Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 27 czerwca 2000 r. (...) Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Miasta B. umorzył postępowanie egzekucyjne w administracji w stosunku do zobowiązanej Krystyny G.-Sz., w sprawie wykonania obowiązku zamurowania otworu okiennego, nakazanego decyzją Prezydenta B. (...) z dnia 29 maja 1998 r. W uzasadnieniu postanowienia wskazano, że obowiązek został wykonany przez przeszklenie otworu okiennego szkłem typu "Pyran".
Zażalenie na powyższe postanowienie wniosła Lucyna P., określając się jako "administrator domów" i podnosząc, że w decyzji nakazującej zamurowanie okna nie dopuszczono możliwości przeszklenia go szkłem "Pyran". Zamurowanie okna oznacza wypełnienie go materiałem typu cegła, gazobeton itp., a nie jakiekolwiek przeszklenie. Zachodzą zresztą wątpliwości, czy istotnie zastosowano tego oszklenie szkłem "Pyran".
(...) Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. postanowieniem z dnia 1 sierpnia 2000 r. (...), powołując się na przepisy art. 123 w zw. z art. 138 par. 2 i art. 144 Kpa uchylił postanowienie organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez ten organ, podnosząc, że Krystyna G.-Sz. ostateczną decyzją (...) Prezydenta B. z dnia 29 maja 1998 r. została zobowiązana do zamurowania samowolnie wykonanego otworu okiennego w ścianie budynku mieszkalnego wielorodzinnego graniczącego z posesją przy ul. Ł. 7 w B. W celu wykonania tej decyzji wszczęto i prowadzono postępowanie egzekucyjne. Organ pierwszej instancji obowiązany był wyegzekwować tę decyzję. Decyzja nie została bowiem zmieniona ani uchylona, więc podlega wykonaniu zgodnie z zawartą w niej sentencją. Artykuł 16 Kpa wyraża zasadę trwałości decyzji ostatecznych w administracyjnym toku instancji. Celem zasady trwałości decyzji ostatecznych jest ochrona praw nabytych przez strony.
Zebrany materiał dowodowy w sprawie i zażalenie Lucyny P. nie wskazuje, że nałożony obowiązek został wykonany. Załączona uwaga inspektora organu pierwszej instancji, że otwór okienny wykonano ze szkła ognioodpornego jest nieprecyzyjna, gdyż nie wykazano, że powyższy otwór został zamknięty na stałe tj. bez możliwości jego otwierania. Nadto brak dowodu, że przeszklenie rzeczywiście wykonano ze szkła ognioodpornego, gdyż w aktach sprawy brak atestu.
Skargę na powyższe postanowienie wniosła Krystyna G.-Sz., podnosząc w uzasadnieniu szereg zarzutów merytorycznych w stosunku do decyzji nakazującej jej zamurowanie okna. Wskazała ponadto, że właściwy organ Straży Pożarnej dopuścił wykonanie przeszklenia otworu okiennego ze szkła o odporności ogniowej 60 minut, co zostało przez skarżącą wykonane, co potwierdzają odpowiednie dokumenty: rachunek zakupu szyby i atest. Skarżąca od niedawna jest również współwłaścicielem nieruchomości. Mieszkanie skarżącej mieści się w zabudowanej z każdej strony oficynie, co powoduje, że ma niewielki dostęp światła dziennego.
(...) Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
W myśl przepisu art. 21 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ Sąd sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej.
Skarga zasługiwała na uwzględnienie, choć z innych przyczyn niż w niej przywołane.
Zaskarżone postanowienie wydane zostało wskutek rozpatrzenia zażalenia wniesionego na postanowienie organu I instancji przez Lucynę P. Skarżąca na rozprawie podniosła, że Lucyna P. nie jest i nie była w czasie wnoszenia skargi współwłaścicielką budynku w którym znajduje się okno podlegające zamurowaniu zgodnie z ostateczną decyzją Prezydenta B. W aktach administracyjnych brak jest również dokumentu, mogącego wskazywać na to, że Lucynie P. przysługuje jakiekolwiek prawo do tej nieruchomości. Nie przedłożyła ona również pełnomocnictwa, udzielonego jej przez właścicieli nieruchomości, mogącego stanowić podstawę dla udziału w postępowaniu egzekucyjnym w ich w imieniu.
Art. 59 par. 4 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji /Dz.U. 36/91 poz. 161 ze zm./ w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonego postanowienia stanowił, że na postanowienie o umorzeniu postępowania egzekucyjnego lub o odmowie umorzenia tego postępowania służy zażalenie. Przepis ten należy do grupy przepisów nie zawierającej określenia kręgu podmiotów uprawnionych do wniesienia zażalenia.
Podzielić należy pogląd komentatorów ustawy /Roman Hauser, Zbigniew Leoński, Egzekucja Administracyjna. Komentarz do ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Warszawa 1992 str. 37/, iż w takiej sytuacji należy badać, jaki uczestnik postępowania egzekucyjnego miałby interes prawny we wniesieniu zażalenia i stosownie do tego ustalać krąg podmiotów uprawnionych do wniesienia zażalenia, przy czym ochrona interesów uczestników postępowania wymagałaby przy tym interpretacji rozszerzającej.
Stwierdzić należy, że organ odwoławczy nie dokonał żadnych ustaleń pozwalających na określenie, czy Lucynie P. przysługuje status uczestnika postępowania egzekucyjnego uprawnionego do wniesienia zażalenia. Przedwczesne było zatem merytoryczne rozpatrzenie tego zażalenia. Mogłoby ono nastąpić jedynie po ustaleniu w sposób znajdujący odbicie w aktach administracyjnych, że wnosząca zażalenie jest do tego uprawniona. W przeciwnym razie przepisy art. 134 Kpa w związku z art. 144 Kpa w związku z art. 18 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji nakazywałyby stwierdzić niedopuszczalność zażalenia.
Organ odwoławczy, nie dokonując zatem ustaleń dotyczących interesu prawnego Lucyny P. we wniesieniu zażalenia naruszył przepisy art. 7 i art. 77 Kpa w związku z art. 18 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, w sposób istotny dla rozstrzygnięcia.
Odnosząc się natomiast do zarzutów skargi należy stwierdzić, że w postępowaniu egzekucyjnym nie ma możliwości ponownego badania zasadności merytorycznej ostatecznej decyzji administracyjnej. Bezprzedmiotowe są zatem argumenty świadczące, zdaniem skarżącej o tym, że okno, którego zamurowanie nakazano decyzją, wykonała legalnie. Rzeczą organu egzekucyjnego jest natomiast doprowadzenie do wykonania podlegającego egzekucji aktu administracyjnego zgodnie z brzmieniem zawartego w nim nakazu.
Mając na względzie wszystkie powyższe okoliczności, stwierdzając naruszenie przepisów postępowania administracyjnego mogące mieć istotny wpływ na wynik postępowania Sąd uchylił zaskarżone postanowienie, opierając się na przepisach art. 22 ust. 1 pkt 1 oraz ust. 2 pkt 3 ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym.
Wobec uwzględnienia skargi orzeczono o zwrocie koszt/w postępowania skarżącemu na podstawie art. 55 ust. 1 ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym.