Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 29 grudnia 2010 r., sygn. akt II SA/Gl 1008/10 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach odrzucił skargę Ochotniczej Straży Pożarnej w C., jako wniesioną z uchybieniem terminu. Odpis tego orzeczenia został doręczony pełnomocnikowi strony skarżącej w dniu [...] r.
Pismem z dnia [...] r., wniesionym za pośrednictwem organu, pełnomocnik strony skarżącej wystąpił z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. W uzasadnieniu wniosku pełnomocnik wskazał, że uchybił terminowi prawidłowego złożenia skargi z przyczyn niezawinionych spowodowanych jego chorobą. Od [...] r. wskutek wypadku pełnomocnik przebywał na leczeniu szpitalnym i długotrwałym zwolnieniu lekarskim. Pełnomocnik nie załączył jednak dokumentacji lekarskiej do niniejszego wniosku, traktując ją jako dane o charakterze prywatnym. Jednakże na wezwanie pełnomocnik przedstawi Sądowi ową dokumentację.
Ustosunkowując się do powyższego wniosku pełnomocnik organu w piśmie z dnia [...] r. wniósł o jego odrzucenie, ewentualnie oddalenie, podnosząc przede wszystkim, że skarga została wysłana w terminie, jednakże skierowano ją do niewłaściwego podmiotu. Tymczasem od pełnomocnika skarżącego będącego adwokatem można i należy wymagać podwyższonej staranności, a w szczególności wiedzy o trybie i zasadach wnoszenia skarg do sądu administracyjnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zgodnie z treścią art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi o przywróceniu terminu. Stosownie natomiast do art. 87 § 1, 2 i 4 p.p.s.a., pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w okresie siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Równocześnie też z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie.
Z tej regulacji prawnej wynika, iż przywrócenie terminu procesowego jest instytucją mającą na celu ochronę zainteresowanego przed negatywnymi skutkami uchybienia terminu dla podjęcia czynności przez stronę. W powołanych wyżej przepisach zostały ustanowione przesłanki przywrócenia terminu, które muszą wystąpić łącznie, by wniosek mógł zostać uwzględniony. Samo złożenie wniosku przez zainteresowanego we wskazanym terminie oraz dokonanie czynności, dla której zakreślony był termin, nie jest jednak wystarczającą przesłanką przywrócenia uchybionego terminu do dokonania czynności procesowej. Konieczne jest bowiem uprawdopodobnienie przez wnioskodawcę, że nie ponosi on winy w niedochowaniu terminu.
Podnieść ponadto należy, że skoro czynności pełnomocnika, są dokonywane za stronę i na jej rachunek, to strona ponosi ryzyko działania fachowego pełnomocnika. Uchybienie przez stronę terminowi, spowodowane okolicznościami związanymi z osobą jej pełnomocnika w pełni odnosi negatywne skutki wobec niej samej. Skoro zatem strona ustanowiła profesjonalnego pełnomocnika do reprezentacji w postępowaniu przed sądem, to w przypadku uchybienia terminu do dokonania czynności procesowej, należy badać brak winy po stronie pełnomocnika (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 marca 2006 r., sygn. I GZ 18/06). W tej sytuacji, przy ocenie możliwości przywrócenia terminu, należy uwzględnić wiedzę i konieczność zachowania należytej staranności przez tego pełnomocnika. Brak winy w uchybieniu terminowi można przyjąć tylko wtedy, gdy strona (jej pełnomocnik) nie mogła usunąć przeszkody przy użyciu należytego w danych okolicznościach wysiłku.
Przywrócenie terminu ma zatem charakter wyjątkowy i nie jest możliwe, gdy strona lub jej pełnomocnik dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 kwietnia 2010 r., sygn. I OZ 216/10).
W ocenie Sądu sytuacja taka zaistniała w niniejszej sprawie, gdyż pełnomocnik strony skarżącej nie uprawdopodobnił, że uchybienie terminu do wniesienia skargi było niezawinione. Pełnomocnik nie przybliżył bowiem żadnej obiektywnej i niezależnej od niego przeszkody uniemożliwiającej złożenie skargi w przewidzianym terminie. Składając wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi, jako przyczynę uchybienia terminowi wskazał chorobę i długotrwałe zwolnienie lekarskie spowodowane wypadkiem (tj. od [...] r.). Jednakże mimo choroby, pełnomocnik skarżącej złożył w ustawowym terminie skargę, tyle tylko że wniósł ją bezpośrednio do Sądu zamiast do organu. Do Sądu [...] r., Sąd przekazał ją natomiast organowi w dniu [...] r., a więc uznać należało, że wniesiono ją z uchybieniem terminu. Podkreślenia również wymaga fakt, że mimo zwolnienia lekarskiego pełnomocnik ten wystąpił do organu z wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa, które wpłynęło do organu w dniu [...] r. A zatem powołane przez pełnomocnika powody nie mogą zdaniem Sądu stanowić podstawy przywrócenia terminu, skoro zawierają w sobie element winy.
Wskazać bowiem należy, że od adwokata, jako profesjonalnego pełnomocnika, wymaga się szczególnej dbałości o prowadzone sprawy i podejmowania wszelkich, zgodnych z prawem czynności, w celu jak najlepszego wywiązywania się z powierzonych obowiązków oraz właściwego zorganizowania swojej pracy. Jednocześnie osoba podejmująca czynności w sprawie przez profesjonalnego pełnomocnika działa w taki sposób, jakby sama dokonywała określonych czynności procesowych, dlatego też obciąża ją odpowiedzialność związana z działaniem takiego pełnomocnika.
Mając na uwadze powyższe, Sąd działając na podstawie art. 86 (1 w związku z art. 87 (1, (2 i (4 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.