Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstokuz 10 lutego 2021 r., sygn. akt II SA/Bk 681/20

Uzasadnienie

Skarżący, na podstawie art. 3 § 1 pkt 4 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wniósł do sądu administracyjnego skargę na pismo P. Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska w B. z [...] sierpnia 2019 r. nr [...] w przedmiocie hałasu emitowanego z dzwonów kościelnych. Zarzucił naruszenie:

1. - art. 12 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 ustawy z 20 lipca 1991 r. o Inspekcji Ochrony Środowiska;
2. - art. 115a ustawy z 27 kwietnia 2001 r. – Prawo ochrony środowiska;
3. - rozporządzenia z 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasów w środowisku.

Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej odrzucenie ewentualnie oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje.

Skarga podlegała odrzuceniu.

Przed przystąpieniem do badania merytorycznej zasadności skargi sąd ma obowiązek ustalić, czy sprawa będąca przedmiotem skargi należy do właściwości sądu administracyjnego (art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm. - zwanej dalej P.p.s.a.). Katalog aktów prawnych oraz czynności organów administracji publicznej podlegających kontroli sądów administracyjnych wskazany został w treści przepisu art. 3 § 2 P.p.s.a. Obejmuje on:

1. 1) decyzje administracyjne;
2. 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3. 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu;
4. 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 oraz z 2019 r. poz. 60, 730, 1133 i 2196), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2019 r. poz. 900, z późn. zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2019 r. poz. 768, 730, 1520, 1556 i 2200), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;

4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających;

1. 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
2. 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
3. 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
4. 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
5. 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r.-Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.

Powyższe wyliczenie stanowi katalog zamknięty. Zaskarżenie aktu lub czynności niewymienionych w powyższym katalogu oznacza, że sprawa nie jest objęta właściwością sądu administracyjnego, a tym samym zgodnie z treścią art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a. skarga podlega odrzuceniu. W myśl § 3 cyt. przepisu sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach.

W niniejszej sprawie skarżący wniósł do sądu administracyjnego skargę na pismo P. Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska w B. z [...] sierpnia 2019 r. nr [...] w przedmiocie hałasu emitowanego z dzwonów kościelnych. W piśmie tym organ poinformował skarżącego, że w odpowiedzi na jego kolejne e-maile dotyczące uciążliwości hałasowych emitowanych z dzwonów Parafii pw. [...] w H., przeprowadzono kolejną kontrolę Parafii. Następnie w piśmie tym opisano wyniki kontroli i poinformowano skarżącego, że organ nie znajduje podstaw do podejmowania kolejnych czynności w przedmiotowej sprawie.

Skarga podlega odrzuceniu z uwagi na to, że zaskarżone pismo nie należy do żadnej z form działania administracji, o których mowa powyżej.

Nie ulega wątpliwości, że zaskarżone pismo nie stanowi decyzji administracyjnej (art. 3 § 2 pkt 1 P.p.s.a.), ani postanowienia wydanego w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończącego postępowanie, ani postanowienia rozstrzygającego sprawę co do istoty (art. 3 § 2 pkt 2 P.p.s.a.), czy też postanowienia wydanego w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie (art. 3 § 2 pkt 3 P.p.s.a.). Oczywistym jest też, że nie jest to również żaden z aktów, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4a do 7 P.p.s.a.

W rozpatrywanej sprawie zagadnieniem wymagającym rozstrzygnięcia było to, czy zaskarżone pismo mieści się w kategorii "innych aktów i czynności" w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a. W doktrynie przyjmuje się, że stosowanie tego przepisu może mieć miejsce, gdy spełnione są następujące przesłanki: 1) akt lub czynność nie mają charakteru decyzji lub postanowienia;

1. 2) są podejmowane w sprawach indywidualnych i skierowane są do konkretnego podmiotu;
2. 3) mają charakter publicznoprawny oraz 4) dotyczą uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa (por. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Warszawa 2012, s. 31-32; T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, A. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Warszawa 2009, s. 29-31). Ostatnia przesłanka oznacza, że musi istnieć ścisły i bezpośredni związek między działaniem lub zaniechaniem określonego organu administracji a możliwością realizacji uprawnienia (obowiązku) wynikającego z przepisu prawa przez podmiot niepowiązany organizacyjnie z organem wydającym dany akt lub podejmującym daną czynność (J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Warszawa 2012, s. 32).

Zdaniem sądu zaskarżone pismo nie posiada tej ostatniej cechy, ponieważ brak jest bezpośredniego związku między treścią pisma organu a sferą praw i obowiązków skarżącego. Pismo to ma bowiem tylko i wyłącznie walor informacyjny i nie wpływa w żaden sposób na prawa i obowiązki skarżącego. Nie jest to oświadczenie woli organu, które wywoływałoby skutki w sferze prawnej skarżącego. Innymi słowy, wskazane pismo nie ma charakteru władczego, rozstrzygającego o sytuacji prawnej skarżącego i nie podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego.

Marginalnie nadmienić należy, że wyrokiem z 3 listopada 2020 r. wydanym w sprawie II SAB/Bk 110/20 WSA w Białymstoku uwzględnił skargę Jerzego Nadaryńskiego na bezczynność Podlaskiego Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska w Białymstoku w przedmiocie podjęcia działań dotyczących hałasu emitowanego z dzwonów kościelnych i zobowiązał organ do załatwienia wniosków skarżącego w przedmiocie uciążliwości hasłowych. Jako, że kwestionowane pismo w sprawie niniejszej pochodzi z [...] sierpnia 2019 r. stwierdzić należy, że było również przedmiotem kontroli sądu orzekającego w sprawie II SAB/Bk 110/20 w przedmiocie bezczynności organu.

W konsekwencji należało uznać, że przedmiotowa sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Wobec powyższego sąd działając w oparciu o treść art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji.