Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia [...] lutego 2009 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku przyznał skarżącej Z. P. prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata oraz umorzył postępowanie w części dotyczącej przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, wskazując, że skarżąca korzysta z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych, na podstawie art. 239 pkt 1 lit. a ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Od powyższego postanowienia sprzeciw złożyła Z. P., argumentując, że jest ono dla niej krzywdzące. Zdaniem skarżącej powinien być jej przyznany adwokat, bo nie zna się na ustawach i przepisach, a za 30 złotych miesięcznie nie jest w stanie go wynająć.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje
Na wstępie należy zaznaczyć, iż sprzeciw został wniesiony skutecznie, co powoduje utratę mocy postanowienia z dnia 6 lutego 2008r. Zgodnie z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi: dalej powoływanej: p.p.s.a. (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez Sąd na posiedzeniu niejawnym.
W myśl przepisu art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. W przedmiotowej sprawie skarżąca wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata.
Rozpatrując powyższy wniosek zważyć należy, iż zgodnie z art. 239 pkt 1 lit. a p.p.s.a., nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona, która skarży działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej. W związku z tym, iż przedmiotem skargi Z. P. jest decyzja wydana w przedmiocie zasiłku stałego, tym samym skarżąca jest z mocy ustawy zwolniona z obowiązku uiszczania kosztów sądowych, co oznacza, że koszty te obciążają budżet państwa.
W związku, zatem z tym, iż skarżąca korzysta już z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych, wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych jest bezprzedmiotowy. Dlatego też postępowanie wszczęte tym wnioskiem, na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 w zw. z art. 239 pkt 1 lit. a i art. 64 § 3 p.p.s.a., podlegało umorzeniu, o czym orzeczono w pkt 1 sentencji postanowienia.
Odnosząc się natomiast do wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata zauważyć należy, iż zgodnie z art. 245 § 3 i art. 246 §1 pkt 2 ustawy p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego następuje w sytuacji, gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
W rozpatrywanym przypadku Z. P. dowiodła, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowoadministracyjnego – ustanowienia adwokata, bez uszczerbku utrzymania koniecznego. Jak wynika, bowiem z akt sprawy wnioskodawczyni pozostaje sama w gospodarstwie domowym, jej jedynym źródłem dochodów pozostaje zasiłek stały w wysokości 30 zł miesięcznie. Z. P. za 200 zł miesięcznie wynajmuje pomieszczenia w domu należącym do J. P., nie posiada majątku i zgromadzonych oszczędności. Skarżąca jest osobą schorowaną (orzeczony umiarkowany stopień niepełnosprawności), stale niezdolną do pracy. W tej sytuacji należy stwierdzić, iż Z. P. nie jest w stanie zgromadzić dostatecznej ilości środków finansowych do równoczesnego zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych oraz pokrycia kosztów ustanowienia w niniejszej sprawie – adwokata.
Ponadto rozpoznając obecnie sprawę dotyczącą przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata Sąd uwzględnił okoliczność, iż w niniejszej sprawie zapadł już wyrok przed WSA w Białymstoku w dniu [...] października 2008 r. oddalający skargę skarżącej i jego zaskarżenie uzależnione jest od spełnienia wymogów formalnych, co wymaga udziału profesjonalnego pełnomocnika.
Mając na względzie powyższe okoliczności Sąd stwierdził, iż spełnione zostały przesłanki uprawniające do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata i wobec powyższego na podstawie art.245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 260 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w pkt 2 sentencji.
Końcowo wyjaśnić należy, iż przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata oznacza, że wszelkie koszty związane z jego ustanowieniem w przedmiotowej sprawie, poniesie zamiast skarżącej - budżet państwa.