Uzasadnienie
Z. S. zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym ustanowienie radcy prawnego lub adwokata. Ze złożonego oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wnioskodawcy wynika, że prowadzi on samodzielne gospodarstwo domowe, aczkolwiek mieszka razem z żoną. Wnioskodawca w 2004 roku uległ wypadkowi przy pracy. Od tego czasu jest osobą niepełnosprawną w stopniu umiarkowanym – ma uszkodzony kręgosłup oraz złamaną rękę, kwalifikowaną do leczenia operacyjnego. Nie pracuje, nie osiąga żadnych dochodów. Zamieszkuje wraz z żoną w mieszkaniu o powierzchni 60 m2. Źródłem utrzymania jest renta żony w kwocie 762,31 zł netto miesięcznie. Wnioskodawca opisał miesięczne wydatki, ponoszone na media: 360 zł - czynsz, 85 zł - energia elektryczna, 60 zł - telefon, 150 zł - leki. Jak oświadczył wnioskodawca, nie posiada on żadnego majątku: nieruchomości (poza powyższą), przedmiotów wartościowych, ani oszczędności; Jest osobą niepełnosprawną, pozbawioną środków do godnego życia, dyskryminowaną przez MOPS.
Zgodnie z treścią art. 239 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.), strona skarżąca działanie lub bezczynność w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych. Oznacza to zatem, że skarżący z mocy samej ustawy zwolniony jest od konieczności ponoszenia kosztów sądowych w niniejszej sprawie, gdyż należy ona do kategorii spraw z zakresu pomocy społecznej. W tej sytuacji referendarz rozważył wniosek skarżącego o przyznanie mu prawa pomocy, zgodnie zresztą z intencją wnioskodawcy, jedynie w zakresie ustanowienia radcy prawnego lub adwokata, tj. w zakresie częściowym.
Stosownie zatem do treści art. 245 § 3 cytowanej wyżej ustawy prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przyznanie zaś prawa pomocy w zakresie częściowym osobie fizycznej następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 cytowanej ustawy). Zgodnie z art. 246 § 3 ustawy – ustanowienie dla strony radcy prawnego wymaga dodatkowego złożenia przez wnioskodawcę osobistego oświadczenia o niezatrudnianianiu lub niepozostawaniu w innym stosunku prawnym z tymże pełnomocnikiem.
Wskazane przepisy stanowią odstępstwo od ogólnej zasady ponoszenia kosztów postępowania sądowoadministracyjnego zawartej w art. 199 cytowanej ustawy, zgodnie z którą strona obowiązana jest pokrywać koszty wywołane swoim uczestnictwem w sprawie. Rzeczą wnioskodawcy jest zatem wykazanie, że jego sytuacja materialna jest na tyle trudna, iż uzasadnia wyjątkowe traktowanie, o którym mowa w przytoczonych wyżej przepisach.
Biorąc pod uwagę zawarte we wniosku dane, odzwierciedlające aktualną sytuację majątkową skarżącego: fakt bardzo niskich dochodów w gospodarstwie domowym, braku oszczędności i majątku, jego stan zdrowia (umiarkowany stopień niepełnosprawności) należało uznać, że nie jest on w stanie ponieść kosztów postępowania związanych z ustanowieniem pełnomocnika profesjonalnego z wyboru bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Tym samym, spełnia on ustawowe przesłanki przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym.
Z tych względów, na podstawie wskazanych przepisów, orzeczono jak w sentencji postanowienia, uwzględniając wniosek strony przez ustanowienie dla niej radcy prawnego.