Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia [...] stycznia 2008r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B., działając na podstawie art. 113 §1 k.p.a., sprostowało oczywistą omyłkę we własnej decyzji Nr [...].
W dniu 16 stycznia 2008r. pani J. L. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku pismo zatytułowane zażalenie na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] stycznia 2008r.
Tutejszy Sąd pismem z dnia 17 stycznia 2008r. przekazał przedmiotowe zażalenie według właściwości do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. w celu nadania biegu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze potraktowało niniejsze zażalenie jako skargę i wniosło o jej odrzucenie, uzasadniając, iż skarżąca nie wyczerpała, pomimo prawidłowego pouczenia, trybu przewidzianego w kodeksie postępowania administracyjnego.
Jak wynika z akt administracyjnych sprawy strona skarżąca otrzymując postanowienie SKO z dnia [...] stycznia 2008r., została poinformowana o możliwości, sposobie i terminie jego zaskarżenia. W pouczeniu wskazano mianowicie, iż stronie służy prawo złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej niniejszym postanowieniem.
Zaradzeniem z dnia 27 lutego 2008r. Sąd wezwał skarżącą do sprecyzowania, czy pismo z dnia 14 stycznia 2008r. należy potraktować jako: skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] stycznia 2008r., czy jako zażalenie wniesione w trybie ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego.
W odpowiedzi na powyższe zarządzenie skarżąca wyjaśniła, iż wniesione przez nią w dniu 16 stycznia 2008r. pismo jest zażaleniem na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] stycznia 2008r. Ewentualnie można je potraktować jako uzupełnienie wywiedzionej przez nią - skargi z dnia 2 stycznia 2008r. na decyzję SKO w B. z dnia [...] grudnia 2007r. znak: [...].
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga podlegała odrzuceniu.
Na wstępie należy wyjaśnić, że pismo skarżącej J. L. z dniu 16 stycznia 2008r. zatytułowane "zażalenie", potraktowano jako skargę na postanowienie SKO w B. w przedmiocie sprostowania oczywistej omyłki pisarskiej. Działanie Sądu w tym zakresie podyktowane było, po pierwsze treścią tegoż pisma, a w szczególności wnioskiem skarżącej o "rozpatrzenie sprawy przez Sąd", po drugie zasadą falsa demonstratio non nocet, w myśl której decydującą kwestią jest istota przedstawionej do rozstrzygnięcia sprawy, a nie jej oznaczenie.
Stosownie do regulacji art. 52 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zwanej dalej: p.p.s.a. (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia w myśl §2 cytowanego wyżej artykułu należy rozumieć sytuacje, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Przepis ten wyraża zasadę, że postępowanie sądowoadministracyjne nie powinno zastępować postępowania administracyjnego, a zatem nie może zostać wszczęte dopóki toczy się postępowanie administracyjne. Strony powinny dochodzić swoich praw w pierwszej kolejności w toku postępowania administracyjnego. Wyczerpanie trybu zaskarżenia w stadium administracyjnym jest warunkiem dopuszczalności skargi (vide: postanowienie NSA z dnia 14.03.1999r., III S.A. 7254/98, Lex 43843).
W rozpatrywanej sprawie p. J. L. zaskarżyła postanowienie w przedmiocie sprostowania. Na postanowienie takie, stosownie do regulacji art. 113 §3 k.p.a., służy zażalenie. Organem właściwym do rozpatrzenia takiego zażalenia jest organ administracji publicznej wyższego stopnia, chyba że ustawa przewiduje inny organ odwoławczy (art. 127 §2 k.p.a. w zw. z art. 144 k.p.a.). I tak stosownie do przepisu art. 127 §3 k.p.a. od decyzji wydanej w pierwszej instancji przez ministra lub samorządowe kolegium odwoławcze nie służy stronie zażalenie (odwołanie), a wniosek do tego organu o ponowne rozpatrzenie sprawy; przy czym do wniosku tego stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące odwołań od decyzji.
Mając powyższe na względzie należy wskazać, iż po wydaniu przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. - działające jako organ I instancji - postanowienia z dnia [...] stycznia 2008r., skarżąca uprawniona była do złożenia do tego organu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy w trybie 127 § 3 k.p.a. Skarżąca, pomimo prawidłowego w tym zakresie pouczenia organu, z tego uprawnienia nie skorzystała, wywiodła natomiast zażalenie, które skierowała bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku.
Pomimo, iż tutejszy Sąd pismem z dnia 17 stycznia 2008r. przesłał owe zażalenie według właściwości do Samorządowego Kolegium Odwoławczego, to organ zakwalifikował je jako skargę i przesłał ponownie do Sądu z wnioskiem o jej odrzucenie z uwagi na niewyczerpanie trybu administracyjnego. Przytoczone okoliczności wskazują, iż skarżąca nie wyczerpała w niniejszej sprawie wszystkich środków odwoławczych, jakie miała do swojej dyspozycji przed organem administracji, pomimo, iż otrzymała w tym zakresie prawidłowe pouczenie.
Powyższe działanie skutkuje tym, iż wywiedziona przez nią skarga na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] stycznia 2008r., jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu. Taka skarga byłaby dopuszczalna dopiero na postanowienie Kolegium, zapadłe po rozpoznaniu wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy. Sąd administracyjny nie może zatem - jak wskazano wyżej - zastępować organów odwoławczych, a jego działania nie mogą naruszać zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego. W tej sytuacji Sąd nie mógł poddać skargi merytorycznej ocenie, albowiem w pierwszej kolejności musiał skontrolować jej dopuszczalność.
W niniejszej sprawie skarżąca kwestionuje postanowienie, zapadłe bez ponownego rozpoznania sprawy w trybie art. 127 §3 k.p.a., a skarga taka jest niedopuszczalna. Dostrzeżenie powyższego czyniło koniecznym odrzucenie skargi, na podstawie art. 58 §1 pkt 6 p.p.s.a
Na marginesie powyższych rozważań należy wyjaśnić, iż argumentacja skarżącej przedstawiona w piśmie z dnia 14 stycznia 2008r. może być podstawą do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. (art. 127 §3 k.p.a.), po uprzednim przywróceniu przez ten organ terminu do wniesienia takiego wniosku.