczenie o jej niezdolności do zawodowej służby wojskowej uważa za krzywdzące, gdyż niweczy ono jej plany na przyszłość.
W udzielonej odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje:
Na wstępie należy zaznaczyć, że zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd w ramach swoich kompetencji kontrolnych, bada, czy organy administracji (w niniejszej sprawie wojskowe komisje lekarskie) prawidłowo przeprowadziły postępowanie administracyjne, jak też, czy prawidłowo zdecydowały o zastosowaniu takich, a nie innych przepisów prawa, a w rezultacie, czy prawidłowo orzekły co do przyznania skarżącej tej, a nie innej kategorii zdolności do służby wojskowej.
Dokonując takiej oceny zaskarżonego orzeczenia, Sąd stwierdził, że narusza ono przepisy prawa.
Zgodnie z § 5 pkt 3 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 25 czerwca 2004 r. w sprawie utworzenia wojskowych komisji lekarskich oraz określenia ich siedzib, zasięgu działania i właściwości (Dz. U. z 2004 r., Nr 151, poz.1594 ze zm.) wojskowe komisje lekarskie są właściwe wobec osób, które ubiegają się o powołanie do zawodowej służby wojskowej lub służby kandydackiej. Wojskowe komisje lekarskie orzekają o zdolności do służby w poszczególnych rodzajach Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej oraz rodzajach wojsk i służb, a także na poszczególnych stanowiskach służbowych i poza granicami państwa (§ 7 pkt 2 ww. rozporządzenia).
Zgodnie z § 15 pkt 1 ww. rozporządzenia właściwość wojskowych komisji lekarskich określają w stosunku do żołnierzy i osób, o których mowa w § 5 pkt 1-3 - przepisy wydane na podstawie art. 5 ust. 8 i 9 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. Nr 179, poz.1750 ze zm.).
W art. 5 ust. 1 powyższej ustawy ustanowiono, że zdolność fizyczną i psychiczną do pełnienia zawodowej służby wojskowej ustala wojskowa komisja lekarska, która wydaje w tej sprawie orzeczenie. Orzeczenie wojskowej komisji lekarskiej jest decyzją.
Orzeczenie wojskowej komisji lekarskiej o zdolności fizycznej i psychicznej do zawodowej służby wojskowej nie może mieć cech dowolności. Działanie wojskowych komisji lekarskich ograniczone zostało dyspozycją art. 5 ust. 7 ustawy, zgodnie z którą orzeczenie o zaliczeniu danego żołnierza lub innej osoby do jednej z kategorii, o których mowa w ust. 6, właściwe wojskowe komisje lekarskie wydają na podstawie badania lekarskiego fizycznej i psychicznej zdolności tej osoby do służby w poszczególnych rodzajach Sił Zbrojnych i rodzajach wojsk oraz na poszczególnych stanowiskach służbowych, z uwzględnieniem wyników badań specjalistycznych, a w razie potrzeby również obserwacji szpitalnej.
Z akt sprawy wynika, że zarówno TWKL jak i RWKL przy orzekaniu oparły się na rozpoznaniu u skarżącej pooperacyjnego braku pęcherzyka żółciowego. Okoliczność ta jest bezsporna. W skardze skarżąca sama określiła, że usunięcie pęcherzyka żółciowego nastąpiło przed 11 laty. Żadna z komisji nie skierowała skarżącej na badania lekarskie.
Tymczasem orzekając o zdolności do zawodowej służby wojskowej, wojskowe komisje lekarskie zaliczają jednocześnie daną osobę do jednej z kategorii zdolności do takiej służby, według wykazu chorób i ułomności przy ocenie zdolności fizycznej i psychicznej do zawodowej służby wojskowej oraz do pełnienia takiej służby poza granicami państwa, stanowiącego załącznik nr 2 do rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 10 maja 2004 r. w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. z 2004 r., Nr 133, poz.1422 ze zm.).
Zgodnie z powyższym załącznikiem nr 2 do rozporządzenia osoby badane przez komisje lekarskie dzieli się na trzy grupy. Skarżąca jako kandydat do zawodowej służby wojskowej przynależy do grupy I (kolumna czwarta wykazu).
W rozdziale XI załącznika zawarte zostały schorzenia układu trawiennego, które kwalifikują osoby badane przez komisje lekarskie jako niezdolne do zawodowej służby wojskowej. Pooperacyjny brak pęcherzyka żółciowego u skarżącej kwalifikuje ją zdaniem Komisji jako niezdolną do zawodowej służby wojskowej na podstawie § 44 pkt 4 załącznika nr 2 rozporządzenia. Powyższy przepis stanowi, iż jako niezdolne należy kwalifikować zgodnie z kolumną 4, osoby po przebytej operacji pęcherzyka żółciowego lub dróg żółciowych nieznacznie upośledzającej sprawność ustroju.
Z akt sprawy, a tym bardziej z uzasadnienia wydanych orzeczeń nie wynika, czy rozpoznana ułomność, jaką jest przebyta u skarżącej operacja pęcherzyka żółciowego wywołuje skutki w postaci upośledzenia sprawności ustroju. Brak jest w tym zakresie dokumentacji medycznej i wniosków. Konstrukcja przepisu nie upoważnia do orzekania o niezdolności do zawodowej służby wojskowej już z samego faktu braku pęcherzyka żółciowego. Musi tej ułomności towarzyszyć również nieznaczne upośledzenie sprawności ustroju. Tym czasem brak stanowiska organu w powyższym zakresie poskutkował wydaniem zaskarżonych orzeczeń w oparciu o niepełny materiał dowodowy. Naruszone zostały zatem zasady prawa wyrażone w art. 7 i art. 77 § 1kpa.
W tym stanie rzeczy na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzeczono jak w sentencji wyroku.