Wyrok WSA w Bydgoszczy z 4 października 2005 r., II SA/Bd 7/04

Sąd

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy

Rozpoznanie

w dniu 04 października 2005 na rozprawie

Sprawa

sprawy ze skargi H. K. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie rozbiórki oddala skargę

Skład

Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Malinowska-Wasik, Sędzia WSA Małgorzata Włodarska, Asesor WSA Grzegorz Saniewski
Arkadiusz Skomra protokolant

Uzasadnienie

Decyzją z dnia [...] nr [...] wydaną na podstawie art. 37 ust 1 pkt ustawy z dnia 24 października 1974r Prawo budowlane (Dz. U. nr 38 poz. 229 ze zm.) w związku z art. 103 ust 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (tekst jednolity Dz. U. 2000r. nr 106 poz. 1126 ze zm.) Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w S. nakazał H. K. rozbiórkę drewnianego domku letniskowego o wymiarach [...] położonego w miejscowości Ś. na działce nr [...] będącej własnością Agencji Nieruchomości Rolnych – Oddział Terenowy w B. oraz uporządkowanie terenu po rozbiórce.

W uzasadnieniu decyzji podano, że wymieniony domek został wykupiony w 1992r. przez H. K. od likwidowanego Przedsiębiorstwa Budownictwa Rolniczego w W., które wybudowało go w latach sześćdziesiątych ubiegłego stulecia bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę i użytkowany jest przez syna nabywcy - M. K., zaś należący do Agencji Nieruchomości Rolnych – Oddział Terenowy w B. teren, na którym usytuowany jest obiekt, w planie ogólnym zagospodarowania przestrzennego miasta W. z 1964r. nie był przewidziany pod zabudowę letniskową. Również w aktualnie obowiązującym planie zagospodarowania przestrzennego W. zatwierdzonym uchwałą nr [..] Rady Miejskiej w W. z dnia [...] (opubl. Dz. Urz. Woj. nr [...] poz. [...] z [...]) obszar przylegający do jeziora w miejscu posadowienia domku stanowi teren lasu. od 1994 do 1999r. użytkownik domku na podstawie zawartej z Gospodarstwem Rybackim w B. umowy wynajmował od niego grunt pod domek, lecz później umowa nie była przedłużana przez aktualnego dzierżawcę jeziora – Okręg Polskiego Związku Wędkarskiego B. wobec braku zgody właściciela – ówczesnej Agencji Własności Rolnej Skarbu Państwa.

W uzasadnieniu wskazano również, że obowiązujące w czasie budowy domku letniskowego rozporządzenie Przewodniczącego Komitetu Budownictwa, Urbanistyki i Architektury z dnia [...] w sprawie państwowego nadzoru budowlanego nad budową, rozbiórką i utrzymaniem obiektów budowlanych budownictwa powszechnego(Dz. U. nr 38 poz. 197 ze zm.) określające w § 4 rodzaje obiektów, których budowa nie wymagała uzyskania pozwolenia na budowę ani zgłoszenia właściwemu organowi, nie daje podstaw do stwierdzenia, że wyłączenie to dotyczyło domku letniskowego.

W odwołaniu od powyższej decyzji H. K. wskazał, że jego uzasadnienie stanowi treść art. 128 kpa.

Wydając w dniu [...] decyzję nr [...] utrzymującą w mocy decyzję organu I instancji [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. stwierdził, że zaistniały określone w art. 37 ust 1 pkt 1 ustawy z dnia 24 października 1974r. w związku z art. 103 ust 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. przesłanki do nakazania rozbiórki domku letniskowego, w związku z czym rozstrzygnięcie Państwowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. jest prawidłowe.

Decyzję organu odwoławczego H. K. zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wnosząc o jej uchylenie. W skardze podniósł, że kupując domek był przekonany, że wybudowany został zgodnie z obowiązującymi przepisami na przeznaczonym na ten cel terenie, gdyż w trakcie przetargu okazano mu mapę sytuacyjno- wysokościową z naniesionymi obiektami ośrodka wypoczynkowego ówczesnego PB Rol. i poinformowano go, że wystarczy jedynie przedłużyć umowę dzierżawy gruntu, na którym znajduje się domek, co też uczynił. Nadto w przekonaniu tym utwierdziło go bieżące opłacanie na wezwanie urzędu podatku od nieruchomości.

W skardze zarzucił również, że nie był poinformowany o prowadzeniu postępowania administracyjnego oraz, iż w niniejszej sprawie organy winny zastosować art. 48 ustawy z dnia 27 marca 2003r. (Dz. U. nr 80 poz. 718) zmieniającej ustawę prawo budowlane. Wskazał także, że w opracowanym studium do nowego planu zagospodarowania przestrzennego przedmiotowy teren nad jeziorem został identycznie, jak uprzednio, zaznaczony i naniesiono nań główny budynek ośrodka campingowego – tzw. byłą kajakarnię, a należący do niego domek – jak wynika z protokołu jego oględzin - znajduje się w zadowalającym stanie technicznym. Powołał się poza tym na art. 172 kodeksu cywilnego dotyczący nabycia prawa własności nieruchomości przez zasiedzenie.

W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zajęte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i wskazując na nietrafność zamieszczonych w skardze zarzutów.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza prawa materialnego, ani procesowego. Decyzja organu odwoławczego podjęta została po prawidłowo przeprowadzonej analizie materiału dowodowego, a dokonana ocena prawna stanu faktycznego jest zgodna z obowiązującymi w trakcie budowy obiektu przepisami.

Posadowiony na kostkach betonowych domek letniskowy o drewnianej konstrukcji, którego rozbiórkę orzeczono, zbudowany został wraz z innymi podobnymi domkami nad jeziorem przez PB Rol. w W. między 1965 a 1969 rokiem, to jest datą wejścia w życie ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz. U. nr 85 poz. 414 ze zm.).

Termin budowy obiektu został ustalony na podstawie zeznań byłego dyrektora ds. technicznych PBRol. Zgodnie z art. 103 ust 2 powyższej ustawy w takich sytuacjach zastosowanie mają przepisy dotychczasowe, a więc przepisy ustawy z dnia 24 października 1974r. prawo budowlane (Dz. U. nr 38, poz. 229 ze zm.). Nie mając zatem możliwości zastosowania unormowań aktualnie obejmującej ustawy z 1994r., organ nie mógł także dokonać oceny realizacji domku na gruncie jej art. 48 w brzmieniu obowiązującym od 10 lipca 2003r. (Dz. U. 2003r. nr 80 poz. 718).

W myśl art. 37 ust 1 pkt 1 prawa budowlanego z 1974r. obiekty budowlane lub ich części, będące w budowie lub wybudowane niezgodnie z obowiązującymi przepisami w okresie ich budowy podlegają przymusowej rozbiórce, o ile określony obiekt znajduje się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę albo przeznaczony jest pod zabudowę innego rodzaju.

W czasie budowy przedmiotowego domku letniskowego obowiązywała ustawa z dnia 31 stycznia 1961r. prawa budowlane (Dz. U. nr 7 poz. 46 ze zm.) wraz z wydanymi na jej podstawie przepisami wykonawczymi. Stosowanie do art. 36 ust. 1 tej ustawy przystąpienie do wykonania obiektu budowlanego wymagało uprzedniego uzyskania przez inwestora pozwolenia na budowę, a domek letniskowy był niewątpliwie obiektem budowlanym w rozumieniu art. 1 ust 4 pkt 1 ustawy. Wprawdzie w wydanym na podstawie zawartego w cyt. ustawie upoważnienia rozporządzeniu wykonawczym Przewodniczącego Komitetu Budownictwa, Urbanistyki i Architektury z 27 lipca 1961r. w sprawie państwowego nadzoru budowlanego nad budową, rozbiórką i utrzymaniem obiektów budowlanych budownictwa powszechnego (Dz. U. 38 poz. 197 ze zm.) przewidziano w § 4 wyłączenia od obowiązku uzyskania pozwolenia na rozpoczęcie niektórych robót budowlanych, lecz nie ujęto w nich budowy obiektów typu domki letniskowe.

Bezspornym jest natomiast, że nabyty przez skarżącego domek wybudowany został bez wymaganego ustawą z dnia 31 stycznia 1961r. pozwolenia na budowę (zeznania b. dyrektora PBRol i ustalenia w archiwum Urzędu Miejskiego w W.).

Zgodnie z art. 3 prawa budowlanego z 1961r. obowiązującego w dacie budowy domku obiekty budowlane mogły być sytuowane wyłącznie na terenach przeznaczonych na ten cel stosownie do przepisów o planowaniu przestrzennym. Takimi przepisami w odniesieniu do konkretnych terenów są miejscowe plany zagospodarowania przestrzennego, których ustalenia, ze względu na ich rangę prawa miejscowego wiążą organy administracji publicznej przy wydawaniu decyzji, m.in. w przedmiocie pozwolenia na budowę. Decyzje organów administracji publicznej sprzeczne z ustaleniami miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego dotknięte są wadą nieważności. Natomiast przepis art. 37 ust 1 pkt 1 ustawy z 1974r. jak wyżej wskazano, nakazuje w takim przypadku orzeczenie rozbiórki zrealizowanego już obiektu.

W czasie budowy będącego przedmiotem sprawy obiektu teren, na którym go posadowiono objęty był ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta W. z 1964r. nie przewidującego w tym miejscu zabudowy letniskowej.

Również w obowiązującym podczas wydawania w niniejszej sprawie rozstrzygnięć w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego zatwierdzonym uchwałą nr [..] Rady Miejskiej w W. z dnia [...] teren, na którym znajduje się domek, przeznaczony był na inne cele (tereny leśne).

Nadmienić w tym miejscu trzeba, że zgodnie z zajmowanym w orzecznictwie i doktrynie stanowiskiem, które skład sądu orzekający w sprawie podziela, unormowanie zawarte w art. 37 ust 1 pkt 1 prawa budowlanego z 1974r. ma zastosowanie także do terenów, dla których nie ma obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego na skutek utraty jego mocy, a nadto o terenie nie przeznaczonym pod zabudowę można mówić także wówczas, gdy brak jest miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.

Ponieważ z treści art. 37 ust 1 ustawy z dnia 24 października 1974r. prawo budowlane wynika, że zastosowanie go nie zależy od uznania organu, nie mogły i nie mogą mieć znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy podnoszone przez skarżącego okoliczności takie jak brak świadomości, że kupuje obiekt wybudowany samowolnie (niezgodnie z przepisami prawa), brak możliwości przeniesienia obiektu w inne miejsce ze względu na jego konstrukcję, czy też podjęcie przez organ samorządu działań w kierunku sporządzenia nowego planu zagospodarowania przestrzennego o odmiennych ustaleniach od obowiązujących w planie dotychczas obowiązującym. Nadto braku pozwolenia na budowę nie sanuje ewentualne uzyskanie własności terenu pod obiektem w drodze zasiedzenia. Poza tym należy podzielić wyrażone w odpowiedzi na skargę stanowisko organu co do bezzasadności zarzutu dotyczącego nie poinformowania skarżącego o prowadzonym postępowaniu administracyjnym w przedmiocie zgodności z prawem realizacji należącego do niego domku letniskowego. Wprawdzie w znacznej części postępowania formalnie uczestniczył użytkujący domek syn skarżącego, lecz stało się to powodem uchylenia poprzedniej decyzji organu I instancji przez organ odwoławczy, a przed ponownym wydaniem rozstrzygnięcia Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dał skarżącemu możliwość zapoznania się z aktami sprawy i wypowiedzenia się co do zebranych materiałów, z której to możliwości skarżący nie skorzystał.

Uznając, że odnośnie orzeczonego przez organy nadzoru budowlanego nakazu rozbiórki domku letniskowego zaistniały przesłanki wskazane w przepisie art.. 37 ust 1 pkt 1 ustawy z dnia 24 października 1974r. prawo budowlane, orzeczono na podstawie art.. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 154 poz. 1270) o oddaleniu skargi wobec jej bezzasadności.