Uzasadnienie
S. F. Z. w B. wywiodło w dniu 15.09.2008 r., 2.10.2008 r., 20.11.2008 r. i 22.01.2009 r. wnioski o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego (k. 14-15, 35-36, 63-64, 80-81).
Zgodnie z art. 243 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania.
Z powyższego przepisu wynika, że o przyznanie prawa pomocy może ubiegać się osoba, która jest stroną postępowania toczącego się przed sądem administracyjnym. Przepis art. 12 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wskazuje, że ilekroć w niniejszej ustawie jest mowa o stronie, rozumie się przez to również uczestnika postępowania.
Stosownie natomiast do art. 32 w/w ustawy w postępowaniu w sprawie sądowoadministracyjnej stronami są skarżący oraz organ, którego działanie lub bezczynność jest przedmiotem skargi. W art. 33 wyróżniono także dwa rodzaje uczestników postępowania – uczestnika na prawach strony tj. osobę, która brała udział w postępowaniu administracyjnym, a nie wniosła skargi, jeżeli wynik postępowania sądowego dotyczy jej interesu prawnego, oraz innego uczestnika postępowania tj. osobę, która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym, jeżeli wynik tego postępowania dotyczy jej interesu prawnego, a także organizację społeczną, o której mowa w art. 25 § 4, w sprawach innych osób, jeżeli sprawa dotyczy zakresu jej statutowej działalności. Poza przypadkami wyraźnie przewidzianymi w przepisach prawa uprawnienia procesowe przysługujące stronie przysługują również uczestnikom postępowania.
W niniejszej sprawie skargę na pismo Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] kwietnia 2008 r. Nr [...] w przedmiocie umowy dzierżawy terenu początkowo złożyło S. F. Z. w B. (k. 3-7) działające jako pełnomocnik E. J. i A. J. Zarządzeniem z dnia 19 sierpnia 2008 roku Przewodniczącego Wydziału tut. Sądu S. F. Z. w B. zostało wezwane do wykazania, iż udzielone im przez w/w pełnomocnictwo spełnia wymogi z art. 35 § 1 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (k. 10). Wobec bezskutecznego upływu terminu oraz niespełnienia wymogów z art. 35 § 1 cytowanej ustawy E. J. i A. J. zostali wezwani do podpisania skargi, co uczynili (k. 13, 46). Powyższe skutkowało tym, iż skarżący występowali w sprawie we własnym imieniu i nie reprezentował ich pełnomocnik, w tym organizacja społeczna tj. S. F. Z. w B. Biorąc pod uwagę przedstawione okoliczności należy stwierdzić, iż S. F. Z. w B. nie korzysta ze statusu strony ani uczestnika postępowania sądowoadministracyjnego w niniejszej sprawie.
W związku z tym, iż wnioskodawca – S. F. Z. w B. nie jest stroną ani uczestnikiem postępowania nie może zostać jej przyznane prawo pomocy (vide: postanowienie WSA w Lublinie, sygn. akt III SA/Lu 579/07).
Końcowo podkreślenia wymagają również dwie kwestie. Po pierwsze gdyby nawet S. F. Z. w B. występowało w niniejszej sprawie w charakterze pełnomocnika E. i A. J. to i tak wniosek Stowarzyszenia o przyznanie prawa pomocy nie mógł być uwzględniony, gdyż pełnomocnik działa w imieniu skarżącego, dlatego też nie jest stroną postępowania sądowego, w tym postępowania w przedmiocie przyznania prawa pomocy (vide: postanowienie NSA z 25.09.2008 r., sygn. akt I OZ 709/08). Po drugie, aby organizacja społeczna mogła działać w sprawie innej osoby w charakterze uczestnika postępowania - w świetle rozumienia art. 33 § 2 i art. 25 § 4 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – sprawa musiałaby dotyczyć zakresu jej statutowej działalności. Sprawa niniejsza natomiast dotyczy roszczeń cywilno – prawnych wynikających z umowy dzierżawy terenu, których egzekwowanie nie można zaliczyć do celów statutowych S. F. Z. w B., określonych w rozdziale II Statutu tego Stowarzyszenia (k. 18).
Z uwagi na powyższe, na mocy art. 58 § 1 pkt 6 w zw. z art. 64 § 3 w zw. z art. 243 w zw. z art. 12, 32 i 33 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) wniosek podlega odrzuceniu.