Wyrok NSA oz. w Gdańsku z 9 maja 2001 r., II SA/Gd 1925/98

Rozpoznanie

w dniu 9 maja 2001 r.

Sprawa

sprawy ze skargi Krystyny M., Teresy J. i Doroty W. na decyzję Wojewody G. z dnia 7 września 1998 r. (...) w przedmiocie pozwolenia na użytkowanie - oddala skargę.

Teza

Ochrony uzasadnianych interesów osób trzecich o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane /Dz.U. nr 89 poz. 414 ze zm./, a którą odnieść należy również do użytkowania obiektów budowlanych, nie można pojmować w ten sposób, że obejmuje ona każdą niedogodność, którą właściciel sąsiedniej nieruchomości dostrzega w korzystaniu /a więc wykazywaniu prawa własności/ przez sąsiada z należącej do niego nieruchomości lecz ochrona wyraża się w tym, że interwencja organu ma miejsce wówczas gdy zmiana sposobu użytkowania godzi w interes prawny określonej osoby bądź to wynikający z przepisów powszechnie obowiązujących bądź też zawartych w obowiązującym dla danego terenu planie zagospodarowania przestrzennego.

Sentencja

Naczelny Sąd Administracyjny

Uzasadnienie

Wiesław M. zaskarżył do Naczelnego Sądu Administracyjnego (...) decyzję Wojewody G. z dnia 7 września 1998 r. (...) utrzymującą w mocy decyzję Kierownika Urzędu Rejonowego w W. z dnia 15 lipca 1998 r.

Utrzymaną w mocy decyzją Kierownik Urzędu Rejonowego udzielił Danieli i Zygmuntowi M. pozwolenia na użytkowanie sklepu ogólnospożywczego w budynku mieszkalnym przy ul. D. nr 18 w G. W podstawie prawnej decyzji organ I instancji powołał art. 59 ust. 1 w zw. z art. 71 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane /Dz.U. nr 89 poz. 414 ze zm./. W uzasadnieniu podano, iż Daniela i Zygmunt M. - właściciele budynku mieszkalnego przy ul. D. w G. Wykonali w 1992 r., bez wymaganego pozwolenia, adaptację pomieszczenia mieszkalnego na sklep spożywczy. Postanowieniem z dnia 14 października 1997 r. zobowiązano wymienionych do wykonania inwentaryzacji sklepu. Wnioskiem z dnia 2 grudnia 1997 r. Daniela i Zygmunt M. wystąpili o pozwolenie na użytkowanie sklepu. Do wniosku dołączono inwentaryzację oraz pozytywną opinię rzeczoznawcy ds. sanitarno-higienicznych. W dalszej części motywów decyzji organ I instancji stwierdza, iż zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego działka nr 850 na której osadowiony jest budynek wnioskodawców położona jest na obszarze oznaczonym symbolem 2.67 MW, MN i jest terenem zabudowy wielorodzinnej i jednorodzinnej istniejącej do zachowania. W ogólnych ustaleniach do ww. planu dopuszcza się możliwość zamiany lokalizacji zabudowy usługowej. W związku z tym, w ocenie organu, prowadzenie usługi handlowej w części budynku mieszkalnego nie narusza postanowień planu.

Od decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego odwołał się do Wojewody G. właściciel drugiej części budynku Wiesław M. W odwołaniu podniósł, iż organ I instancji nie przeprowadził postępowania w zakresie uciążliwości sklepu dla lokatorów; zajmujących ten sam budynek. Z tych też względów sprawa jako niedostatecznie wyjaśniona powinna być ponownie rozpoznana przez ten organ.

Podzielając stanowisko organu I instancji organ odwoławczy również odwołał się do zapisu planu zagospodarowania przestrzennego stwarzającego możliwość lokalizacji usług handlowych w obrębie zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej i wielorodzinnej. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji zwraca się uwagę na okoliczność, że zgodność prowadzonych usług handlowych z obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego to spełnienie zasadniczego warunku udzielenia pozwolenia na zmianę sposobu użytkowania obiektu budowlanego o którym mowa w par. 10 rozporządzenia nr 47 Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 15 grudnia 1994 r. w sprawie warunków i trybu postępowania przy rozbiórkach nie użytkowanych, zniszczonych lub nie wykończonych obiektów budowlanych, oraz udzielania pozwoleń na zmianę sposobu użytkowania obiektów budowlanych lub ich części /Dz.U. 1995 nr 10 poz. 47/.

Odnosząc się o treści odwołania organ odwoławczy stwierdza, że w postępowaniu pierwszoinstancyjnym dwukrotnie dokonano oględzin /protokoły z dnia 29 września 1997 r. i 9 marca 1998 r./.

Złożone w piśmie z dnia 9 października 1997 r. przez Wiesława M. zastrzeżenia były przedmiotem rozważań organu I instancji przed rozstrzygnięciem wniosku o pozwolenie na użytkowanie. Zgodnie z notatką służbową spisaną w dniu 15 grudnia 1997 r. Wiesław M. zapoznał się z inwentaryzacją powykonawczą sklepu i mógł złożyć swoje zastrzeżenie, czego nie uczynił. Z inwentaryzacji powykonawczej wynika, że sala sprzedaży oddzielona jest od sąsiedniego budynku częścią sanitarną i korytarzem co w znacznym stopniu izoluje budynek sąsiedni przed hałasem. W świetle powyższego, zdaniem organu II instancji nie można uznać za uzasadniony zarzut odwołującego się, że decyzja organu I instancji podjęta została bez wnikliwego rozpoznania stanu faktycznego.

W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego Wiesław M. zarzucił, że oddzielenie pomieszczenia sklepowego od sąsiedniego mieszkania nie likwiduje uciążliwości takiej lokalizacji bowiem sama sprzedaż nie emituje nadmiernego hałasu. Uciążliwe z powodu hałasu oraz zanieczyszczeń spalinami są natomiast dostawy towaru odbywające się nawet od godz. 5 rano, jak również parkowanie przed sklepem /a więc także przed sąsiednim bliźniaczym mieszkaniem/ licznych ciężarówek, których kierowcy robiąc przed pracą zakupy nie wyłączają silników. Zastawiany bywa także nagminnie wjazd na podwórze posesji.

W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej oddalenie.

Już po wniesieniu skargi do naczelnego Sądu Administracyjnego zmarł skarżący Wiesław M w którego miejsce wstąpili żona Krystyna M. oraz córki Teresa J. i Elżbieta W. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Skargi nie można było uwzględnić albowiem zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem a tylko w takim zakresie - badania legalności, była przedmiotem sądowej kontroli.

W rozpoznawanej sprawie, jak trafnie przyjęły organy orzekające, podstawową kwestią dla wydania decyzji zezwalającej na użytkowanie sklepu spożywczego urządzonego w lokalu mieszkalnym było odniesienie tej działalności do zapisu widniejącego w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. Zgodnie bowiem z art. 7 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym /t.j. Dz.U. 1999 nr 15 poz. 139 ze zm./ - miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego jest przepisem gminnym.

Zapis planu zawiera zatem treść normatywną a postanowienia planu podlegają wykładni przez wydający decyzję organ tak jak inne obowiązujące przepisy prawa. Nie kwestionowaną okolicznością w sprawie jest, że dla terenu z którym wiąże się przedmiot rozpoznania plan wyznaczył funkcję mieszkaniową /zabudowa mieszkaniowa jednorodzinna i wielorodzinna/. Jest to zatem funkcja podstawowa przy czym jednak plan dopuszcza możliwość "zamiennych lokalizacji" związanych ze sferą usług. Usługi te powinny mieć charakter podporządkowany podstawowej funkcji, niejako dla niej służebny. /Istnieje bowiem sfera usług o znacznym stopniu uciążliwości tak dla korzystania z nieruchomości sąsiednich jak i środowiska i lokowanie ich na terenach przeznaczonych do zabudowy mieszkaniowej nie jest dopuszczalne/.

Lokowanie sklepów spożywczych na terenach zabudowy mieszkaniowej jest zjawiskiem normalnym i poza przypadkami szczególnymi zabraniającymi tego rodzaju lokalizacji, które u zasadzie powinny wynikać wprost z zapisu planu czy przepisów szczególnych nie może być ograniczane w formie administracyjnych zakazów. Konsekwencją wydania zainteresowanym decyzji odmownej W przedmiocie wnioskowanego pozwolenia na użytkowanie byłoby ograniczenie ich w prowadzeniu określonej działalności gospodarczej przy braku /z przyczyn wyżej wskazanych/ uzasadnienia prawnego.

Ochrony uzasadnianych interesów osób trzecich o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane /Dz.U. nr 89 poz. 414 ze zm./, a którą odnieść należy również do użytkowania obiektów budowlanych, nie można pojmować w ten sposób, że obejmuje ona każdą niedogodność, którą właściciel sąsiedniej nieruchomości dostrzega w korzystaniu /a więc wykazywaniu prawa własności/ przez sąsiada z należącej do niego nieruchomości lecz ochrona wyraża się w tym, że interwencja organu ma miejsce wówczas gdy zmiana sposobu użytkowania godzi w interes prawny określonej osoby bądź to wynikający z przepisów powszechnie obowiązujących bądź też zawartych w obowiązującym dla danego terenu planie zagospodarowania przestrzennego.

W rozpoznawanej sprawie Sąd nie dostrzegł tego rodzaju naruszeń i z tej też przyczyny na podstawie art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o NSA /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ - orzekł jak w sentencji wyroku.