Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia [...].06.2016r. P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. (dalej [...]WINB) utrzymał w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...].04.2016r. nakładające na D. i J. P. obowiązek dostarczenia ekspertyzy technicznej w terminie do [...].11.2016r. dotyczącej oceny wykonanych robót budowlanych w mieszkaniu p. P. mieszczącym się w budynku mieszkalnym posadowionym na działce nr [...] w K., które polegały na: rozbiórce fragmentu filara podokiennego i wstawieniu w jego miejsce drzwi balkonowych, wykonaniu żelbetonowego wspornika zewnętrznego o wysięgu 0,3m wraz z przymocowaną stalową balustradą, przebudowie układu funkcjonalnego II kondygnacji poprzez powiększenie łazienki kosztem klatki schodowej prowadzącej na poddasze nieużytkowe, zamurowaniu otworu drzwiowego na poddasze użytkowe. Ekspertyza powinna zawierać ocenę prawidłowości wykonanych robót i ich wpływ na oddziaływanie na konstrukcję pierwszej kondygnacji budynku w zakresie izolacji, a w przypadku negatywnego wpływu – wskazania rozwiązań eliminujących ten wpływ na konstrukcję budynku (w tym w pierwszej kolejności na pierwszą kondygnację naziemną).
Powyższe postanowienie zostało wydane na podstawie art. 81c ust. 2 ustawy z dnia 7.07.1994r. Prawo budowlane (t.j. Dz.U. z 2016r. poz. 290).
Przebieg postępowania przedstawiał się następująco: na wniosek A. B. współwłaścicielki działki o nr geod. [...], zajmującej parter budynku mieszkalnego na tejże nieruchomości – PINB przeprowadził postępowanie administracyjne w kierunku ustalenia legalności przeprowadzonych przez p. P. robót budowlanych na piętrze budynku. Organ ustalił, że D. i J. P. wykonali w 1996r. roboty budowlane (wymienione w postanowieniu), będące przebudową, bez wymaganego pozwolenia budowlanego ani zgłoszenia. Stąd też, w celu przeprowadzenia ewentualnej legalizacji przebudowy na podstawie art. 51 Prawa budowlanego, w pierwszej kolejności organ nałożył na inwestorów, w trybie art. 81c ust. 2 ustawy, obowiązek dostarczenia ekspertyzy technicznej.
A. B. złożyła zażalenie do [...]WINB, w którym zażądała orzeczenia rozbiórki wykonanych robót budowlanych. Stwierdziła, że p. P., przez wiele lat nękali ją i poniżali, zalewali jej mieszkanie z premedytacją, dokonywali różnych przeróbek, na co ona nie godziła się jako współwłaściciel nieruchomości.
[...]WINB utrzymując w mocy zaskarżone postanowienie, podkreślił, że nałożony tym postanowieniem obowiązek wynika z art. 81c ustawy Prawo budowlane. Roboty mogły być wykonane przez p. P. w latach 1994-1996 (co wymaga ścisłego doprecyzowania przez organ I instancji) i nie ulega wątpliwości, że inwestorzy nie legitymują się pozwoleniem na ich wykonanie. W takiej sytuacji organ miał uzasadnione wątpliwości, co do jakości wykonanych robót i ich stanu technicznego. Dlatego nakazał inwestorowi wykonanie ekspertyzy technicznej, która ma wykazać czy prawidłowo wykonano roboty zgodnie z przepisami techniczno-budowlanymi, czy nie powodują zagrożenia bezpieczeństwa ludzi i mienia oraz czy nie zagrażają niższej kondygnacji. Organ odwoławczy wyjaśnił, że postanowienie ma charakter dowodowy, natomiast w zależności od treści opinii organ podejmie decyzję o legalizacji bądź rozbiórce wykonanych robót budowlanych. Zarzuty zażalenia w części dotyczącej zalewania i niszczenia mieszkania skarżącej podlegają, zdaniem organu, właściwości sądu cywilnego.
W skardze wywiedzionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku A. B. powtórzyła swoje zarzuty z zażalenia. Podkreśliła, że nie wyraża zgody na legalizację samowolnie wykonanych robót budowlanych z uwagi na niegodziwe, wieloletnie zachowanie wobec niej p. P. Żądała rozbiórki i doprowadzenia budynku do stanu poprzedniego.
W odpowiedzi na skargę [...]WINB wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Stan faktyczny sprawy, a przede wszystkim zakres wykonanych samowolnie robót budowlanych przez p. P. w budynku mieszkalnym, zlokalizowanym na działce o nr [...] w K., nie był sporny między stronami. Został on szczegółowo opisany w komparycji zaskarżonego postanowienia ma podstawie protokołu oględzin, sporządzonego przez pracowników PINB. Roboty budowlane, zakwalifikowane przez organy jako przebudowa piętra budynku mieszkalnego, podlegają procedurze legalizacji na podstawie art. 51 Prawa budowlanego, lecz wynik postępowania legalizacyjnego będzie uzależniony od oceny technicznej, której obowiązek przedstawienia nałożono na inwestorów.
Bez względu na to, czy roboty zostały wykonane samowolnie przed 1995r., czy też w 1996r. (jak twierdzi skarżącą) organy nadzoru budowlanego słusznie wydały postanowienie w oparciu o art. 81 c ust. 2 Prawa budowlanego, który stanowi m.in., że jeżeli organy nadzoru budowlanego mają wątpliwość, co do stanu technicznego obiektu budowlanego mogą nałożyć w drodze postanowienia na inwestora (właściciela) obowiązek dostarczenia oceny lub ekspertyzy technicznej. Postanowienie zaskarżone jest jedynie postanowieniem dowodowym i nie kończy postępowania w tej sprawie. Organy nadzoru budowlanego mają wyłącznie kierować się przepisami prawa budowlanego, nie zaś wolą współwłaściciela nieruchomości, którą jest niewątpliwie skarżąca.
Żądanie przez skarżącą rozbiórki i doprowadzenia budynku do stanu poprzedniego jest wnioskiem co najmniej przedwczesnym na tym etapie postępowania.
Odnosząc się do treści skargi stwierdzić należy, iż nie zawiera ona żadnych zarzutów merytorycznych, które mogłyby podważyć legalność zaskarżonego postanowienia. Skarga ogranicza się jedynie do przedstawienia przyczyn konfliktów, jakie istnieją od wielu lat między współwłaścicielami nieruchomości o nr geod. [...] w K. i są powodem wielu różnorodnych spraw sądowych. Sąd nie jest kompetentny do oceny pozamerytorycznych zarzutów skargi, bowiem zadaniem sądu administracyjnego w świetle art. 1 i 3 ustawy z dnia 30.08.2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2016r. poz. 718), zwanej: p.p.s.a., jest kontrola legalności aktów administracyjnych, tj. ich zgodności z przepisami prawa. Sąd stwierdza, że w niniejszej sprawie organy nie naruszyły przepisów prawa. Dlatego też Sąd skargę oddalił jako nieuzasadnioną, na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Końcowo należy wyjaśnić, iż w trakcie postępowania sądowego dnia 2.09.2016r., zmarła uczestniczka postępowania D. P. Ponieważ możliwe było ustalenie na rozprawie sądowej w dniu 29.09.2016r. następców prawnych zmarłej uczestniczki, Sąd nie uznał za stosowne zawieszania postępowania sądowego o jakim stanowi art. 124 § 1 pkt 1 p.p.s.a., albowiem prowadziłoby to do jego niezasadnego przedłużenia. Uczestnicy postępowania: J. P., E. K. i M. P. byli reprezentowani przez profesjonalnego pełnomocnika adw. M. A., której (wbrew jej wnioskowi) Sąd nie zasądził kosztów zastępstwa prawnego, bowiem przepisy p.p.s.a. nie przewidują takiej możliwości.
Jeśli chodzi o przyznanie wynagrodzenia pełnomocnikowi ustanowionemu z urzędu dla skarżącej, odpowiednie postanowienie w tym przedmiocie wyda referendarz sądowy, zgodnie z art. 258 §2 pkt 8 p.p.s.a.