Uzasadnienie
W dniu [...] czerwca 2016 r. (data nadania w urzędzie pocztowym) skarżący G. K. i B. K., reprezentowani przez profesjonalnego pełnomocnika, złożyli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku skargę na decyzję Wojewodę P. z dnia [...] czerwca 2016 r. nr [...] wydaną w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na rozbiórkę istniejącego budynku i budowę budynku. Skarżący wnieśli jednocześnie o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji wskazując, że jej wykonanie spowoduje trudne do odwrócenia skutki. Wskazali w szczególności, że kontynuowanie przez Inwestorów rozpoczętej budowy budynku zgodnie z ostateczną decyzją o pozwoleniu na budowę w odległości 10 cm od granicy działek będzie wymagała wejścia na grunt Skarżących, co spowoduje zniszczenie nie tylko ogrodzenia, ale także rosnących od kilku lat drzewek owocowych i krzewów ozdobnych - tui itp., które rosną bezpośrednio przy granicy działek. Dodatkowo Skarżący podkreślili, że niewstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji spowoduje kontynuowanie budowy przez Inwestorów i ponoszenie przez nich dalszych kosztów.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje
Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z treścią art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, cytowanej dalej: p.p.s.a. (t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.) sąd może, na wniosek skarżącego, wydać postanowienie o wstrzymaniu zaskarżonego aktu, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Wspomnieć także należy o art. 35a ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2013 r. poz. 1409 z późn. zm.), uprawniającym sąd administracyjny do uzależnienia rozstrzygnięcia wniosku o wstrzymanie decyzji o pozwoleniu na budowę od złożenia kaucji przez skarżącego na zabezpieczenie roszczeń inwestora. Wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności stanowi zatem w świetle powyższej regulacji, odstępstwo od zasady wyrażonej w art. 61 § 1 p.p.s.a. i dotyczy jedynie okoliczności faktycznych o charakterze wyjątkowym.
Ponadto zauważyć należy, że kontynuowanie prac budowlanych, zanim Sąd rozstrzygnie wszelkie sprawy dotyczące decyzji o pozwoleniu na budowę, odbywa się na wyłączne ryzyko inwestora, a niekorzystne dla niego rozstrzygnięcie może spowodować konieczność poniesienia ewentualnych kosztów związanych z rozbiórką wznoszonych obiektów budowlanych (zob. postanowienie NSA z dnia 20 stycznia 2009 r., sygn. akt II OZ 1368/08, CBOSA). Powyższe nie oznacza, że negatywnymi konsekwencjami wstrzymania, bądź odmowy wstrzymania wykonania decyzji o pozwoleniu na budowę nie mogą być dotknięci także inni uczestnicy postępowania. Rozstrzygając więc wniosek dotyczący wstrzymania wykonania pozwolenia na budowę, Sąd ocenia go zarówno w stosunku do strony skarżącej, jak i uczestników postępowania, gdyż konsekwencje wstrzymania bądź braku wstrzymania zaskarżonego aktu mogą dotykać w takim samym stopniu inwestora, jak i pozostałe strony tego postępowania.
Wobec tego, aby Sąd mógł stwierdzić czy w sprawie zaistniały przesłanki wstrzymania wykonania decyzji udzielającej pozwolenia na budowę, wnioskodawca musi wskazać na istnienie konkretnych okoliczności pozwalających na wniosek, że wstrzymanie wykonania tego aktu jest zasadne oraz musi wykazać dlaczego osoba uprawniona do prowadzenia robót budowlanych na podstawie zaskarżonej decyzji ma ponosić ujemne skutki związane ze wstrzymaniem jej wykonania, skoro to inwestor ponosi ryzyko prowadzenia robót przed rozpoznaniem skargi przez Sąd i to na nim spoczywać będzie obowiązek przywrócenia stanu poprzedniego, w razie gdyby okazało się, że w wyniku rozpoznania skargi decyzja zostanie uchylona (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 stycznia 2011 r., sygn. akt II OZ 1335/10, CBOSA).
Przy czym podkreślić też należy, że Sąd nie ocenia na tym etapie postępowania prawidłowości wydania tej decyzji w aspekcie jej zgodności z prawem, ale to czy jej wykonanie, jeszcze przed prawomocnym jej skontrolowaniem może doprowadzić do sytuacji wyjątkowych, zagrażających chronionym dobrom strony skarżącej. Nie chodzi tutaj przy tym o niebezpieczeństwo wyrządzenia jakiejkolwiek szkody, ale takiej, która może przybrać znaczne rozmiary, a także o sytuację taką, w której powrót do stanu poprzedniego, zmienionej w sposób istotny i trwały rzeczywistości będzie w zasadzie niemożliwy lub będzie wymagał znacznych nakładów sił i środków.
Rozpatrując wniosek Skarżących w kontekście poczynionych wyżej uwag Sąd doszedł do przekonania, że nie jest on zasadny. Skarżący nie wskazali bowiem na jakiekolwiek konkretne okoliczności, pozwalające na wniosek, że zostaną oni dotknięci negatywnymi skutkami rozbiórki istniejącego budynku i wybudowania spornego obiektu. Powołując się na przesłankę trudnych do odwrócenia skutków, wnioskodawcy wskazali, iż w toku realizacji inwestycji zniszczone zostaną drzewka owocowe i ozdobne posadzone wzdłuż granicy z działką skarżących. Tymczasem zarówno z zaskarżonej decyzji jak i opisu projektu zagospodarowania przedmiotowej działki nie wynika, aby realizacja planowanej inwestycji w jakikolwiek sposób ingerowała w gospodarkę drzewostanu działki skarżących. Stąd też ich obawy wystąpienia nieodwracalnego skutku w postaci zniszczenia istniejących drzewek są na tym etapie bezpodstawne. Za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji nie może też przemawiać argumentacja Skarżących stanowiąca obawę ponoszenia przez Inwestorów dalszych kosztów w przypadku uchylenia przez Sąd zaskarżonej decyzji.
Jak już wyżej wskazano, rozpoczęcie prac budowlanych przed rozstrzygnięciem sprawy ze skargi na decyzję o pozwoleniu na budowę, odbywa się na wyłączne ryzyko inwestora, który mając świadomość zaskarżenia decyzji i możliwości jej uchylenia, sam winien ocenić ryzyko związane z rozpoczęciem procesu inwestycyjnego, gdyż to jego dotkną skutki ewentualnej przedwczesnej realizacji inwestycji.
Mając powyższe na uwadze, na mocy art. 61 § 3 i 5 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji postanowienia.