Uzasadnienie
Rada Gminy, powołując się na art. 27 ust 1 ustawy z dnia 3 marca 2000 r. o wynagradzaniu osób kierujących niektórymi podmiotami prawnymi (Dz. U. nr 26, poz. 306) w zw. z art. 20 ust. 3 ustawy z dnia 22 marca 1990 r. o pracownikach samorządowych (Dz. U. nr 21, poz. 124 ze zm.), art. 18 ust2 pkt 15 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U, z 1996, nr 13 poz. 74 ze zm.) oraz § 3 i §10 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 26 lipca 2000 r. w sprawie zasad wynagradzania i wymagań kwalifikacyjnych pracowników samorządowych zatrudnionych w urzędach gmin, starostwach powiatowych i urzędach marszałkowskich (Dz. U. nr 61, poz. 707) podjęła w dniu 30 sierpnia 2000 r. uchwałę numer [...] w sprawie ustalenia warunków wynagrodzenia Skarbnika Gminy.
Wojewoda powołując się na art. 93 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 1996 r. nr 13, poz. 74 ze zm.) wniósł o stwierdzenie nieważności wyżej opisanej uchwały.
W uzasadnieniu podał, że podczas XXIII sesji Rada Gminy, powołując się na treść art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 3 marca 2000 r. o wynagradzaniu osób kierujących niektórymi podmiotami prawnymi (Dz. U. z 2000 r. Nr 26, poz. 306), podjęła wyżej wymienioną uchwałę. Została ona poddana przez Wojewodę jako organ nadzoru analizie pod kątem jej zgodności z prawem w myśl art. 85 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 1996 r. Nr 13, poz. 74 ze zm.).
Skarbnik gminy jest osobą, której stosunek pracy powstaje na podstawie powołania. Mają do niego zastosowanie przepisy ustawy o pracownikach samorządowych, które nie zawierają kompleksowego uregulowania dotyczącego tego stosunku pracy, odsyłając w pozostałej części do Kodeksu pracy. W stosunku do takiej osoby nie jest możliwe dokonanie uchwałą gminy obniżenia wynagrodzenia. Przepisy ustawy o wynagradzaniu osób kierujących niektórymi podmiotami prawnymi nie mają zastosowania do osób zatrudnionych na stanowiskach skarbnika gminy.
W tej sytuacji nie istniała możliwość obniżenia wynagrodzenia skarbnika. Organ nadzoru wezwał Radę Gminy do usunięcia naruszeń przez uchylenie zakwestionowanej uchwały i z dniem 1 marca 2001 r. podjął wiadomość, że Rada Gminy nie zastosuje się do wezwania.
W odpowiedzi na skargę Wójt Gminy wniósł o oddalenie skargi podnosząc, że zaskarżona uchwała została podjęta zgodnie z prawem i kompetencjami Rady Gminy. Rada Gminy jako organ kompetentny do uchwalenia wysokości wynagrodzenia była również uprawniona do zmiany wynagrodzenia skarbnika, w tym zmniejszenia lub odebrania pewnych składników. Ponadto konieczność zmniejszenia wynagrodzenia wynikała z ustawy o wynagrodzeniu osób kierujących niektórymi podmiotami prawnymi, która nakazała dostosowanie aktualnych wynagrodzeń do jej przepisów i nie tworzyła w tym zakresie nowej kompetencji, lecz powoływała się na już istniejące uprawnienie. Dostosowanie stawek wynagrodzeń obowiązujących w chwili wejścia w życie ustawy nie musiało oznaczać ustalenia tych wynagrodzeń na maksymalnym poziomie przewidzianym przez tę ustawę. Musiały się one mieścić w stosownych widełkach przewidzianych w zmienionych przepisach i ustalenie ich w przewidzianych przepisami granicach było dopuszczalne i odpowiadało nakazowi ustawy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Przepis art. 85 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 1996 r. Nr 13, poz.74 ze zm.) stanowi, że nadzór nad działalnością gminną sprawowany jest na podstawie kryterium zgodności z prawem.
Zgodnie z art. 90 ust. 1 ustawy wójt lub burmistrz obowiązany jest do przedłożenia wojewodzie uchwał rady w ciągu 7 dni od daty ich podjęcia.
Zaskarżona uchwała w sprawie ustalenia warunków wynagrodzenia Skarbnika Gminy jest w istocie obniżeniem tego wynagrodzenia, co nie było sporne. Zgodnie z art. 2 pkt 3 ustawy z dnia 22 marca 1990 r. o pracownikach samorządowych (Dz. U. nr 21, poz. 124 ze zm.) stosunek pracy skarbnika gminy powstaje na podstawie powołania.
W ustawie tej kwestie nawiązania i rozwiązania stosunku pracy osób zatrudnianych na podstawie powołania są uregulowane w niewielkim zakresie, wobec czego zastosowanie ma art. 31 ust. 1 ustawy, który stanowi, że w kwestiach nie uregulowanych w niej stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu pracy.
Zgodnie z art. 69 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (tekst jednolity Dz. U. z 1998 r. nr 21, poz. 94 ze zm.), jeżeli przepisy nie stanowią inaczej, do stosunku pracy na podstawie powołania stosuje się przepisy dotyczące umowy o pracę na czas nie określony (...)., z wyłączeniem przepisów regulujących tryb postępowania przy rozwiązywaniu umów o pracę, rozpatrywanie sporów ze stosunku pracy w części dotyczącej orzekania o bezskuteczności wypowiedzeń, o przywracaniu do pracy.
W zaskarżonej uchwale podano jednak jako podstawę zmiany wynagrodzenia skarbnika gminy przepisy art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 3 marca 2000 r. o wynagradzaniu osób kierujących niektórymi podmiotami prawnymi (Dz. U. nr 26, poz. 306), który nie ma zastosowania do skarbników gminy, bowiem dotyczy on podjęcia przez m.in. rady gmin w ciągu 3 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy uchwał w sprawie diet radnych i wynagrodzeń przewodniczących zarządów jednostek samorządu terytorialnego z uwzględnieniem zmian wprowadzonych ustawą.
Mając na uwadze powyższe należy podzielić stanowisko organu nadzoru, że zaskarżona uchwała jest sprzeczna z prawem.
Art. 91 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 1996 r. Nr 13, poz.74 ze zm.) stanowi, że uchwała organu gminy sprzeczna z prawem jest nieważna. O nieważności uchwały w całości lub części orzeka organ nadzoru w terminie nie dłuższym niż 30 dni od daty doręczenia uchwały, w trybie określonym w art.
90. Jednak po upływie terminu wskazanego w art. 91 ust. 1 organ nadzoru nie może we własnym zakresie stwierdzić nieważności uchwały organu gminy (art. 93 ust. 1 ustawy), co w sprawie niniejszej miało miejsce. W tym przypadku organ nadzoru może zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego.
Art. 94 ust. 1 stanowi, że nie stwierdza się nieważności uchwały organu gminy po upływie jednego roku od daty jej podjęcia, chyba że uchybiono obowiązkowi przedłożenia uchwały w terminie określonym w art. 90 ust. 1, albo jeżeli uchwała jest aktem prawa miejscowego. Zgodnie z art. 94 ust. 2 jeżeli nie stwierdzono nieważności uchwały z powodu upływu terminu określonego w ust 1, a istnieją przesłanki stwierdzenia nieważności, orzeka się o niezgodności uchwały z prawem.
W sprawie niniejszej zaskarżona uchwała została podjęta w dniu 30 sierpnia 2000 r., wobec czego nie istnieje możliwość stwierdzenia nieważności uchwały organu gminy z braku przesłanek określonych w przepisie art. 94 ust. 1 ustawy, jednak istnieją przesłanki do stwierdzenia nieważności tej uchwały. W tej sytuacji zastosowanie ma przepis art. 94 ust. 2 ustawy o samorządzie gminnym.
Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że zaskarżona uchwała jest niezgodna z prawem.
W dacie podejmowania zaskarżonej uchwały oraz wniesienia skargi obowiązywał przepis art. 94 ust. 2 ustawy o samorządzie gminnym w brzmieniu następującym:,jeżeli nie stwierdzono nieważności uchwały z powodu upływu terminu określonego w ust. 1, a istnieją przesłanki stwierdzenia nieważności, orzeka się o niezgodności uchwały z prawem. Przepisy kodeksu postępowania administracyjnego co do skutków takiego orzeczenia stosuje się odpowiednio."
Ustawa z dnia 11.04.2001 r. o zmianie ustaw: o samorządzie gminnym, o samorządzie powiatowym, o samorządzie województwa, o administracji rządowej w województwie oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2001 r. Nr 45, poz. 497) artykułem 1 pkt 60 zmieniła brzmienie przepisu art. 94 ust. 2 ustawy o samorządzie gminnym, dodając m.in. do jego treści zdanie następujące: "uchwała taka traci moc prawną z dniem orzeczenia o jej niezgodności z prawem".
Jednak art. 14 ust. 1 w/w ustawy z 11.04.2001 r. stanowi, że do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie ustawy stosuje się przepisy dotychczasowe.
Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w składzie orzekającym, według cytowanego stanu prawnego przedmiotowa uchwała, której niezgodność z prawem stwierdzono, nadal istnieje w obrocie prawnym, bowiem zastosowanie mieć będzie art. 94 ust. 2 ustawy o samorządzie gminnym w dotychczasowym brzmieniu.
Skoro tak, to brak podstaw do zamieszczenia w orzeczeniu określenia, czy i w jakim zakresie zaskarżona uchwała nie może być wykonana (art. 152 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U. Nr 153, poz. 1270), bowiem uchwała, co do której stwierdzono wyrokiem, że jest niezgodna z prawem nie traci mocy prawnej z dniem orzeczenia o jej niezgodności z prawem. Orzeczenie Sądu nie eliminuje przedmiotowej, wadliwej uchwały z obrotu prawnego, wobec czego zawarcie w wyroku określenia z art. 152 p. o p. p. s. a. jest bezcelowe - bowiem zgodnie z tym przepisem określenie, że akt lub czynność nie mogą być wykonane - traci moc z chwilą uprawomocnienia się wyroku.
W tej sytuacji Sąd nie zamieszczał w wyroku określenia, o którym mowa w art. 152 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, dotyczącego nie wykonywania zaskarżonej uchwały.