Uzasadnienie
Skarga została wywiedziona na tle następujących okoliczności.
Decyzją z dnia [...] sierpnia 2018r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w S. nakazał D. O. rozbiórkę samowolnie wybudowanego zbiornika na ścieki (osadnika gnilnego) usytuowanego na działce oznaczonej numerem geodezyjnym [...] w miejscowości P., gmina S. Decyzja powyższa stała się ostateczna w dacie [...] września 2018r.
Po sprawdzeniu w terenie w dniu [...] marca 2019r., że rozbiórka nie została dokonana, organ egzekucyjny wystosował do skarżącej w dniu [...] marca 2019r. upomnienie, wzywające do dokonania rozbiórki w ciągu 7 dni. Postanowieniem zaś z [...] kwietnia 2019r. P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego na wniosek zobowiązanej z [...] marca 2019r. wstrzymał czynności egzekucyjne do dnia [...] lipca 2019r. Po kolejnej kontroli przeprowadzonej [...] lipca 2019r. i stwierdzeniu faktu niedokonania rozbiórki osadnika, organ egzekucyjny wystawił [...] sierpnia 2019r. tytuł wykonawczy wobec skarżącej, który został jej doręczony w dniu [...] sierpnia 2019r.
Jednocześnie postanowieniem z tej samej daty tj. z [...] sierpnia 2019r. P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. odmówił wstrzymania czynności egzekucyjnych z drugiego wniosku zobowiązanej z [...] lipca 2019r. Kolejny wniosek zobowiązanej zawierający żądanie "wstrzymania wykonalności tytułu wykonawczego", opatrzony datą sporządzenia [...] września 2019r., przekazany przez Wojewodę P. według właściwości do procedowania Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w S., został przez zobowiązaną - po wezwaniu jej przez organ egzekucyjny - sprecyzowany pismem z [...] listopada 2020r. jako wniosek o "zawieszenie postępowania egzekucyjnego do czasu zakończenia stanu zagrożenia epidemiologicznego".
Postanowieniem z dnia [...] listopada 2020 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w S. powołując się na przepisy art. 56 § 1, 3 i 4 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji orzekł o odmowie zawieszenia postępowania egzekucyjnego. W uzasadnieniu postanowienia organ opisał chronologicznie czynności organu egzekucyjnego oraz stan egzekucji a następnie przytoczył brzmienie art. 56 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, wymieniający ustawowe przyczyny zawieszenia postępowania egzekucyjnego. Następnie organ stwierdził, że w sprawie egzekucyjnej D. O. nie zachodzi żadna z ustawowych przesłanek zawieszenia postępowania egzekucyjnego. Organ stwierdził, że skarżąca mimo upływu dwóch lat od wydania nakazu rozbiórki nie podjęła żadnych czynności wykonawczych. Wskazał, że przepisy nie przewidują możliwości zawieszenia postępowania mimo pandemii. Podkreślił, że z uwagi na rodzaj i niski stopień skomplikowania obiektu budowlanego (zbiornik PCV) oraz jego niewielkie wymiary, rozbiórka obiektu nie powinna stwarzać problemów natury technicznej i organizacyjnej.
W zażaleniu na to postanowienie D. O. wniosła o zawieszenie postępowania egzekucyjnego do [...] lipca 2021r. ze względu na stan epidemii oraz wynoszącą 820 km odległość miejsca usytuowania zbiornika od miejsca zamieszkania strony.
Zażalenie nie zostało uwzględnione. P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. postanowieniem z dnia [...] grudnia 2020r. orzekł utrzymaniu w mocy postanowienia organu I instancji podzielając ustalenia i ocenę sprawy dokonaną przez organ I instancji. Wymienił ustawowe przyczyny zawieszenia postępowania egzekucyjnego i stwierdził, że nie zachodzą w niniejszej sprawie. Podkreślił, że nakaz rozbiórki został orzeczony dwa i pół roku przed wybuchem pandemii oraz, że wykonywanie robót budowlanych na terenie kraju mimo pandemii, nie zostało ograniczone. Okoliczności, na które wskazuje skarżąca realnie nie mogą stanowić przeszkody do dokonania rozbiórki. Organ nadmienił, że skarżąca po raz kolejny składa deklarację dokonania rozbiórki w późniejszym terminie, którego to nie dotrzymuje.
W skardze wywiedzionej do sądu administracyjnego D. O. wniosła o uchylenie postanowienia oraz uchylenie wszystkich decyzji poprzedzających wszczęcie egzekucji włącznie z pierwszą decyzją wydaną przez Starostę S. z [...] października 2017r. o wyrażeniu sprzeciwu wobec zgłoszenia robót budowlanych polegających na budowie przydomowej oczyszczalni ścieków w P. na działce o numerze [...].
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podkreślając, że organ egzekucyjny nie może weryfikować decyzji prowadzących do wystawienia tytułu wykonawczego ponieważ nie jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje;
Skarga podlegała oddaleniu.
Przedmiotem kontroli sądowej w niniejszym postępowaniu jest postanowienie organu egzekucyjnego o odmowie zawieszenia postępowania egzekucyjnego w sprawie wykonania przez skarżącą, będącą osobą zobowiązaną, obowiązku wynikającego z ostatecznej od [...] września 2018r. decyzji z dnia [...] sierpnia 2018r. Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. Mocą tej decyzji organ nadzoru budowlanego nakazał D. O. rozbiórkę samowolnie wybudowanego zbiornika na ścieki (osadnika gnilnego) usytuowanego na działce oznaczonej numerem geodezyjnym [...] w miejscowości P., gmina S. Kontrolując zgodność z prawem postanowienia o odmowie zawieszenia postępowania egzekucyjnego sąd administracyjny sprawdza prawidłowość zastosowania przez organ egzekucyjny przepisu ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, regulującego kwestię zawieszenia postępowania egzekucyjnego. Podnoszenie na etapie niniejszej kontroli sądowej zarzutów merytorycznych wobec treści tytułu wykonawczego, jest spóźnione i niedopuszczalne.
Ten etap postępowania nie daje bowiem zobowiązanemu możliwości merytorycznej obrony. Organ egzekucyjny nie jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym, co wprost wynika z treści art. 29 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Prawa do merytorycznej kontroli decyzji, której wykonanie egzekwuje organ egzekucyjny nie ma również sąd administracyjny. Z tych przyczyn podnoszone w skardze zarzuty naruszenia prawa przez organ decyzyjny przy wydawaniu nakazu rozbiórki, na tym etapie kontroli sądowej trafiają w próżnię. Organ egzekucyjny wydając postanowienie odmawiające zawieszenia postępowania egzekucyjnego nie stosował przecież ani przepisów Prawa budowlanego ani przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, gdyż w postępowaniu egzekucyjnym okoliczności związane z ustaleniem legalności robót budowlanych nie mogły już być wyjaśniane.
Organ egzekucyjny był związany treścią tytułu wykonawczego wynikającego z ostatecznego nakazu rozbiórki przez skarżącą zbiornika na ścieki (osadnika gnilnego) usytuowanego na działce oznaczonej numerem geodezyjnym [...] w miejscowości P., gmina S. Zgodnie z art. 56 par. 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, postępowanie egzekucyjne ulega zawieszeniu w całości lub w części:
- 1) w razie wstrzymania wykonania, odroczenia terminu wykonania obowiązku albo rozłożenia na raty spłat należności pieniężnej;
- 2) w razie śmierci zobowiązanego, jeżeli obowiązek nie jest ściśle związany ze zobowiązanym, a jest prowadzona egzekucja z rzeczy lub praw majątkowego, które nie wygasło wskutek śmierci zobowiązanego;
- 3) w razie utraty przez zobowiązanego zdolności do czynności prawnych i braku jego przedstawiciela ustawowego;
- 4) na żądanie wierzyciela;
- 5) w innych przypadkach przewidzianych w ustawach.
Z treści przytoczonego przepisu wynika wprost niedopuszczalność zawieszenia postępowania egzekucyjnego na żądanie (wniosek) zobowiązanego. Przesłanki zawieszenia postępowania egzekucyjnego stanowią katalog zamknięty, stąd inne, niż wymienione w nim, okoliczności nie mogą uzasadniać zawieszenia postępowania egzekucyjnego (vide, między innymi wyrok WSA w Poznaniu sygn. I SA/Po 67/15). Jedynie organy sprawujące nadzór nad egzekucją administracyjną mogą w szczególnie uzasadnionych przypadkach wstrzymać z urzędu, na czas określony, czynności egzekucyjne lub postępowanie egzekucyjne prowadzone przez nadzorowany organ (vide: art. 23 par. 6 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji). W stosunku do skarżącej P.Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego na jej prośbę z [...] marca 2019r. wstrzymał czynności egzekucyjne do dnia [...] lipca 2019r. i odmówił wstrzymania czynności egzekucyjnych z kolejnego wniosku zobowiązanej z [...] lipca 2019r.
Prawidłowo zatem organy egzekucyjne obu instancji rozpatrując wniosek skarżącej o zawieszenie postępowania egzekucyjnego nie brały pod uwagę argumentacji zobowiązanej uzasadniającej przesunięcie terminu rozbiórki. Ostateczne decyzje administracyjne, tak jak i orzeczenia sądów, powinny być respektowane i wykonywane po to, by jurysdykcja administracyjna i sądowa była skuteczna a nie iluzoryczna.
Mając powyższe na uwadze sąd oddalił skargę (art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi)