Uzasadnienie
E. B. – reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 26 marca 2012 r. nr [...], utrzymujące w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 5 stycznia 2012 r. nr [...], którym nałożono na E. B. i J. S. grzywnę w wysokości 10 000 zł. w celu przymuszenia do wykonania obowiązku rozbiórki obiektu budowlanego wraz z tarasem o konstrukcji drewnianej nietrwale związanego z gruntem pełniącego funkcję rekreacji indywidualnej oraz obiektu budowlanego o konstrukcji drewnianej nietrwale związanego z gruntem pełniącego funkcję sanitariatu (w.c.), wzniesionych bez wymaganego pozwolenia na budowę na terenie działki nr [...], położonej w K. B., gmina K. W skardze zawarto wniosek o wstrzymanie wykonania zarówno zaskarżonego postanowienia, jak i poprzedzającego go postanowienia organu I instancji "z uwagi na poważne wątpliwości co do ich prawidłowości oraz istotne zagrożenie interesów Skarżącej w razie wykonania zaskarżonego postanowienia i utrzymanego w mocy postanowienia organu I instancji".
Uzasadniając złożony wniosek pełnomocnik skarżącej podniósł, że ewentualne uiszczenie nałożonej grzywny przez skarżącą najprawdopodobniej skutkowałoby dla niej nieodwracalną szkodą materialną. Zdaniem pełnomocnika koszty usuwania budowali tego typu, co posiadane przez skarżącą, będą przewyższać kwotę 10 000 zł. a w dalszej perspektywie czasowej skarżąca musiałaby zapewne ponieść również koszty wykonania zastępczego. W efekcie suma tych kosztów pozbawiłaby gospodarstwo domowe skarżącej wszelkich środków materialnych, tym samym skazując skarżącą na ubóstwo.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje.
Instytucję wstrzymania wykonania aktu organu administracji publicznej po wniesieniu skargi do sądu administracyjnego reguluje art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270) - dalej p.p.s.a., zgodnie z którym sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Postanowienie to sąd może wydać na posiedzeniu niejawnym (art. 61 § 5 p.p.s.a.).
Wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu organu administracji publicznej zapewnia stronie tymczasową ochronę jej praw. Dlatego też to na stronie spoczywa obowiązek wykazania, że wykonanie przez organ decyzji lub innego aktu czy czynności może spowodować znaczną szkodę lub trudne do odwrócenia skutki. Strona skarżąca powinna przekonać sąd o zasadności zastosowania ochrony tymczasowej. Uzasadnienie wniosku winno odnosić się do konkretnych zdarzeń świadczących o tym, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu jest uzasadnione a twierdzenia te powinny zaś zostać poparte stosownymi dokumentami (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 maja 2004 r., sygn. akt FZ 65/04, niepubl.). Nie wystarcza więc jedynie złożenie wniosku, a nawet przytoczenie w jego uzasadnieniu okoliczności, które teoretycznie mogą pojawić się na etapie wykonywania orzeczenia (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 listopada 2006 r., sygn. akt II FZ 666/06, niepubl.).
Rozpatrując wniosek złożony przez E. B., mając powyższe na uwadze oraz stosując kryteria przewidziane w art. 61 § 3 p.p.s.a., Sąd nie znalazł usprawiedliwionych podstaw do jego uwzględnienia. Pełnomocnik skarżącej nie odwołał się bowiem, ani nie uzasadnił, okoliczności, które mogłyby uzasadniać powstanie znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków w przedmiotowej sprawie. Wskazane przez pełnomocnika okoliczności stanowią jedynie przypuszczenie zaistnienia pewnych sytuacji, które nie zostały poparte stosownymi dokumentami. Brak wskazania przesłanek wymaganych przez przepis art. 61 § 3 ustawy uniemożliwia Sądowi ocenę zasadności złożonego przez stronę skarżącą wniosku (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 maja 2004 r., sygn. akt FZ 65/04, niepubl.).
Jednocześnie należy wskazać, iż zaskarżone postanowienie w swojej istocie nie wywołuje żadnych skutków, które w jakikolwiek sposób mogłyby spowodować powstanie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Konieczność zapłacenia przez stronę skarżącą grzywny sama w sobie nie przesądza o wystąpieniu nieodwracalnych skutków lub powstaniu niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody. Przede wszystkim należy zauważyć, że skarżąca może uniknąć zapłacenia całej kwoty grzywny wykonując egzekwowany obowiązek rozbiórki obiektu budowlanego. W myśl bowiem art. 125 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r. nr 229, poz. 1954 ze zm.) w razie wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym, nałożone, a nieuiszczone lub nieściągnięte grzywny w celu przymuszenia podlegają umorzeniu.
Ponadto, stosownie do art. 126 wymienionej ustawy, nawet w razie uiszczenia bądź ściągnięcia grzywny w uzasadnionych przypadkach na wniosek zobowiązanego, który wykonał obowiązek może ona być zwrócona w wysokości 75 % lub w całości.
Dodatkowo należy wskazać, że brak jest możliwości spowodowania nieodwracalnych skutków, gdyż w przypadku świadczeń pieniężnych zawsze istnieje możliwość dochodzenia zwrotu uiszczonej opłaty. Zgodnie bowiem z art. 126 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji na wniosek zobowiązanego, który wykonał obowiązek (rozbiórka tymczasowego obiektu budowlanego), grzywny uiszczone lub ściągnięte w celu przymuszenia mogą być w uzasadnionych przypadkach zwrócone w całości lub w części.
W konsekwencji uznając przedmiotowy wniosek za niezasadny, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na mocy art. 61 § 3 i 5 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.