Uzasadnienie
K. N. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku na decyzję Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego z dnia 25 sierpnia 2023 r. nr 061775102/GSOL w przedmiocie świadczenia pieniężnego z tytułu pełnienia funkcji sołtysa, zgodnie z pouczeniem zawartym w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje.
Reguły odnoszące się do właściwości sądów administracyjnych zawarte zostały w art. 13 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 z późn. zm., dalej: "p.p.s.a."). Stosownie do § 2 tego przepisu, do rozpoznania sprawy właściwy jest wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona.
Stosownie zaś do art. 59 § 1 p.p.s.a., jeżeli do rozpoznania sprawy właściwy jest inny sąd administracyjny, sąd, który stwierdzi swą niewłaściwość, przekaże sprawę właściwemu sądowi administracyjnemu. Postanowienie sądu może zapaść na posiedzeniu niejawnym.
Wyjaśnić należy, że stosownie do treści art. 5 ustawy z dnia 26 maja 2023 r. o świadczeniu pieniężnym z tytułu pełnienia funkcji sołtysa (Dz. U. z 2023 r., poz. 1073) wniosek o przyznanie świadczenia pieniężnego z tytułu pełnienia funkcji sołtysa składa się w oddziale regionalnym albo placówce terenowej Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego właściwych ze względu na miejsce zamieszkania wnioskodawcy (ust. 1), jednakże przedmiotowe świadczenie przyznaje w drodze decyzji i wypłaca Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (ust. 2).
Zaznaczenia jednocześnie wymaga, że w przepisach omawianej ustawy brak jest – w odróżnieniu do ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o społecznym ubezpieczeniu rolników (Dz.U. z 2023 r., poz. 208 ze zm. – zwanej w skrócie "u.s.u.r.") w zakresie wymienionych w niej spraw (zob. np. art. 36 ust. 2 w zw. z ust. 1 czy art. 41a ust. 1 i ust. 2 u.s.u.r.) - przepisów kompetencyjnych dających możliwość wydawania decyzji w sprawach przyznania świadczenia pieniężnego z tytułu pełnienia funkcji sołtysa przez inne osoby (np. pracowników Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego) upoważnione w tym zakresie przez Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego.
Tymczasem siedzibą Prezesa KRUS, będącym centralnym organem administracji rządowej, podległym ministrowi właściwemu do spraw rozwoju wsi, jest miasto stołeczne Warszawa (vide § 1 Zarządzenia Nr 14 Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 20 maja 2010 r. w sprawie nadania statutu Kasie Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego, Dz. Urz. MRiRW z 2010 r. Nr 10, poz. 10 z późn. zm., wydanego na podstawie delegacji ustawowej zawartej w art. 61 ust. 2 u.s.u.r.).
Zgodnie z § 1 pkt 13 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 25 kwietnia 2003 r. w sprawie utworzenia wojewódzkich sądów administracyjnych oraz ustalenia ich siedzib i obszarów właściwości (Dz.U. z 2003 r., Nr 72, poz. 652), dla Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie ustalono, jako obszar właściwości, obszar województwa mazowieckiego. Dla Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku ustalono natomiast jako właściwy obszar województwa podlaskiego (§ 1 pkt 1 rozporządzenia z dnia 25 kwietnia 2003 r.).
Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej może, w drodze rozporządzenia, przekazać wojewódzkiemu sądowi administracyjnemu rozpoznawanie spraw określonego rodzaju należących do właściwości innego wojewódzkiego sądu administracyjnego, jeżeli wymagają tego względy celowości (art. 13 § 3 p.p.s.a.).
Kierując się tym upoważnieniem, Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej wydał rozporządzenie z dnia 22 lutego 2017 r. w sprawie przekazania rozpoznawania innym wojewódzkim sądom administracyjnym niektórych spraw z zakresu działania dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej, Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych oraz Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (t.j. Dz.U. z 2020 r., poz. 1773 ze zm.). Przepisem § 1 pkt 3 ww. rozporządzenia przekazano wojewódzkim sądom administracyjnym, na których obszarze właściwości strona skarżąca zamieszkuje lub ma siedzibę, rozpoznawanie spraw z zakresu działania Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego dotyczących umorzenia, odroczenia terminu płatności lub rozłożenia na raty należności z tytułu składek, o których mowa w art. 41a ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (Dz. U. z 2020 r. poz. 174 i 782).
Wynika z powyższego, że w rozporządzeniu tym nie ujęto spraw z zakresu działania Prezesa KRUS, dotyczących świadczenia pieniężnego z tytułu pełnienia funkcji sołtysa.
W tym stanie rzeczy orzeczono jak w sentencji w oparciu o treść art. 59 § 1 p.p.s.a.