Uzasadnienie
Pismem z 24 sierpnia 2010 r. Pani J. W., Pani W. K. oraz Pan J. G. wystąpili do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w H. o uchylenie w trybie art. 151 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071, powoływanej dalej jako k.p.a.) postanowienia tego organu z [...] lutego 2010 r., znak: [...], w sprawie uzgodnienia na wniosek Pana A. H. warunków realizacji przedsięwzięcia inwestycyjnego polegającego na budowie obory wolnostanowiskowej bezściółkowej dla krów mlecznych wraz z niezbędną infrastrukturą na działce nr [...] we wsi I., gm. N. W uzasadnieniu wniosku wskazano, że obora ta została oddana do użytku już w roku 2006, co wynika z decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w H. z [...] czerwca 2006 r., [...] (k. 4 akt administracyjnych).
Z kolei postępowanie organu sanitarnego w zakresie uzgodnienia realizacji inwestycji zostało zakończone decyzją z [...] czerwca 2006 r. Skoro postępowanie dotyczące tej samej inwestycji zostało już zakończone to nie może być mowy o uzgodnieniu realizacji inwestycji.
Postanowieniem z [...] listopada 2010 r., znak [...], Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w H. odmówił wznowienia postępowania administracyjnego. W uzasadnieniu stwierdził, że wniosek o wznowienie postępowania został złożony z uchybieniem jednomiesięcznego terminu do jego złożenia. Ponadto, wniosek dotyczy postanowienia, na które nie służyło zażalenie, a więc wznowienie postępowania nie jest dopuszczalne.
Postanowieniem z [...] grudnia 2010r., nr [...], P. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w B. uchylił to postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania przez organ I instancji. Podstawą uchylenia były uchybienia proceduralne, polegające na braku skutecznego doręczenia pism wszystkim stronom postępowania.
Postanowieniem z [...] lutego 2011r., znak: [...], Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w H. po raz drugi odmówił wznowienia postępowania administracyjnego w sprawie, jednak i to postanowienie zostało uchylone przez organ II instancji postanowieniem z [...] marca 2011 r. Powodem uchylenia postanowienia organu I instancji i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia było pominięcie niektórych stron postępowania w zawiadomieniu z 3 stycznia 2011 r.
Po ponownym rozpoznaniu sprawy Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w H. wydanym [...] maja 2011 r. postanowieniem znak: [...], po raz kolejny odmówił wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego postanowieniem z [...] lutego 2010 r. Tak jak poprzednio organ uzasadnił to rozstrzygniecie niezachowaniem jednomiesięcznego terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania. Organ wskazał, że z akt sprawy wynika, że strona dowiedziała się o decyzji PINB w H. z [...] czerwca 2006 r. znacznie wcześniej, gdyż już we wniosku z 29 lutego 2010 r. powoływała się na zapis istniejący w tej decyzji. Ponadto organ I instancji wskazał, że wniosek o wznowienie dotyczy postanowienia, od którego nie przysługuje zażalenie, co z kolei oznacza, że z mocy art. 145 §1 k.p.a. w zw. z art. 126 k.p.a., nie jest możliwe w tej sprawie wznowienie postępowania.
Postanowieniem z [...] czerwca 2011 r., nr [...], P. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w B. utrzymał w mocy to postanowienie. W uzasadnieniu stwierdził, że stwierdzenie przez organ administracji publicznej we wstępnej fazie postępowania uchybienia terminu do wniesienia podania o wznowienie postępowania uniemożliwia merytoryczne rozpoznanie sprawy.
W złożonej do tut. Sądu skardze Pani J. W. zarzuciła powyższemu postanowieniu naruszenie przepisów prawa, tj.:
- - art. 138 §1 pkt 1, art. 126, art. 148 §1, art. 149 §3 i 4 k.p.a.;
- - art. 77 §1 k.p.a. wobec nierozpoznania całego materiału dowodowego oraz naruszenie ogólnych zasad postępowania.
Wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w B. z [...] czerwca 2011 r. oraz o stwierdzenie nieważności postanowienia Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w H. z [...] maja 2011 r.
W uzasadnieniu Skarżąca podniosła m.in., że nie wnioskowała o wznowienie postępowania administracyjnego, lecz o uchylenie postanowienia, zaś organ
I instancji niezasadnie wzywał strony do usunięcia braków formalnych wniosku przez wskazanie podstawy prawnej lub nazwanie trybu postępowania. Zdaniem Skarżącej wznowienie postępowania w tej sprawie powinno nastąpić z urzędu.
Ponadto Skarżąca wskazała, że postanowienie uzgadniające realizację przedsięwzięcia zaliczanego do kategorii przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko zostało wydane z naruszeniem prawa, gdyż obiekt budowlany, którego ono dotyczy, znacznie wcześniej, bo już w 2006 r. został oddany do użytku.
W odpowiedzi na skargę P. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w B. wniósł o jej oddalenie, ewentualnie o umorzenie postępowania, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu skarżonej decyzji.
Na rozprawie Skarżąca podniosła, że postanowienie z [...] lutego 2010 r. nie mogło zostać wydane na podstawie art. 153 ustawy z 3 października 2008r.
o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, gdyż przepis ten w chwili wydania postanowienia nie obowiązywał. W tej sytuacji postanowienie zostało wydane na podstawie nieobowiązującego przepisu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
W pierwszej kolejności należy zwrócić uwagę, że część podniesionych przez Skarżącą zarzutów dotyczy postanowienia Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w H. z [...] lutego 2010 r., znak: [...], w sprawie uzgodnienia na wniosek Pana A. H. warunków realizacji przedsięwzięcia inwestycyjnego polegającego na budowie obory wolnostanowiskowej bezściółkowej dla krów mlecznych wraz z niezbędną infrastrukturą na działce nr [...] we wsi I. gm. N.Postanowienie to nie jest jednak przedmiotem skargi w niniejszej sprawie. Skarga dotyczy postanowień wydanych w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego wspomnianym postanowieniem z [...] lutego 2010 r., i to one są w tej sprawie przedmiotem kontroli sądowej.
Rozpoznając sprawę w jej granicach, Sąd doszedł do wniosku, że organy sanitarne prawidłowo oceniły, że przedmiotem żądania Skarżącej, zawartego w piśmie z 24 sierpnia 2010 r. (data wpływu do organu), było wznowienie postępowania administracyjnego, zakończonego postanowieniem Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w H. z [...] lutego 2010 r. Choć Skarżąca temu zaprzecza, twierdząc, że wnosiła o uchylenie postanowienia, to organy prawidłowo zakwalifikowały jej wniosek. Słusznie bowiem zauważono, że w piśmie z 1 września 2010 r. Skarżąca wskazała jako podstawę prawną swego żądania art. 151 k.p.a., a zatem przepis znajdujący zastosowanie w postępowaniu wznowieniowym. Choć w następnym piśmie z 17 września 2010 r. Skarżąca na wstępie zaprzeczyła, że treścią jej żądania jest wszczęcie postępowania, jednak na drugiej stronie tego samego pisma wskazała, że "obowiązkiem organu jest wznowienie postępowania z urzędu".
Wynika stąd, że intencją Skarżącej było wznowienie postępowania, przy czym chciała ona, aby nastąpiło to z urzędu. Należy jednak Skarżącej wyjaśnić, że tryb wszczęcia postępowania na wniosek i z urzędu wzajemnie się wykluczają i w sytuacji, gdy organ otrzymuje wniosek o wszczęcie postępowania, to działa w trybie wnioskowym, nie zaś, jak chce tego Skarżąca, w trybie "z urzędu".
Złożenie wniosku o wznowienie postępowania administracyjnego zobowiązuje organ do zbadania dopuszczalności wznowienia postępowania pod względem przesłanek natury formalnej, między innymi, czy w danej sprawie wznowienie postępowania jest dopuszczalne, czy została powołana podstawa wznowieniowa oraz czy został dochowany termin zgłoszenia takiego wniosku. W przypadku braku podstaw prawnych do wznowienia postępowania administracyjnego organ wydaje rozstrzygnięcie o odmowie wznowienia postępowania.
W niniejszej sprawie organ prawidłowo odmówił wznowienia postępowania.
W pierwszym rzędzie organ słusznie ocenił, że wniosek Skarżącej został złożony z przekroczeniem ustawowego, miesięcznego terminu do jego złożenia. Jako podstawę wznowienia Skarżąca wskazała istnienie decyzji Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z [...] czerwca 2006 r. Tymczasem, jak zauważył organ, o istnieniu tej decyzji Skarżąca wiedziała jeszcze przed złożeniem wniosku o wznowienie postępowania, gdyż już w piśmie z 29 lutego 2010 r. powoływała się na tą decyzję. Wniosek o wznowienie postępowania Skarżąca złożyła zaś dopiero 24 sierpnia 2010r. Pomimo wezwania organu, Strona nie udowodniła, ani nawet nie uprawdopodobniła zachowania 1-miesięcznego terminu do złożenia tego wniosku. Przekroczenie terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania musiało zaś skutkować odmową wznowienia postępowania. Gdyby organ wznowił w takiej sytuacji postępowanie i rozpoznał sprawę, rozstrzygnięcie takie byłoby dotknięte wadą nieważności.
Stanowisko to znajduje potwierdzenie w doktrynie, gdzie wskazuje się, że "przystąpienie do rozpoznania sprawy wznowieniowej w wypadku niedotrzymania przez wnioskodawcę ustawowego terminu do złożenia wniosku i wydanie decyzji rozstrzygającej sprawę co do istoty jest dotknięte wadą nieważnościową (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.) wobec rażącego naruszenia przepisu art. 148 § 1, przewidującego, że tylko wniosek złożony w terminie należy uznać za dopuszczalny" (M. Jaśkowska w: A. Wróbel, M. Jaśkowska, Komentarz aktualizowany do ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego, opubl. w Lex).
Niezależnie od tego organ trafnie zauważył, że postanowienie, którego dotyczył wniosek o wznowienie postępowania, było niezaskarżalne, a przy tym nie dotyczyło ono też niedopuszczalności odwołania albo uchybienia terminu do wniesienia odwołania. Do tego typu postanowienia nie stosuje się instytucji wznowienia postępowania, co wprost wynika z art. 126 k.p.a. Niezrozumiałe są przy tym wywody Skarżącej, jakoby do tego postanowienia nie miał zastosowania przepis art. 153 ust. 1 i ust. 2 pkt 2 ustawy z 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. Nr 199, poz. 1227 ze zm.). Wbrew twierdzeniom Skarżącej, wskazany przepis obowiązywał w dacie wydawania postanowienia z 26 lutego 2010 r. i obowiązuje do chwili obecnej. W tej sytuacji wznowienie postępowania również z tego powodu nie mogłoby przynieść oczekiwanych przez Skarżącą skutków.
W tej sytuacji Sąd uznał, że zaskarżone w tej sprawie postanowienie nie narusza prawa, a w związku z tym skarga podlegała oddaleniu, o czym Sąd orzekł na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.).