Uzasadnienie
W dniu 18 czerwca 2015 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku wpłynął wniosek R. D. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. We wniosku tym skarżący wskazał, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz ze swoją żoną M. oraz dwojgiem dzieci. Rodzina posiada dom o wielkości 148,70 m2 + 10 m2, 19/288 udziałów w gospodarstwie rolnym o powierzchni 6,38 ha oraz działkę pod domem o powierzchni 973 m2. Rodzina utrzymuje się wyłącznie z dochodu uzyskiwanego przez jego żonę M. D., którego wysokość wynosi brutto 5460, 77 zł miesięcznie. Na kwotę tę składa się wynagrodzenie z tytułu umowy o pracę wynoszące brutto 2697,44 zł oraz dochód uzyskiwany z tytułu umowy zlecenia kwocie brutto 2763, 33 zł. Skarżący oświadczył, że z uwagi na ciężką chorobę nie jest w stanie podjąć pracy i nie otrzymuje żadnych świadczeń. Osiągane dochody przeznaczane są na bieżące wydatki w postaci opłat za wodę, śmieci, prąd, gaz, internet, podatek gruntowy. Na zakup drewna opałowego przeznaczone zostały wszystkie oszczędności w kwocie 3769, 05 zł. Dzieci skarżącego uczą się, a córka otrzymywała w szkole stypendium socjalne.
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, postanowieniem z dnia 11 sierpnia 2015 r., odmówił R. D. przyznania prawa pomocy. Referendarz wskazał bowiem, że skarżący nie przedstawiając dokumentów na wezwanie uniemożliwił znalezienie wystarczających podstaw do przyznania mu prawa pomocy a z kolei na podstawie przedłożonego formularza nie można uznać, że spełnia on przesłanki do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
Od powyższego postanowienia skarżący wniósł w ustawowym terminie sprzeciw, podnosząc, że określony w wezwaniu do przedłożenia dodatkowych dokumentów źródłowych termin na ich dostarczenie był nie możliwy do spełnienia z uwagi na obowiązujące procedury. Niezależnie od tego stwierdził, że liczba zaświadczeń i związane z nimi opłaty znacząco przekraczają wysokość pomocy, o którą wnosi. Wyjaśnił przy tym, że nie jest zarejestrowany jako bezrobotny.
Zgodnie z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), mającym zastosowanie w sprawie w związku z art. 2 zdanie drugie ustawy z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy Prawo o postepowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2015 r., poz. 658), w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega ponownie rozpoznaniu przez Sąd.
Rozpoznając więc złożony przez R. D. wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
Artykuł 245 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi stanowi, że prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego oraz rzecznika patentowego (§ 2).
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 tej ustawy przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Z art. 245 § 2 ustawy prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 2).
Z kolei art. 246 § 1 pkt 2 ustawy stanowi, że przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym – gdy wykaże nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
W myśl art. 245 § 1 i 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego.
W ocenie Sądu w niniejszej sprawie skarżący nie wykazał, aby nie był w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, jak wymaga tego art. 246 § 1 pkt 1. Zestawienie dochodów i stanu majątkowego skarżącego z jego wydatkami i sytuacją rodzinną wskazuje bowiem, że jest on w stanie częściowo ponieść koszty postępowania. Uwzględniając jednakże przedstawioną we wniosku, a także sprzeciwie od postanowienia referendarza sytuację majątkową skarżącego, a zwłaszcza fakt, że nie ma on możliwości podjęcia pracy z uwagi na ciężką chorobę, a rodzina utrzymuje się wyłącznie z dochodów uzyskiwanych tylko przez jego żonę, Sąd stwierdził, że zasadne jest zwolnienie skarżącego od uiszczenia wpisu.
Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności, Sąd na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym, odmawiając jednocześnie przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie.