Uzasadnienie
Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpoznaniu odwołania I. S., decyzją z dnia 18 kwietnia 2002 r. utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta z dnia 8 lutego 2002 r., mocą której uchylono decyzję z dnia 2 września 1992 r., dotyczącą zarejestrowania na K. S. samochodu osobowego marki Fiat Uno o nr rej. [...] i orzeczono o odmowie zarejestrowania niniejszego pojazdu, unieważnieniu dowodu rejestracyjnego serii [...] i zwrocie tablic rejestracyjnych.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podał, że organ I instancji wydał zaskarżoną decyzję zgodnie z obowiązującym prawem, dlatego brak jest podstaw do jej uchylenia.
Organ I instancji rejestrujący pojazdy dokonuje czynności zgodnie z rygorami przepisu § 2 ust. l rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z 19 czerwca 1999 r. w sprawie rejestracji i oznaczania pojazdów (Dz. U. Nr 59 poz.632 ze zm.) po przedłożeniu:
- - dowodu własności pojazdu,
- - dowodu rejestracyjnego pojazdu, jeżeli pojazd był już zarejestrowany,
- - karty pojazdu jeżeli była wydana.
W rozpatrywanej sprawie, przedłożony przez stronę do rejestracji pojazdu dowód rejestracyjny na nazwisko J. M. został unieważniony z mocy prawa. Powyższe nastąpiło decyzją Starosty z 18 października 2001 r. znak: [...] w wyniku bezspornego ustalenia przez Prokuraturę Rejonową w B., że rejestracja pojazdu strony na rzecz J. M. została dokonana w wyniku przestępstwa fałszu dokumentów. Śledztwo w tej sprawie zakończone zostało wyrokiem Sądu Rejonowego w B. z dnia 9 września 1999 r. - sygn. akt II K 996/98, a osoby winne skazane na stosowne kary.
Organ odwoławczy stwierdził, że dowód rejestracyjny pojazdu, jeżeli pojazd był już zarejestrowany w myśl § 2 w/w rozporządzenia jest obok własności pojazdu, dokumentem niezbędnym do rejestracji pojazdu, a jego brak skutkuje odmową kolejnej rejestracji. Sytuacja taka występuje w badanej sprawie. Skład orzekający nie może przychylić się do wniosku strony, aby mogła korzystać z przedmiotowego pojazdu do czasu jego złomowania. Pozostawanie w dalszej ważności dowodu rejestracyjnego wydanego w oparciu o fałszywe dokumenty rażąco naruszałoby prawo, wobec czego należało taki dowód wyeliminować z obrotu prawnego.
Jednocześnie organ II instancji wskazał, iż strona ma prawo domagać się ustalenia przed sądem powszechnym prawa własności przedmiotowego pojazdu zakupionego w dobrej wierze. Prawomocne orzeczenie sądu uzupełnione o zaświadczenie o pozytywnym wyniku badania technicznego pojazdu stanowić będzie podstawę do ponownego zarejestrowania pojazdu.
Skargę na powyższą decyzję do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniosła I. S., domagając się ustalenia prawa własności samochodu zakupionego w dobrej wierze.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Stosownie do art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę- Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga jest zasadna, jednakże z innych względów niż w niej wskazane. Stosownie do art. 134 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd rozstrzygając w granicach sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Organ II instancji rozpatrując odwołanie I. S. od decyzji organu I instancji pominął K. S., który był również stroną postępowania. Jak wynika z akt administracyjnych w decyzji organu I instancji jako stronę wskazano K. S., wskazując go jako osobę, na którą została zarejestrowany przedmiotowy samochód. Natomiast organ II instancji rozpoznając odwołanie wniesione wyłącznie przez, będącą również stroną postępowania, I. S., wbrew obowiązkowi wynikającemu z art. 131 k.p.a., nie zawiadomił o tym fakcie K. S., jak również nie doręczył mu wydanej decyzji.
Zgodnie z art. 10 § 1 k.p.a. organy administracji publicznej obowiązane są zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Niniejszy przepis gwarantuje stronie czynny udział w każdy stadium postępowania, a więc również w postępowaniu prowadzonym przez organ II instancji niezależnie od tego, która ze stron wniosła odwołanie od decyzji organu I instancji. Naruszenie tej ogólnej zasady stanowi kwalifikowaną wadę procesową, która stanowi podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.).
Wobec tego, że organ odwoławczy nie umożliwił K. S. wzięcia czynnego udziału w prowadzonym postępowaniu naruszył art. 10 § 1 k.p.a. w związku z czym należało uznać, iż doszło do naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, o której mowa w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. Naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania stanowi podstawę do uchylenia decyzji niezależnie od tego czy miało ono wpływ na wynik sprawy.
Równocześnie należy zwrócić uwagę, iż organ I instancji doręczał decyzję także K. W. Osoba ta również nie brała udziału w postępowaniu przed organem II instancji. Jednakże z akt administracyjnych nie wynika czy osoba ta jest także stroną postępowania. Organ odwoławczy rozpatrując sprawę nie poczynił ustaleń zmierzających do wyjaśnienia tej kwestii.
Rozpatrując ponownie sprawę organ II instancji zawiadomi K. S. o wniesieniu odwołania przez I. S. oraz umożliwi mu wzięcie udziału w postępowaniu, jak również doręczy mu decyzję wydaną po ponownym rozpatrzeniu sprawy. Jednocześnie organ odwoławczy dokona ustaleń zmierzających do wyjaśnienia czy K. W. jest również stroną postępowania i w zależności od wyniku poczynionych ustaleń podejmie stosowną decyzję co do jej udziału w postępowaniu.
Na marginesie należy wyjaśnić skarżącej, iż sądy administracyjne nie są sądami powszechnymi, przed którymi można dochodzić ustalenia nabycia prawa własności pojazdu. Takimi sądami są sądy rejonowe, okręgowe i apelacyjne.
Mając powyższe na względzie Sąd na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) orzekł jak w sentencji wyroku.
Na mocy art. 152 p.p.s.a. Sąd stwierdził, iż zaskarżona decyzja nie może być wykonana.