Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańskuz 13 stycznia 2021 r., sygn. akt II SA/Gd 338/20

Uzasadnienie

Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku wpłynęła skarga A. P.-R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z 3 lutego 2020 r. (dalej jako "Kolegium") utrzymującą w mocy decyzję Burmistrza (dalej jako "Burmistrz") z 15 marca 2019 r. w przedmiocie braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko.

Zaskarżona decyzja została podjęta w następującym stanie faktycznym i prawnym:

Wnioskiem z 19 grudnia 2018 r. A. (dalej jako "Spółka" lub "inwestor") zwróciła się do Burmistrza o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na podziale działki nr [..] w B., gmina K., oraz budowie 33 budynków jednorodzinnych wraz z niezbędną infrastrukturą. W dołączonej do wniosku Karcie Informacyjnej Przedsięwzięcia wskazano podstawowe parametry inwestycji: łączna powierzchnia działki [..] 6,4960 ha; powierzchnia lasu (nie ulegnie przekształceniu w ramach planowanego przedsięwzięcia) - ok. 1,5 ha; powierzchnia budynków - ok. 0,6 ha; powierzchnia dróg wewnętrznych - ok. 0,7 - 0,8 ha; powierzchnia podjazdów do obiektów - ok. 0,5 ha; łączna powierzchnia terenów zabudowanych i utwardzonych: ok. 2 ha. Ponadto z okoliczności sprawy wynikało, że teren planowanego przedsięwzięcia usytuowany jest w granicach Obszaru Chronionego Krajobrazu.

W toku prowadzonego postępowania Dyrektor Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie Regionalny Zarząd Gospodarki Wodnej w opinii dnia 23 stycznia 2019 r. nie stwierdził potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia środowisko. Brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania omawianego przedsięwzięcia na środowisko wyraził w postanowieniu z dnia 31 stycznia 2019 r. również Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarnego nie wypowiedział się w przedmiotowej sprawie, co potraktowane zostało zgodnie z art. 64 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2021 r., poz. 247) zwana dalej u.i.o.ś., jako brak zastrzeżeń.

Mając na względzie powyższe stanowiska Burmistrz w postanowieniu z dnia 11 lutego 2019 r. nie stwierdził obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, a następnie w decyzji środowiskowej z dnia 15 marca 2019 r. nie stwierdził potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na środowisko.

Organ uznał, że biorąc pod uwagę lokalizację oraz zakres planowanego przedsięwzięcia, kumulacja oddziaływań z nim związanych nie będzie wiązała się z istotnymi uciążliwościami dla obszaru sąsiadującego. Uciążliwości występujące w fazie budowy będą miały krótkotrwały charakter i ustąpią po wykonaniu prac. W fazie eksploatacji uciążliwości będą miały charakter trwały i będą nieodłącznie związane z funkcjonowaniem przedsięwzięcia. Źródłem akustycznego obciążenia środowiska w otoczeniu planowanej inwestycji będzie jedynie komunikacja samochodowa. Realizacja inwestycji nie naruszy zakazów obowiązujących na terenie Obszaru Chronionego Krajobrazu ustanowionych uchwałą nr 259/XXIV/16 Sejmiku Województwa z dnia 25 lipca 2016 r. W najbliższej odległości od jeziora S. (ok. 110 m) usytuowany będzie obiekt ulokowany w północnej części analizowanego terenu. Ścieki komunalne do czasu doprowadzenia kanalizacji sanitarnej do terenu planowanego przedsięwzięcia będą odprowadzane do szczelnych, podziemnych zbiorników, dla każdego obiektu oddzielnie. Budynki do czasu doprowadzenia sieci gazowej ogrzewane będą przy użyciu pieców na paliwo stałe niskoemisyjne.

Po rozpoznaniu odwołania skarżącej Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z 3 lutego 2020 r. utrzymało w mocy decyzję Burmistrza. Organ drugiej instancji stwierdził, że przedłożona wraz z wnioskiem inwestora Karta Informacyjna Przedsięwzięcia zawiera wszystkie dane wymagane przez u.i.o.ś. To na niej głównie oparł się Burmistrz i organy współdziałające wydając rozstrzygnięcia w sprawie. Karta przedstawiona przez inwestora, jako dokument prywatny poddana została ocenie na równi z innymi dowodami zebranymi w sprawie; odwołująca się nie przedłożyła żadnych konkretnych dowodów wskazujących na wadliwość ustaleń i treści Karty Informacyjnej Przedsięwzięcia.

Kolegium wskazało też, że granice Obszaru Chronionego Krajobrazu oraz zasady jego ochrony reguluje w szczególności uchwała Nr 259/XXIV/16 Sejmiku Województwa w sprawie obszarów chronionego krajobrazu w województwie (Dz. Urz. Woj., z 2016 r. poz. 2942). Burmistrz przeanalizował zakazy obowiązujące na terenie chronionego krajobrazu, nie odniósł się jednak w sposób merytoryczny do wpływu inwestycji na określone w uchwale ustalenia dotyczące czynnej ochrony ekosystemów na danym terenie. Zdaniem Kolegium brak tej analizy w znaczący sposób obniża wartość wydanej decyzji środowiskowej, jednakże zauważył, że zakaz realizacji przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko na terenie ww. Obszaru Chronionego Krajobrazu nie dotyczy przedsięwzięć, dla których organ ochrony środowiska stwierdził brak konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko (§ 7 ust. 2 ww. uchwały).

Organ odwoławczy stwierdził też, że Burmistrz w celu zminimalizowania ewentualnego negatywnego oddziaływania skorzystał z przysługującej mu możliwości i w pkt 2 decyzji nałożył na wnioskodawcę szereg wymogów koniecznych do wykonania podczas realizacji i eksploatacji przedsięwzięcia. Wśród nałożonych obowiązków są również te, które mają na celu ochronę elementów środowiska występujących na terenie i w sąsiedztwie inwestycji. Kolegium zauważyło, że głównym dowodem w sprawie była karta informacji o przedsięwzięciu, w aktach sprawy brak innych, np. złożonych przez strony postępowania, dowodów. Organ pierwszej instancji przedstawił stanowisko w oparciu o zebrany materiał dowodowy w sprawie, jednak przedstawiona w uzasadnieniu decyzji argumentacja to w większości skopiowane stwierdzenia z Karty informacyjnej przedsięwzięcia. Zdaniem Kolegium, ten sposób uzasadnienia podjętego stanowiska jest wystarczający, szczególnie uwzględniając opinie organów współdziałających w sprawie. Co więcej, Burmistrz określił w decyzji szereg wymogów mających na celu minimalizację potencjalnie negatywnych oddziaływań inwestycji na środowisko.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skarżąca wniosła o uchylenie decyzji Kolegium oraz poprzedzającej ją decyzji Burmistrza z 15 marca 2019 r. w przedmiocie braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Decyzjom tym zarzuciła: naruszenie:

1. 1. art. 7 k.p.a. w zw. z art. 75 § 1 w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie przez Kolegium wniosku skarżącej o podjęcie wszelkich czynności zmierzających do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, a w szczególności poprzez zaniechanie zweryfikowania Karty Informacyjnej Przedsięwzięcia pod względem planowanego przedsięwzięcia i jego oddziaływania na środowisko i nieprzeprowadzenie dowodu z raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko i dalszych dowodów, tj. zgromadzenia dalszej dokumentacji oceniającej wpływ planowanej inwestycji na środowisko czy przesłuchanie świadków - mieszkańców najbliższej okolicy planowanego przedsięwzięcia;
2. 2. naruszenie art. 7 k.p.a. w zw. z art. 75 § 1 w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. poprzez brak podjęcia przez Kolegium czynności zmierzających do zweryfikowania przedłożonej przez inwestora Karty Informacyjnej Przedsięwzięcia w kontekście ustawowych wymagań co do niej - w szczególności, że przyjęte w niej oceny są zgodne z rzeczywistością, rzetelne i znajdujące swoje uzasadnienie w okolicznościach sprawy. Ponadto z tej Karty nie wynika, że osoba będąca autorem ma właściwe przygotowanie, wiedzę i doświadczenie niezbędne do oceny zgodnie z kryteriami karty uregulowanych w art. 62a u.i.o.ś., w szczególności w zakresie pkt 6-9 tego artykułu;
3. 3. art. 7 w zw. z art. 75 § 1 w zw. z art. 77 § 1 w zw. z art. 84 § 1 k.p.a. poprzez nieprzeprowadzenie przez organ dowodu z opinii biegłego na okoliczności wymagające wiadomości specjalnych z zakresu oceny poprawności Karty Informacyjnej Przedsięwzięcia i wpływu planowanego przedsięwzięcia na środowisko lokalne;
4. 4. art. 107 § 3 w zw. z art. 11 k.p.a. poprzez niewskazanie przez Kolegium w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji faktów, które organ uznał za udowodnione i dowodów, na których opadł się przy wydawaniu decyzji oraz przyczyn, dla których przyjął, że dowody te (w szczególności Karta Informacyjna Przedsięwzięcia) są wiarygodne, zaś w zakresie stawianych w odwołaniu zarzutów wskazał jedynie, że skarżąca nie przedstawiła dowodów przeciwnych;
5. 5. art. 107 § 3 w zw. z art. 11 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji podstawy prawnej, która legła u podstaw wydanej decyzji;
6. 6. art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. polegające na utrzymaniu w mocy przez organ drugiej instancji decyzji Burmistrza pomimo naruszenia art. 7 k.p.a. w zw. z art. 75 § 1 w zw. z art. 77 § 1 k.p.a., art. 107 § 3 w zw. z art. 11 k.p.a.

Zdaniem skarżącej Kolegium nie podjęło czynności zmierzających do wyjaśnienia, czy przedłożona do wniosku o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach Karta Informacyjna Przedsięwzięcia jest zgodna z ustawowymi wymogami i czy została sporządzona i podpisana przez osobę uprawnioną. W ocenie skarżącej jedynie przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego oraz raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko i zgromadzenie dalszej dokumentacji oceniającej wpływ planowanej inwestycji na środowisko wraz z przesłuchaniem świadków pozwolą ustalić wpływ inwestycji na środowisko. Wybudowanie 33 budynków mieszkalnych na przedmiotowej działce jest zaprzeczeniem dotychczasowego sposobu zagospodarowania okolicznych terenów i będzie miało zły wpływ na lokalną strukturę środowiskową, co więcej, z Karty Informacyjnej Przedsięwzięcia wynika, że konieczne będzie wycięcie części zalesienia. Głównym dokumentem będącym podstawą rozstrzygnięcia organów jest Karta Informacyjna Przedsięwzięcia z listopada 2018 r. wykonana na zlecenie inwestora.

Ani z niej, ani z pozostałych zgromadzonych w toku postępowania dowodów nie wynika zdaniem skarżącej, że ocena ta została przeprowadzona w sposób rzetelny z wykorzystaniem odpowiednich narzędzi, ponieważ w żaden sposób ocena przyjęta w Karcie nie została zweryfikowana.

W ocenie skarżącej organy powinny były przeprowadzić dowody, które poddałyby Kartę merytorycznej ocenie, ponieważ nie ulega wątpliwości, że ocena środowiskowych uwarunkowań wymaga wiedzy specjalnej, której skarżąca nie posiada. Nie wykonano też raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko i nie zebrano dalszych dowodów. Podkreślono, że skarżąca nie miała możliwości przedstawienia żadnych dowodów, bo dowody wskazywane w skardze mogą być dopuszczone wyłącznie przez organy, żadna strona nie jest władna do dysponowania nimi.

Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie.

Uczestnik postępowania A.. w piśmie procesowym z dnia 14 lipca 2020 r. wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Skarga nie zawierała uzasadnionych podstaw.

Kontroli sądowej poddano decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z 3 lutego 2020 r. utrzymująca w mocy decyzję Burmistrza z 15 marca 2019 r., w której stwierdzono brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia polegającego na podziale działki nr [..] w B. oraz budowie 33 budynków jednorodzinnych wraz z niezbędną infrastrukturą.

Kontrolowane decyzje zostały wydane na podstawie przepisów u.i.o.ś.

Jak stanowi art. 59 ust. 1 pkt 2 u.i.o.ś. obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko nie jest obligatoryjny, a dotyczy m.in. planowanego przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, jeżeli obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko został stwierdzony na podstawie art. 63 ust.

1. Ten zaś przepis przewiduje, że obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko stwierdza, w drodze postanowienia, organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, uwzględniając łącznie wskazane przez ustawę kryteria. Zgodnie zaś § 3 ust. 1 pkt 52 lit. b tiret pierwsze rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko jako mogące potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2016 r., poz.71), do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko zalicza się zabudowę mieszkaniową wraz z infrastrukturą nieobjętą ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania albo miejscowego planu odbudowy, o powierzchni zabudowy nie mniejszej niż 0,5 ha na obszarach objętych formami ochrony przyrody, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 1-5, 8 i 9 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody, lub w otulinach form ochrony przyrody, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 1-3 tej ustawy.

Natomiast art. 84 przewiduje, że w przypadku gdy nie została przeprowadzona ocena oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach właściwy organ stwierdza brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Decyzja ta wydawana jest po uzyskaniu opinii, o których mowa w art. 64 ust. 1 i 1a. Przy czym, w decyzji środowiskowej w takim wypadku właściwy organ może określić warunki lub wymagania dotyczące korzystania ze środowiska w fazie realizacji i eksploatacji lub użytkowania przedsięwzięcia, ze szczególnym uwzględnieniem konieczności ochrony cennych wartości przyrodniczych, zasobów naturalnych i zabytków oraz ograniczenia uciążliwości dla terenów sąsiednich lub wymagania dotyczące ochrony środowiska konieczne do uwzględnienia w dokumentacji wymaganej do wydania decyzji, o których mowa w art. 72 ust. 1, w szczególności w projekcie zagospodarowania działki lub terenu lub projekcie architektoniczno-budowlanym, w przypadku decyzji, o których mowa w art. 72 ust. 1 pkt 1, 10, 14, 18, 23, 26 i 27, lub nałożyć obowiązek unikania, zapobiegania, ograniczania oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko lub monitorowania oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko (art. 84 ust. 1a). Charakterystyka przedsięwzięcia stanowi załącznik do decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach (art. 84 ust. 2).

Zatem jeżeli inwestor wystąpił o wydanie o środowiskowych uwarunkowaniach przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, przeprowadzenie oceny oddziaływania tej inwestycji na środowisko jest konieczne, jeżeli postanowienie w tej sprawie wyda właściwy organ. Jednakże orzeczenie w tej sprawie może być wydane wyłącznie po zasięgnięciu opinii uprawnionych podmiotów. Takimi organami są m.in. Dyrektor Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie Regionalny zarządu gospodarki wodnej (dalej jako Dyrektor PGWWP), regionalny dyrektor ochrony środowiska (dalej jako RDOŚ) czy organ państwowej inspekcji sanitarnej (dalej jako PIS), przy czym jego kompetencja do wydania opinii o zasadności przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko jest ograniczona do ściśle określonych rodzajów decyzji, które wymienia art. 72 ust. 1 pkt 1-3, pkt 10-19 i pkt 21-27 u.i.o.ś.

W niniejszej sprawie inwestor zaplanował podział działki nr [..], obręb B. i budowę 33 budynków jednorodzinnych o powierzchni ogółem około 0,6 ha wraz z infrastrukturą. Przy tym teren inwestycji znajduje się w granicach Obszaru Chronionego Krajobrazu zgodnie z uchwałą nr 259/XXIV/16 Sejmiku Województwa z 25 lipca 2016 r., w sprawie obszarów chronionego krajobrazu w województwie. W związku z tym nie budzi wątpliwości, że jest to przedsięwzięcie mogące potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, o którym mowa w § 3 ust. 1 pkt 53 lit. b tiret pierwsze rozporządzenia w sprawie oddziaływania przedsięwzięć, a dla takich inwestycji konieczne jest uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, a niekiedy także wymagane jest przeprowadzenie oceny oddziaływania tego przedsięwzięcia na środowisko.

W związku z tym, prowadzący postępowanie Burmistrz uzyskał w jego toku opinie, o których mowa w art. 64 ust. 1 u.i.o.ś., a RDOŚ i Dyrektor PGWWP stwierdziły brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania inwestycji na środowisko, zaś PPIS Regionalny dokonał milczącego uzgodnienia. Co przy tym istotne, ww. organy wydając opinie zobowiązane były do łącznego uwzględnienia uwarunkowań wskazanych w art. 63 ust. 1 ustawy, jak również organ prowadzący postępowanie musi kwestie te rozważyć. Przy czym obowiązek łącznego uwzględnienia uwarunkowań wymienionych w art. 63 ust. 1 nie oznacza, że dla ustalenia obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko wymagane jest stwierdzenie możliwości znaczącego oddziaływania planowanego przedsięwzięcia we wszystkich wymienionych w tym przepisie uwarunkowaniach. Uwarunkowania te mają bowiem charakter ogólny i choć organ musi je wszystkie przeanalizować to nie oznacza, że przy każdej planowanej inwestycji one zaistnieją.

Dlatego oczywistym jest, że pomimo sformułowania, że należy "uwzględnić łącznie" wskazane uwarunkowania, ich ocena ograniczy się tylko do tych, które realnie występują w danej sprawie. Oczywistym jest, że dla wydania postanowienia nakładającego obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, wystarczy stwierdzenie możliwości znaczącego oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na środowisko w jakimkolwiek ze wskazanych w tym przepisie aspektów i nie we wszystkich łącznie (wyrok WSA w Warszawie z dnia 28 września 2010 r., sygn. akt IV SA/Wa 1404/10, dostępny w CBOSA).

Należy też zauważyć, że choć opinia, o której mowa w art. 64 ust. 1 u.i.o.ś. jest najsłabszą formą współdziałania pomiędzy organami administracji publicznej i nie ma charakteru wiążącego dla organu wydającego postanowienie w przedmiocie obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, to jednak z woli ustawodawcy stanowi obligatoryjny element procedury zmierzającej do stwierdzenia konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania inwestycji na środowisko i stanowisko wskazanych w tym przepisie wyspecjalizowanych organów współdziałających nie może zostać pominięte. Organ prowadzący postępowanie w sprawie decyzji środowiskowej ocenia bowiem te opinie i w oparciu o nie stwierdza, czy należy dla danego przedsięwzięcia przeprowadzić ocenę jego oddziaływania na środowisko, czy też nie ma takiej konieczności - przyjmując wyrażone w opinii stanowisko bądź je negując (zob. wyrok WSA w Gdańsku z dnia 2 stycznia 2020 r., sygn. akt II SA/Gd 698/19, dostępny jw.).

W rozpoznawanej sprawie zarówno organy opiniujące, jak i Burmistrz nie stwierdziły konieczności przeprowadzenia dla przedmiotowego przedsięwzięcia oceny oddziaływania na środowisko, co zostało wyrażone w postanowieniu organu pierwszej instancji z dnia 11 lutego 2019 r. Nie sposób przy tym zarzucać organowi, że dokonując oceny warunków z art. 63 ust. 1 u.i.o.ś. oparł się na przedłożonej przez inwestor Karcie Informacyjnej Przedsięwzięcia i zawartych w niej danych. W szczególności nie może mieć negatywnego znaczenia, że jest to dokument sporządzany na zlecenie inwestora, co obligowałoby organ do powołania biegłego w celu jego weryfikacji.

W tym zakresie sąd stoi na stanowisku, że w sytuacji stwierdzenia przez organy braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania inwestycji na środowisko, organy decyzyjne winny dokonać obiektywnej, wyważonej, opartej na niekwestionowanym stanie faktycznym oceny Karty Informacyjnej Przedsięwzięcia, jako dowodu zasadniczego, w aspekcie wymagań art. 63 u.i.o.ś (zob. wyrok WSA w Białymstoku z dnia 28 listopada 2017 r., sygn. akt II SA/Bk 460/17, dostępny w CBOSA). Wprawdzie więc Karta informacyjna jest dokumentem prywatnym, lecz nie oznacza to, że nie może on stanowić podstawy ustaleń organów, albowiem obowiązkiem organów administracji jest ocena każdego dokumentu w zakresie jego przydatności dla wydania rozstrzygnięcia (zob. wyrok NSA z dnia 11 lipca 2013 r., sygn. akt II OSK 639/13, dostępny jw.).

Ponadto, należy mieć na uwadze, że w przypadku sporządzania Karty konieczne jest posiadanie wiedzy specjalistycznej pozwalającej odnieść się fachowo do zagadnień wskazanych w art. 62a u.i.o.ś., co zostaje potwierdzone podpisem autora Karty lub kierującego zespołem sporządzającym ten dokument (art. 62a ust. 2). Przepisy prawa nie wymagają natomiast, by dokumenty wymagane w postępowaniu środowiskowym były sporządzane przez osobę spełniającą wymogi biegłego w rozumieniu art. 84 k.p.a. (zob. wyrok WSA w Szczecinie z dnia 18 kwietnia 2018 r., sygn. akt II SA/Sz 74/18, dostępny jw.).

W konsekwencji należy stwierdzić, że szczegółowa i specjalistyczna treść karty oraz fakt, że stanowi ona punkt wyjścia do ustaleń faktycznych organów w zakresie cech i parametrów planowanego przedsięwzięcia, nadają jej szczególne znaczenie jako źródłu ustaleń faktycznych. Dokumentowi temu przysługuje szczególna wartość dowodowa, która wynika z kompleksowego charakteru analizy planowanego do realizacji przedsięwzięcia. Podważenie jego ustaleń mogłoby nastąpić jedynie, co do zasady, poprzez przedstawienie nowej analizy uwarunkowań środowiskowych (sporządzonej przez specjalistów dysponujących równie fachową wiedzą jak autorzy karty informacyjnej przedsięwzięcia), z której wynikałyby wnioski pozostające w sprzeczności do tych zawartych w karcie informacyjnej przedsięwzięcia. Weryfikacja wiarygodności i mocy dowodowej powyższego dokumentu wymaga zatem przeprowadzenia co najmniej porównywalnych pod względem fachowości i specjalistycznej analizy dowodów, np. dowodu z ekspertyzy specjalistycznej, która w sposób udokumentowany wykazywałaby m.in. wady lub błędne założenia lub ustalenia karty informacyjnej przedsięwzięcia (zob. wyrok NSA z dnia 14 lipca 2020 r., sygn. akt II OSK 875/20, dostępny j.w.).

Nie oznacza to jednak, jak twierdzi skarżąca, że po stronie organu każdorazowo istnieje obowiązek powołania biegłego w celu weryfikacji danych zawartych w Karcie, na której organ ma zamiar się oprzeć, albowiem już sam art. 84 k.p.a. wskazuje, że dowód z opinii biegłego jest jedynie materiałem, który ma pomóc organowi w ustaleniu określonej kwestii wymagającej wiedzy specjalistycznej, a nie zastępować organ w ustaleniach dotyczących okoliczności istotnych dla wyniku sprawy.

Tymczasem w przedmiotowej sprawie Karta Informacyjna spełnia wymagania, o których mowa w art. 62a u.i.o.ś. w szczególności zaś została sporządzona przez osobę posiadającą odpowiednie kwalifikacje i wiedzę specjalistyczną, co potwierdza znajdujący się w tym dokumencie podpis. W takiej sytuacji nie sposób zarzucać organom, że nie powołały biegłego, który zweryfikowałby również posiadanie wiedzy specjalistycznej przez autora Karty, gdyż wyjaśnienie tej kwestii nie wymaga szczególnej wiedzy przez organ i może być przezeń zbadana samodzielnie w toku postępowania, bez potrzeby korzystania z art. 84 k.p.a. Ponadto, dokument ten podlegał badaniu przez organy opiniujące, gdyż zgodnie z art. 64 ust. 2 pkt 2 u.i.o.ś. jest on przedkładany przez organ zasięgający opinii, zaś w niniejszej sprawie organy opiniujące nie stwierdziły żadnych uchybień czy nieścisłości. Wreszcie też, choć strona skarżąca kwestionuje oparcie się przez organ na omawianej Karcie w kontekście warunków z art. 63 ust. 1 ustawy, od których spełnienia zależy brak konieczności przeprowadzania oceny oddziaływania przedsięwzięcia i zmierza do podważenia wiarygodności i mocy dowodowej tego dokumentu, to jednak nie wskazuje żadnych okoliczności wskazujących, że sporządzona w niniejszej sprawie Karta Informacyjna jest wadliwa.

Natomiast fakt, że na organach prowadzących postępowanie administracyjne ciąży obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego nie oznacza, że strona ma pozostać bierna zwłaszcza, gdy nieudowodnienie określonej okoliczności może prowadzić do rezultatów dla niej niekorzystnych. Aktywność strony skarżącej nie może ograniczyć się tylko do negowania ustaleń organu oraz okoliczności wynikających z przedłożonych przez inwestora dowodów. Każda bowiem strona może składać w trakcie postępowania administracyjnego dowody potwierdzające zasadność jej stanowiska, zwłaszcza gdy zmierza do zakwestionowania treści dokumentu, jakim jest Karta Informacyjna przedsięwzięcia.

Wobec tego orzekające w sprawie organy nie miały podstaw do podważania danych zawartych w Karcie Informacyjnej, gdyż zostały one zweryfikowane nie tylko na podstawie treści tego dokumenty, lecz również w toku postępowań incydentalnych przez organami współdziałającymi, a skarżąca nie przedstawiła na żadnym etapie opinii specjalistycznej, która podważałaby wiarygodność Karty i prawidłowość ustaleń organów poczynionych na jej podstawie. Co więcej, wobec tego dokumentu skarżąca nie wysunęła jednego konkretnego argumentu oprócz ogólnego twierdzenia o braku wiadomości specjalnych autora Karty Informacyjnej, co jak wykazano, nie znajduje potwierdzenia w okolicznościach faktycznych sprawy.

Również twierdzenia o tym, że inwestycja będzie znacząco oddziaływać na środowisko nie zostało szerzej uzasadnione, wobec tego nie sposób stwierdzić, czego dokładnie dotyczy to negatywne oddziaływanie, zaś zebrana w sprawie dokumentacja nie wykazała, że inwestycja nie spełnia uwarunkowań określonych w art. 63 ust. 1 u.i.o.ś.

Wątpliwości w tym zakresie nie powziął również sąd, gdyż analiza treści Karty prowadzi do wniosku, że zawiera ona wszystkie wymagane prawem elementy i wynika z niej m.in., że realizacja inwestycji nie spowoduje wpływu na różnorodność występujących na terenie działki gatunków oraz ich różnorodności genowej, jak również wpływu na różnorodność siedlisk/ekosystemów w skali lokalnej i regionalnej, w szczególności nie spowoduje zmniejszenia ich liczby. Stwierdzono także, że uciążliwości w fazie budowy będą miały krótkotrwały charakter i ustąpią po wykonaniu praz, zaś w fazie eksploatacji uciążliwości te będą miały charakter trwały i będą nieodłącznie związane z funkcjonowaniem przedsięwzięcia. Przy czym, ze względu na rodzaj inwestycji i zastosowane technologie nie przewiduje się wystąpienia poważnej awarii lub katastrofy naturalnej, czy budowanej, jak również nie przewiduje się wystąpienia negatywnego oddziaływania nią przedsięwzięcia na klimat i jego zmiany.

Autor opracowania stwierdził tez, że inwestycja nie wpłynie na pogorszenie obecnego stanu wód, gdyż ścieki komunalne do czasu doprowadzenia kanalizacji będą odprowadzane szczelnych, podziemnych zbiorników – osobnych dla każdego obiektu. W związku z tym nie będzie dochodziło do zrzutów ścieków, które mogłyby stanowić źródło zanieczyszczenia wód podziemnych lub powierzchniowych. Gospodarka odpadami i wodno-ściekowa nie naruszy też interesów osób trzecich. Analizując zaś wymogi związane z położeniem inwestycji na terenie Obszaru Chronionego Krajobrazu stwierdzono, że zostaną one spełnione, a jedynie przewiduje się ścięcie podrostów, pojedynczych drzew z gatunku brzoza oraz świerków sztucznie nasadzonych, a planowane przedsięwzięcie nie będzie wiązało się z niszczeniem zadrzewień śródpolnych, przydrożnych lub nadwodnych.

Zdaniem sądu przeprowadzona w Karcie analiza jest kompleksowa i rzetelna, odnosi się do wszystkich istotnych z punktu widzenia niniejszej sprawy kwestii i pozwala stwierdzić, że planowana inwestycja nie wpłynie negatywnie na środowisko, w szczególności na ekosystem Obszaru Chronionego Krajobrazu. W tej sytuacji brak jest podstaw do kwestionowania ww. wniosków, tym bardziej, że konkretnych zarzutów nie stawia także sama skarżąca.

Nie jest również zasadny zarzut zawarty w uzasadnieniu skargi, że w toku postępowania nie wykonano raportu o oddziaływaniu inwestycji na środowisko. Należy bowiem wyjaśnić, że raport taki jest wymagany wyłącznie dla inwestycji mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko, zaś dla pozostałych inwestycji tylko w wypadku, gdy organ opiniujący, o którym mowa w art. 64 ustawy stwierdzi konieczność przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, a następnie taki obowiązek zostanie stwierdzony również w postanowieniu organu prowadzącego postępowanie środowiskowe (art. 63 ust. 4). Skoro więc w niniejszej sprawie mamy do czynienia z inwestycją mogącą potencjalnie oddziaływać na środowisko, wobec której nie został stwierdzony obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania, nie było także podstaw do sporządzania raportu oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko.

Reasumując, zdaniem sądu wydane w sprawie decyzje odpowiadają prawu.

Przede wszystkim, wydanie zaskarżonych decyzji postępowanie administracyjne nie narusza przepisów prawa, organy bowiem zebrały wystarczający materiał dowodowy, przy czym w tym zakresie wątpliwości sądu nie budzi prawidłowość oparcia się w sprawie na przedłożonej przez inwestora Karcie Informacyjnej, i poddały go ocenia, która nie narusza granic wyznaczonych przez art. 80 k.p.a. W konsekwencji uznały, że Karta Informacyjna może stanowić podstawę istotnych dla sprawy ustaleń, a które wykazały, że w rozważanym wypadku brak jest podstaw do przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko.

Należy też wskazać, że również uzasadnienie decyzji spełnia wymogi art. 107 § 3 k.p.a. i art. 85 ust. 2 pkt 2 u.i.o.ś.. Stwierdzając w pkt. 1 decyzji brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko Burmistrz w uzasadnieniu zawarł szczegółowe informacje o uwarunkowaniach, o których mowa w art. 63 ust. 1, uwzględnionych przy stwierdzaniu braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, zaś w pkt. 2 decyzji nałożył na inwestora wymagania i obowiązki konieczne do wykonania podczas realizacji i eksploatacji przedsięwzięcia. Możliwość nałożenia takich obowiązków, gdy nie będzie przeprowadzana ocena oddziaływania, została wprowadzona przez ustawodawcę przede wszystkim dla typowych przedsięwzięć, co do których organ posiada wiedzę w zakresie generowanych oddziaływań oraz stosowania rozwiązań skutecznie eliminujących lub ograniczających je do poziomu, który można uznać za nie powodujący znaczących negatywnych oddziaływań.

Taki charakter ma zaś planowana inwestycja dotycząca budowy 33 domów jednorodzinnych. Natomiast zdaniem sądu sformułowanie w decyzji konkretnych obowiązków odnośnie tego przedsięwzięcia pozwala z jednej strony na uwzględnienie interesu inwestora, a z drugiej na ochronę interesu publicznego, tj. ochronę lokalnego środowiska, poprzez ograniczenie ewentualnego negatywnego oddziaływania inwestycji. Powyższej oceny nie zdołały natomiast podważyć zarzuty skargi, co wynika z poczyniony przez sąd rozważań.

W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.

Sąd rozpoznał sprawę na posiedzeniu niejawnym. Zgodnie bowiem z treścią art. 133 § 1 zdanie drugie p.p.s.a. wyrok może być wydany na posiedzeniu niejawnym w postępowaniu uproszczonym albo jeżeli ustawa tak stanowi. Przepis art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2020 r., poz. 374 ze zm.) stanowi zaś, że przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów.

Z uwagi na intensyfikację rozwoju epidemii oraz niemożność przeprowadzenia rozprawy na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku, sprawa została skierowana do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym, o czym strony zostały powiadomione. Ponadto, dopuszczalność rozpoznania przedmiotowej sprawy na posiedzeniu niejawnym na podstawie powołanego wyżej przepisu potwierdza stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego zawarte w uchwale składu 7 sędziów z dnia 30 listopada 2020 r., sygn. akt II OPS 6/19 (dostępna na stronie https://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Odnosząc się do oświadczenia skarżącej, zawartego w piśmie z dnia 1 czerwca 2020 r., że nie wnosi o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 2 p.p.s.a. należy wskazać, że oświadczenie to w aktualnej, szczególnej sytuacji rozwoju epidemii i wprowadzenia dodatkowych ograniczeń, nakazów i zakazów, nie mogło spowodować skierowania sprawy do rozpoznania na rozprawie. Natomiast podstawa prawna skierowania sprawy na posiedzenie niejawne została wskazana i jej zastosowanie w sprawie nie budzi wątpliwości. Jednocześnie działanie to umożliwiło rozstrzygnięcie sprawy bez szkody dla wyjaśnienia kluczowych jej aspektów, przeciwdziałając jednocześnie stanowi przewlekłości postępowania. Rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym nie prowadziło w szczególności do pominięcia interesów strony skarżącej, bowiem podnoszone przez nią argumenty, podobnie jak argumenty skarżonego organu, są rozważane w oparciu o akta sprawy oraz złożoną skargę, a sprawa po wnikliwej analizie rozpoznawana jest przez sąd w składzie trzech sędziów (art. 120 p.p.s.a.). Wymogi te w niniejszej sprawie zostały zachowane.