Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 17 sierpnia 2001 r. nr [...] Inspektor Nadzoru Budowlanego dla miasta na prawach powiatu umorzył postępowanie egzekucyjne u stosunku do zobowiązanej J. F. w sprawie obowiązku nałożonego decyzją nr [...] dotyczącego doprowadzenia budynku socjalno-magazvnowego przy ul. [...] w G. do stanu zgodnego z zatwierdzoną dokumentacją techniczną poprzez:
- - obniżenie do pierwotnej wysokości ścian części północno-zachodniej obiektu,
- - zlikwidowanie okien umieszczonych w zachodniej połaci dachu;
- - właściwe odprowadzenie wód opadowych z dachu.
Jako podstawę rozstrzygnięcia organu I instancji powołał art. 59 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jednol. Dz U. z 2000 r Nr 122. poz. 1315 ze zm.) oraz art. 40 i 42 ustawy z dnia 24 października 1974 r. - Prawo budowlane w zw z art. 103 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jednol. Dz U. z 2000 r Nr 106, poz 1126 ze zm.).
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ I instancji wskazał, że Prezydent Miasta decyzją z dnia 3 sierpnia 1992 r. nr [...] zobowiązał ówczesnych inwestorów A. i B. A. do doprowadzenia opisanego wyżej budynku do stanu zgodnego z zatwierdzoną dokumentacją techniczną oraz uzyskania pozwolenia na użytkowanie budynku.
Postanowieniem z dnia 31 sierpnia 1999 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego umorzył postępowanie egzekucyjne w stosunku do zobowiązanych A. i B. A. wszczynając to postępowanie w stosunku do nowej właścicielki J. F. Po stwierdzeniu przez organ, że zobowiązana wykonała nałożone decyzją z dnia 3 sierpnia 1992 r. obowiązki Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego umorzył postępowanie egzekucyjne w stosunku do zobowiązanej.
Na powyższe postanowienie zażalenie złożyli B. Ł. i L. B., którzy zarzucili, że organ I instancji bezpodstawnie przyjął, iż właścicielka nieruchomości wykonała ciążące na niej zobowiązanie i doprowadziła budynek do stanu zgodnego z zatwierdzoną dokumentacją techniczną.
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia 23 października 2001 r. nr [...] umorzył postępowanie odwoławcze u przedmiocie rozpatrzenia zażalenia B. Ł. i L. B. na postanowienie organu I instancji na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 w zw. z art 144 K.p.a.
Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie organ odwoławczy stwierdził, że zgodnie z zasadami zawartymi w art. I ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jednol. Dz. U. z 1991 r. Nr 36, poz. 161 ze zm.) postępowanie egzekucyjne ogranicza się bezpośrednio do osoby zobowiązanej, którą w niniejszej sprawie jest J. F. Zatem w toku takiego postępowania nie mogą występować inne strony, zaś jedyną upoważnioną do składania zażaleń jest osoba zobowiązana.
Reasumując organ odwoławczy uznał, że B. Ł. i L. B. nie przysługuje prawo strony w przedmiotowym postępowaniu egzekucyjnym i tym samym prawo do złożenia zażalenia na postanowienie organu 1 instancji.
B. Ł. wniosła skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego, w której zakwestionowała zarówno postanowienie organu I instancji umarzające postępowanie egzekucyjne w stosunku do zobowiązanej J. F. z uwagi na wykonanie nałożonych obowiązków, jak i postanowienie organu II instancji umarzające postępowanie odwoławcze w przedmiocie rozpatrzenia zażalenia na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego.
W odpowiedzi na skargę wniesiono ojej oddalenie z odwołaniem się do argumentacji zawartej w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga nie może być uwzględniona, albowiem zaskarżone postanowienie nie narusza prawa.
Na wstępie wyjaśnić należy, że stosownie do art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, która sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2).
Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie są rozstrzygnięcia wydane w toku postępowania egzekucyjnego w administracji a zgłoszone przez stronę skarżącą zarzuty odnoszą się do braku realizacji obowiązków wynikających z ostatecznej decyzji Prezydenta Miasta z dnia 3 sierpnia 1992 r. nr [...] nakładającej na właściciela budynku przy ul. [...] w G. obowiązek doprowadzenia budynku do stanu zgodnego z prawem.
Podkreślić należy, że realizacja obowiązków nałożonych w/w decyzją nastąpić może w oparciu o przepisy ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jedno!. Dz. U. z 2002 r. Nr 110. poz. 968 ze zm).
Zgodnie z art. 18 cyt. ustawy w postępowaniu egzekucyjnym mają odpowiednie zastosowanie przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, jeżeli przepisy tej ustawy nie stanowią inaczej.
Należy stwierdzić, ze przepisy art. 5 i art 6 oraz art. 26 § 1 tej ustawy odrębnie i wyczerpująco regulują problematykę uczestnictwa podmiotów w tym postępowaniu oraz zasady wszczęcia postępowania egzekucyjnego.
W art. 5 i art. 6 ustawy wyszczególnia się jako uczestników postępowania egzekucyjnego wierzyciela i zobowiązanego.
Zgodnie z art. 5 uprawnionym do żądania wykonania w drodze egzekucji obowiązków wynikających z decyzji administracyjnej jest właściwy do orzekania organ I instancji.
Oznacza to, ze stronie uprawnionej z mocy art. 28 i art. 61 § 1 Kpa do wszczęcia postępowania administracyjnego zmierzającego do ustalenia lub stwierdzenia w drodze decyzji określonego obowiązku przez inny podmiot tego postępowania nie służy po wydaniu ostatecznej decyzji w tej sprawie legitymacja do żądania wszczęcia postępowania egzekucyjnego w celu wyduszenia wykonania powyższego obowiązku.
Konsekwencją powyższej okoliczności jest to, że skarżąca będąca stroną w postępowaniu administracyjnym zakończonym decyzją Prezydenta Miasta z 1992 r. nie posiada przymiotu strony w postępowaniu egzekucyjnym zmierzającym do wykonania przez J. F. obowiązków nałożonych tą decyzją.
Konsekwencją powyższej okoliczności jest także brak legitymacji do składania środków zaskarżenia na orzeczenia wydane przez organ egzekucyjny w tym postępowaniu. Przepis art 59 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji wskazuje sytuacje, w których postępowanie egzekucyjne podlega umorzeniu.
Zgodnie z art. 59 § 4 tej ustawy na postanowienie o umorzeniu postępowania egzekucyjnego zażalenie śluzy tylko stronom, tj. wierzycielowi i zobowiązanemu.
Ponieważ w przedmiotowej sprawie wszczęte zostało postępowanie zażaleniowe, w którego wyniku stwierdzono, że skarżąca nie jest stroną w toczącym się postępowaniu egzekucyjnym, organ odwoławczy zasadnie umorzył postępowanie odwoławcze na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 w zw. z art. 144 K.pa. Orzeczenie takie jest zgodne z prawem.
Jak wskazuje bowiem B. Adamiak w. [B Adamiak. J Borkowski: Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz W-wa 2000 r., s. 544] umorzenie zachodzi m.in.. gdy organ odwoławczy w toku postępowania stwierdzi, iż wnoszący odwołanie nie jest stroną w sprawie. Podobne rozważania można odnieść do postępowania zażaleniowego, także i tego odnoszącego się do egzekucji w administracji.
Na marginesie wskazać należy, że w zaistniałej sytuacji skarżąca kwestionująca ustalenia organu w przedmiocie wykonania przez stronę zobowiązaną nałożonych na nią obowiązków może skorzystać ze środków przewidzianych w dziale VIII Kodeksu postępowania administracyjnego określającym zasady wnoszenia petycji, skarg i wniosków do organów państwowych, organów jednostek samorządu terytorialnego.. organów samorządowych jednostek organizacyjnych oraz do organizacji i instytucji społecznych.
Ze wskazanych wyżej względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) w zw. z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm) orzekł jak w wyroku.