Uzasadnienie
H. i W. Z. zaskarżyli do Naczelnego Sądu Administracyjnego – Ośrodek Zamiejscowy w Gdańsku decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 23 maja 2001 r. Nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 12 marca 2001 r.
Utrzymaną w mocy decyzją Inspektor Nadzoru Budowlanego umorzył postępowanie w sprawie wykrycia w mieszkaniu nr 40 przy os. [...] 2 w C. grzybów pleśniowych z rodzaju Mucom, Penicillium, Cladosporium.
W podstawie prawnej decyzji organ powołał art. 105 kpa.
W uzasadnieniu decyzji podano, że po otrzymaniu wyników badania mykologicznego w którym Wojewódzka Stacja Sanitarno-Epidemiologiczna stwierdziła występowanie w mieszkaniu skarżących w/w rodzaju grzybów pleśniowych wszczęte zostało postępowanie w sprawie. Podczas dokonaniu wizji w dniu 16 czerwca 2000 r. stwierdzono "ślady szarzenia na ścianach lokalu" skarżących. Z informacji W. Z. wynikało, że po wykryciu przez Wojewódzką Stację Sanitarno-Epidemiologiczną grzybów pleśniowych wykonane zostały w lokalu prace remontowe.Nadto z informacji Prezesa Spółdzielni Mieszkaniowej [...] wynika, że przewidziane są dalsze prace remontowe (ocieplenie szczytu budynku, pokrycie dachu papą oraz częściowa wymiana obróbek blacharskich).
Pismem z dnia 28 listopada 2000 r. Spółdzielnia [...] poinformowała, że na budynku osiedla Wazów 2 wykonano następujące prace:
- - docieplenie ściany szczytowej z którą sąsiaduje mieszkanie H. i W. Z. – os, [...],
- - remont pokrycia dachowego obejmujący wymianę części obróbek blacharskich i naprawę pozostałych, jednorazowe pokrycie dachu papą i zaimpregnowanie pokrycia papowgo budynku.
Po wykonaniu w/w prac H. Z. oświadczyła w piśmie skierowanym do Sądu Rejonowego z dnia 17 stycznia 2001 r.: " Wobec wykonania przez spółdzielnię wszystkich prac, których wykonania żądałam tj. naprawa dachu i ocieplenie ściany szczytowej. W wyniku tego nie ma wilgoci w mieszkaniu i zimą można utrzymać odpowiednią temperaturę. Jestem gotowa zawrzeć ugodę...".Tego też dnia została zawarta przed Sądem ugoda.
Od decyzji Inspektora Nadzoru Budowlanego H. Z. wniosła odwołanie do Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego.
W odwołaniu podniosła, iż ugoda sądowa nie dotyczyła prowadzonej przez Inspektora Nadzoru Budowlanego sprawy grzybów pleśniowych. Zawartej przez pełnomocnika ugody nie zaakceptowała po stwierdzeniu, że degradacja mieszkania nadal postępuje i przenosi się na inne pomieszczenia. Od miesiąca grudnia 2000 r. lokal jest niezamieszkały ponieważ wyprowadziła się z niego ze względu na szkodliwość dla zdrowia.
Zaskarżoną decyzją Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję organu I instancji w uzasadnieniu stwierdzając, że skoro sama skarżąca stwierdziła, że roboty remontowe polegające na ociepleniu ściany szczytowej oraz naprawie dachu zostały wykonane i w mieszkaniu nie ma wilgoci to wydanie decyzji umarzającej postępowanie było w pełni uzasadnione.
W wniesionej skardze skarżąca H. i W. Z. ponownie podnieśli zarzuty zawarte w odwołaniu od decyzji organu I instancji.
Zarzucili ponadto,że w postępowaniu pominięto decyzje Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z których wynika, że Inspektor Nadzoru Budowlanego winien wykonać ekspertyzę budowlaną określającą przyczyny biologicznej degradacji mieszkania oraz sposób usunięcia skutków.
W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.
Zgodnie z przepisem art. 97 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.).
Skarga podlegała uwzględnieniu, albowiem zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem art. 105 K.p.a.
Zgodnie z art. 105 K.p.a. decyzję o umorzeniu postępowania organ administracji państwowej wydaje wówczas, gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, w szczególności wówczas, gdy strona rezygnuje z ubiegania się o rozstrzygnięcie określonej treści, gdy przyznanie określonego uprawnienia stało się zbędne lub gdy organ administracyjny stwierdzi oczywisty brak podstaw prawnych i faktycznych do merytorycznego rozpatrzenia sprawy.
W niniejszym przypadku sprawa winna zostać załatwiona w drodze decyzji, gdyż zawarcie przez skarżącą ugody sądowej nie pozbawiło jej sprawy charakteru sprawy administracyjnej, i co w konsekwencji stanowiłoby o umorzeniu postępowania. Postępowanie przed sądem powszechnym dotyczyło innej sprawy (sądowej) i jego wynik w rozważanym przypadku nie miał wpływu na postępowanie prowadzone przez inspektora nadzoru budowlanego.
Jak to wyraził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 24 kwietnia 2003 r. III II SA 2225/01 (Biul.Skarb. 2003/6/25) przesłanka bezprzedmiotowości występuje, gdy brak jest podstaw prawnych do merytorycznego rozstrzygnięcia danej sprawy w ogóle bądź nie było podstaw do jej rozpoznania w drodze postępowania administracyjnego. Bezprzedmiotowość postępowania oznacza brak któregoś z elementów stosunku materialnoprawnego, skutkującego tym, iż nie można załatwić sprawy przez rozstrzygnięcie jej co do istoty. Jest to orzeczenie formalne, kończące postępowanie bez jego merytorycznego rozstrzygnięcia. Bezprzedmiotowość wynika z przyczyn podmiotowych lub przedmiotowych. Bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego to brak przedmiotu postępowania. Tym przedmiotem jest zaś konkretna sprawa, w której organ administracji państwowej jest władny i jednocześnie zobowiązany rozstrzygnąć na podstawie przepisów prawa materialnego o uprawnieniach lub obowiązkach indywidualnego podmiotu.
Również w wyroku z dnia 9 marca 2000 r. IV II SA/Gd 12/98 (LEX nr 77609) Naczelny Sąd Administracyjny prezentuje pogląd, że bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego, o której stanowi art. 105 § 1 oznacza, że brak jest któregoś z elementów materialnego stosunku prawnego, a wobec tego nie można wydać decyzji załatwiającej sprawę przez rozstrzygnięcie jej co do istoty. Natomiast bezzasadność żądania strony to brak przesłanek do uwzględnienia żądania strony. W przeciwieństwie zatem do bezprzedmiotowości postępowania, bezzasadność żądania strony musi być wykazana w decyzji załatwiającej sprawę co do jej istoty, a nie prowadzić do umorzenia postępowania, ponieważ jest to niezgodne z prawem uchylenie się organu od merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy.
Stwierdzając, że w niniejszej sprawie istnieją przesłanki do jej merytorycznego rozpoznania Wojewódzki Sąd Administracyjny art. 145 § 1 pkt 1c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.) orzekł, jak w sentencji wyroku.
Ze względu na treść art. 97 § 2 ustawy - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, który nakazuje stosować dotychczasowe przepisy o wpisie i innych kosztach sądowych w sprawach, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, uwzględniając skargę Sąd zasądził koszty postępowania na rzecz skarżących na podstawie art. 55 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm.).