Uzasadnienie
Pismem z dnia 24 czerwca 2022 r., skierowanym do skarżącej, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Wejherowie poinformował skarżącą o nieuznaniu jej za stronę w postępowaniu administracyjnym o sygn. PINB-I-7141/19/21, dotyczącym rozbiórki budynku [...] usytuowanej na działce nr [...] obr. [...] w Wejherowie przy ul. [..]. Nadto organ wskazał, że w związku z brakiem wykazania przez skarżącą istnienia jej interesu prawnego, nie będzie ona informowana o dalszych postępach w sprawie. Przytaczając orzecznictwo sądów administracyjnych organ podkreślił, że sytuacja w której dany podmiot jest bezpośrednio zainteresowany rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, ale nie może tego zainteresowania poprzeć konkretnymi przepisami prawa, nie daje temu podmiotowi przymiotu strony.
Jednocześnie organ wskazał, że postępowania organów nadzoru budowlanego dotyczące naruszeń przepisów prawa budowlanego są wszczynane z urzędu, co oznacza, że sam sygnał (informacja) o potencjalnym naruszeniu prawa budowlanego nie powoduje wszczęcia postępowania i rozpoczęcia biegu terminów załatwiania sprawy.
W związku z powyższym pismem E. M. skierowała do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę, wnosząc o stwierdzenie, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Wejherowie dopuścił się naruszenia prawa poprzez wykluczenie skarżącej z postępowania dotyczącego rozbiórki budynku [...], wzniesionego częściowo na działce, stanowiącej jej własność oraz poprzez odmowę udzielenia informacji o postępach w sprawie, w tym o wydaniu decyzji administracyjnej. Jednocześnie skarżąca wniosła o zobowiązanie organu do informowania jej o przebiegu postępowania w sprawie rozbiórki budynku [...], w tym do doręczenia ewentualnie wydanej decyzji administracyjnej.
W uzasadnieniu skarżąca wskazała, że jest właścicielką działki nr [...] w Wejherowie, na której samowolnie wzniesiono budynek [...], co w ocenie skarżącej potwierdza jej status strony w postępowaniu prowadzonym przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Wejherowie w sprawie rozbiórki ww. budynku.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie w całości jako bezzasadnej wskazując na brak wykazania przez skarżącą interesu prawnego. W ocenie organu, budynek [...] nie znajduje się na działce E. M., zatem nie zostało naruszone jej prawo własności. W konsekwencji nie przysługuje jej status strony w prowadzonym przez organ postępowaniu dotyczącym rozbiórki budynku [...].
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje
Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.
Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
- 1) decyzje administracyjne,
- 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty,
- 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu,
- 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z 14 czerwca 1960 r - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 oraz z 2019 r. poz. 60, 730, 1133 i 2196), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2019 r. poz. 900, ze zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2019 r. poz. 768, 730, 1520, 1556 i 2200), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw, 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających,
- 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej,
- 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej,
- 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego,
- 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a,
- 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 3 § 2a Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).
Pismo Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Wejherowie z dnia 24 czerwca 2022 r., będące w istocie przedmiotem skargi, nie jest decyzją administracyjną, ani żadnym aktem wymienionym w art. 3 § 2, § 2a czy § 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – jest jedynie skierowanym do skarżącej pismem informacyjnym o nieuznaniu jej za stronę w postępowaniu administracyjnym oraz o tym, że z powodu braku po stronie skarżącej uprawnień strony postępowania nie będzie ona informowana o czynnościach w sprawie.
Pismo to nie rozstrzyga żadnej sprawy administracyjnej, nie kształtuje praw czy obowiązków skarżącej, nie stanowi władczego i jednostronnego rozstrzygnięcia. Ma ono wyłącznie charakter informacyjny.
Wobec powyższego nie podlega ono kontroli sądu administracyjnego i nie może być przedmiotem skutecznie wniesionej skargi. Skarga na pismo informacyjne jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu.
Mając powyższe na względzie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 w związku z art. 58 § 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowił, jak w sentencji postanowienia.