Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia 22 marca 2002 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze na podstawie art. 2 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (tekst jednolity Dz.U. z 2001 r. Nr 79 poz. 856), art. 127 § 2 w związku z art. 17 pkt 1 oraz art.138 § 1 pkt 1 k.p.a. i art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz.U. Nr 71 poz.734) utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta z dnia 12 lutego 2002 r. w przedmiocie odmowy przyznania dodatku mieszkaniowego dla M. Ł.-J..
Rozstrzygnięcie to zapadło na tle następujących ustaleń:
M. Ł.-J. w dniu 14 stycznia 2002 r. złożył wniosek o przyznanie dodatku mieszkaniowego. W wyniku przeprowadzonego postępowania organ I instancji ustalił, że powierzchnia użytkowa zajmowanego przez wnioskodawcę lokalu mieszkalnego przekracza powierzchnię normatywną o ponad 50 % - co w świetle art. 5 ust.1 pkt 1 i ust. 5 ustawy o dodatkach mieszkaniowych uzasadniało odmowę przyznania dodatku mieszkaniowego.
W odwołaniu od decyzji organu I instancji M. Ł.-J. wskazał, że jest osobą niepełnosprawną, co powoduje, że normatywna powierzchnia lokalu, w którym zamieszkuje powinna zostać powiększona o 15 m2 – w myśl art. 5 ust. 3 ustawy o dodatkach mieszkaniowych. Zażądał również rozważenia, czy przysługuje mu dodatek mieszkaniowy od momentu powstania niepełnosprawności tj. od 20 lipca 2000 r.
Organ odwoławczy nie podzielił poglądów odwołującego się, podnosząc w uzasadnieniu decyzji, że w myśl art. 5 ust. 5 cytowanej ustawy dodatek mieszkaniowy przysługuje, gdy powierzchnia użytkowa zajmowanego lokalu mieszkalnego nie przekracza normatywnej powierzchni o więcej niż 30% albo o więcej niż 50% pod warunkiem, że udział powierzchni pokoi i kuchni w powierzchni użytkowej tego lokalu nie przekracza 60%. Normatywną powierzchnię powiększa się o 15 m2, jeżeli w lokalu mieszkalnym zamieszkuje osoba niepełnosprawna poruszająca się na wózku lub osoba niepełnosprawna, jeżeli niepełnosprawność wymaga zamieszkiwania w oddzielnym pokoju (art. 5 ust. 3 ustawy).
Zamieszkiwany przez wnioskodawcę lokal mieszkalny ma powierzchnię użytkową 58,19 m2. Mieszka w nim jedna osoba, dla której powierzchnia normatywna nie może przekraczać 35 m2. Oznacza to, że powierzchnia użytkowa lokalu przekracza o ponad 50% powierzchnię normatywną. Natomiast z przedłożonego przez wnioskodawcę orzeczenia o niepełnosprawności nie wynika, że spełnia on przesłanki określone art. 5 ust. 3 ustawy o dodatkach mieszkaniowych.
Co do kwestii możliwości przyznania wnioskodawcy dodatku mieszkaniowego począwszy od momentu powstania niepełnosprawności, Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło, iż brak jest takiej możliwości ze względu na upływ terminów do wniesienia odwołań od decyzji odmownych oraz okoliczność, iż powierzchnia użytkowa lokalu strony przekraczała powierzchnię normatywną o więcej niż dopuszczały to przepisy uprzednio obowiązujące.
Na powyższą decyzję M. Ł.-J. wniósł skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego. W skardze podniósł, m.in. że przy rozpatrywaniu jego wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego nie uwzględniono faktu, iż od dnia 20 lipca 2000 r. jest osobą niepełnosprawną, przez co organy nie powiększyły powierzchni normatywnej o 15 m2. Z tego względu skarżący wniósł o ustalenie prawa do dodatku mieszkaniowego od daty powstania niepełnosprawności.
Odpowiadając na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie.
Na rozprawie w dniu 9 listopada 2004 r. skarżący poparł skargę oraz okazał zaświadczenie lekarskie z dnia 27 marca 2004 r. z którego wynika, że jego niepełnosprawność wymaga zamieszkania w oddzielnym pokoju.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje
Zgodnie z przepisem art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
W myśl art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Skarga nie jest zasadna. Ustanawiając prawo najemców i innych osób posiadających tytuł prawny do lokalu do otrzymania dodatku mieszkaniowego, ustawodawca uzależnił to nie tylko od osiągania niskich dochodów (art. 3 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych - Dz.U. Nr 71 poz.734), lecz także od wielkości zajmowanego lokalu. Wprowadzając w art. 5 ust. 1 pojęcie normatywnej powierzchni użytkowej lokalu i określając jej górną granicę w przeliczeniu na liczbę członków gospodarstwa domowego, w ust. 5 tego artykułu ustawodawca zawarł normę wyłączającą prawo do otrzymania dodatku, jeżeli powierzchnia użytkowa zajmowanego lokalu mieszkalnego nie przekracza normatywnej powierzchni o więcej niż:
- 1) 30% albo
- 2) 50% pod warunkiem, że udział powierzchni pokoi i kuchni w powierzchni użytkowej tego lokalu nie przekracza 60%.
W odniesieniu do jednoosobowego gospodarstwa domowego skarżącego – zgodnie z art. 5 ust.1 pkt 1 cytowanej ustawy – normatywna powierzchnia użytkowa wynosi 35 m2, a górna granica, do której może ona ulec zwiększeniu, wynosi 35 m2 + 17,5 m2, czyli 52,5 m2. Po przekroczeniu tej wielkości powierzchni użytkowej lokalu dodatek mieszkaniowy dla jednej osoby nie przysługuje. Biorąc pod uwagę, iż lokal mieszkalny zamieszkiwany wyłącznie przez skarżącego ma powierzchnię użytkową 58,19 m2, uznać należy, iż organy orzekające w tej sprawie prawidłowo ustaliły stan faktyczny i zastosowały przepisy prawa.
Zarzut skargi, iż przy rozpatrywaniu wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego organy nie uwzględniły faktu, iż skarżący od dnia 20 lipca 2000 r. jest osobą niepełnosprawną, przez co nie powiększyły powierzchni normatywnej o 15 m2, nie jest trafny. Zgodnie bowiem z art. 5 ust. 3 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych, normatywną powierzchnię powiększa się o 15 m2, jeżeli w lokalu mieszkalnym zamieszkuje osoba niepełnosprawna poruszająca się na wózku lub osoba niepełnosprawna, jeżeli niepełnosprawność wymaga zamieszkiwania w oddzielnym pokoju.
Z akt sprawy nie wynika, że w chwili orzekania przez organy administracji skarżący spełniał warunki określone we wskazanym przepisie. Orzeczenie o stopniu niepełnosprawności skarżącego z dnia 28 marca 2001 r. zawiera jedynie zalecenia dotyczące zaopatrzenia w przedmioty ortopedyczne i środki pomocnicze – wskazując korzystanie z laski, a nie poruszanie się na wózku. W postępowaniu administracyjnym M. Ł.-J. nie przedstawił również żadnego dowodu, iż jego niepełnosprawność wymagała zamieszkiwania w oddzielnym pokoju. Wskazać przy tym należy, iż zaświadczenie lekarskie w tym przedmiocie, przedłożone przez skarżącego na rozprawie w dniu 9 listopada 2004 r. może być podstawą do starań o przyznanie dodatku mieszkaniowego w przyszłości.
Sąd zauważa, że decyzja w sprawie dodatku mieszkaniowego nie jest wydawana w ramach uznania organu administracji, który mógłby ocenić, czy z uwagi na sytuację strony dodatek może być przyznany. Cytowane przepisy ustawy uzależniają go od spełnienia określonych nimi warunków, a niewystąpienie któregokolwiek z nich powoduje, że dodatek nie może być przyznany.
Ustosunkowując się do żądania skarżącego w przedmiocie ustalenia prawa do dodatku mieszkaniowego od daty powstania niepełnosprawności tj. od 20 lipca 2000 r. podkreślić należy, iż dodatek mieszkaniowy przyznaje, na wniosek osoby uprawnionej do dodatku mieszkaniowego, wójt, burmistrz lub prezydent miasta, w drodze decyzji administracyjnej (art. 7 ust.1 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych). Natomiast sądy administracyjne – w myśl art. 184 Konstytucji RP – sprawują, w zakresie określonym w ustawie, kontrolę działalności administracji publicznej. Oznacza to, że sąd administracyjny na skutek zaskarżenia działania lub zaniechania organu nie przejmuje sprawy administracyjnej jako takiej do końcowego jej załatwienia, lecz ma jedynie skontrolować pod względem legalności działanie tego organu. Z tego względu sąd administracyjny, co do zasady, nie może zastępować organu administracji i wydawać końcowego rozstrzygnięcia w sprawie. Przejęcie przez sąd administracyjny kompetencji organu administracji do końcowego załatwienia stanowiłoby wykroczenie poza konstytucyjnie określone granice kontroli administracji publicznej.
Uznawszy, że zaskarżona decyzja i utrzymana przez nią w mocy decyzja organu I instancji są zgodne z prawem, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku – na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – orzekł jak w sentencji.