Uzasadnienie
Pismem z 26 lipca 2019 r. S. B. (dalej jako strona lub skarżący) wystąpił do Prezydenta Miasta C. o zwrot dowodu rejestracyjnego nr [...] zatrzymanego przez policję. W ocenie wnioskodawcy jeżeli nie istnieje żadna przyczyna na podstawie, której można zatrzymać dowód rejestracyjny to zgodnie z art. 132 ust. 6 ustawy prawo o ruchu drogowym należy go zwrócić.
Prezydent Miasta C. pismem z 5 sierpnia 2019 r. nr [...] poinformował stronę o podtrzymaniu stanowiska wyrażonego w pismach z 2 marca 2017 r., z 14 lipca 2017 r. i 4 stycznia 2019 r. Nadto zaznaczył, że stan prawny w sprawie w zakresie wymiany dowodu rejestracyjnego oraz obowiązku wpisywania w dowodzie rejestracyjnym kolejnego terminu badań technicznych nie uległ zmianie.
Pismem z 4 września 2019 r. strona wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach na czynność materialno-techniczną w przedmiocie odmowy zwrotu dowodu rejestracyjnego zatrzymanego przez policję pojazdu samochodowego nr rejestracyjny [...]. W skardze tej skarżący wystąpił o uchylenie tego aktu lub o stwierdzenie bezskuteczności tej czynności. Skarga została wniesiona, ponieważ w jego ocenie organ administracji publicznej dopuścił się naruszenia przepisów prawa materialnego. W motywach skargi przybliżono stan faktyczny w sprawie jak również stan normatywny, a w szczególności postanowienia art. 132 ust. 6 ustawy prawo o ruchu drogowym. Na pokwitowaniu zatrzymania dowodu rejestracyjnego policjant nie napisał przyczyny uzasadniającej zatrzymanie dowodu rejestracyjnego, a jedynie zacytował brzmienie przepisu prawa to jest "dane zawarte w dowodzie rejestracyjnym nie odpowiadają stanowi faktycznemu", przy czym nie wskazał jakie dane nie odpowiadają stanowi faktycznemu, a o tym powinien napisać.
Takie określenie przyczyn zatrzymania dowodu rejestracyjnego uniemożliwia mu podjęcie działań zmierzających do usunięcia przyczyny zatrzymania dowodu rejestracyjnego. W dalszej części skargi odniesiono się do orzecznictwa Sądu Najwyższego jak również podniesiono, że obowiązek zwrotu zatrzymanego dowodu rejestracyjnego występuje wówczas, gdy nie zaistniała przyczyna jego zatrzymania. W końcowej części skargi skarżący nie podziela stanowiska organu administracji, że brak wpisu aktualnego badania technicznego jest wyrazem niezgodności dowodu rejestracyjnego ze stanem faktycznym.
W ocenie skarżącego takie ujęcie jest błędne, ponieważ każdy wpis w dowodzie rejestracyjnym jest zgodny ze stanem faktycznym, każdy wpis o przeprowadzonych badaniach jest zgodny ze stanem faktycznym, a każde badanie jest wpisane przez diagnostów i posiada swoje pokrycie w dokumentacji stacji diagnostycznej. W ocenie skarżącego żaden przepis nie nakłada na obywatela obowiązku wymiany dowodu rejestracyjnego ze względu na brak wpisu o przeprowadzonych badaniach technicznych, a wszelkie obowiązki muszą wynikać wprost z przepisów ustawy. Wymiana dowodu rejestracyjnego wiąże się z opłatami i jeżeli nie ma ustawowego obowiązku wymiany dowodu organ nie może takich obowiązków nakładać. W podsumowaniu skargi skarżący podnosi, że żaden przepis nie zobowiązuje obywatela do poruszania się po drogach publicznych z aktualnym wpisem do dowodu rejestracyjnego o przeprowadzonych badaniach technicznych, a jedynie istnieje obowiązek posiadania dowodu" rejestracyjnego, ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej i aktualnych badań technicznych (wpis w dowód lub zaświadczenie).
W odpowiedzi na skargę Prezydent Miasta C. reprezentowany przez radcę prawnego M. J. wniósł o oddalenie skargi i przedstawił analogiczną argumentację do tej, którą prezentował w dotychczasowej korespondencji ze skarżącym.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje;
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Kontrola legalności zaskarżonej czynności przeprowadzona w oparciu o postanowienia art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r., poz. 2167) wykazała, że zaskarżona czynność odpowiada wymogom prawa. Zgodnie z brzmieniem art. 146 § 1 w związku z art. 145 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. Nr 2325 ze zm.) sąd uwzględniając skargę na akt lub czynność uchyla ten akt lub czynność albo stwierdza bezskuteczność czynności jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
W rozpoznawanej sprawie przywołane powyżej przesłanki uwzględnienia wniesionej skargi nie wystąpiły, a tym samym brak jest podstaw dla uwzględnienia wniesionej skargi.
Na wstępie niniejszych rozważań przyjdzie odnieść się do okoliczności, która znana jest składowi orzekającemu z urzędu, otóż tutejszy Sąd postanowieniem z 23 czerwca 2017 r. sygn. akt II SA/GI 278/17 odrzucił analogiczną skargę skarżącego, a Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z 5 czerwca 2019 r. oddalił skargę kasacyjną na powyższe postanowienie. Podkreślić należy, że odrzucenie skargi nastąpiło z przyczyn formalnych, a mianowicie nie wyczerpania przez skarżącego wszystkich przysługujących mu środków prawnych przed uruchomieniem sądowej kontroli aktu lub czynności organu administracji publicznej. Przywołana okoliczność nie oznacza, że w sprawie tej sąd administracyjny wypowiadał się w sposób merytoryczny, a tym samym istnieje możliwość skutecznego wniesienia skargi do tutejszego Sądu. Podkreślić należy, że obecnie obowiązujące unormowania prawne w omawianym zakresie nie przewidują konieczności wzywania organu do usunięcia naruszenia prawa, a w rozpoznawanej sprawie skarżący wniósł skargę w terminie przewidzianym treścią art. 53 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W zaistniałej sytuacji nic nie stoi na przeszkodzie merytorycznemu rozpoznaniu wniesionej skargi.
Stan faktyczny w rozpoznawanej sprawie jest czytelny i nie budzi żadnych kontrowersji. Strony niniejszego postępowania wywodzą z niego jedynie odmienne skutki prawne. Tylko tytułem przypomnienia można zwrócić uwagę, że 17 lutego 2017 r. funkcjonariusz policji zatrzymał skarżącemu dowód rejestracyjny pojazdu samochodowego marki Mercedes [...] nr rejestracyjny [...] z uwagi na to, że dane zawarte w dowodzie rejestracyjnym nie odpowiadają stanowi faktycznemu. Pod wskazanym określeniem kryje się brak wolnych miejsc w dowodzie rejestracyjnym na wstawianie kolejnych potwierdzeń przeprowadzenia badań technicznych. Ostatnia adnotacja w tym zakresie pochodzi z 2012 r.
W skardze do tutejszego Sądu skarżący akcentuje, że działania organu administracji publicznej odmawiające mu zwrotu zabranego dowodu rejestracyjnego naruszają postanowienia prawa, a to art. 132 ustawy Prawo o ruchu drogowym oraz art. 7 Konstytucji. W ocenie skarżącego organ administracji obowiązany jest do niezwłocznego zwrotu zatrzymanego dowodu rejestracyjnego po ustaniu przyczyny jego zatrzymania, nadto podniósł, że nigdy nie było powodu do zatrzymania przedmiotowego dowodu rejestracyjnego. W skardze tej wskazał także, że żaden przepis prawa nie nakłada na obywatela obowiązku wymiany dowodu rejestracyjnego ze względu na brak wpisu o przeprowadzonym badaniu technicznym, a wszelkie obowiązki mogą być na obywatela nakładane wyłącznie w drodze ustawowej, a wymiana dowodu rejestracyjnego wiąże się z opłatami, nadto podkreślił, że żaden przepis nie zobowiązuje go do poruszania się po drogach publicznych z aktualnym wpisem do dowodu rejestracyjnego o przeprowadzonych badaniach technicznych, a jedynie występuje obowiązek posiadania dowodu rejestracyjnego, ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej i aktualnych badań technicznych (wpis w dowodzie lub zaświadczenie).
Przybliżone powyżej stanowisko skarżącego nie jest trafne. W pierwszej kolejności przyjdzie odnieść się do postanowień art. 82 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Zgodnie z tym przepisem organ dokonujący rejestracji pojazdu wpisuje do dowodu rejestracyjnego termin badania technicznego pojazdu, a w myśl ust. 2 tej regulacji jeżeli pojazd jest zarejestrowany, kolejny termin badania technicznego wpisuje do dowodu rejestracyjnego uprawniony diagnosta po stwierdzeniu pozytywnego wyniku badania technicznego. Z treści tego unormowania wynika w sposób nie budzący żadnych wątpliwości, że w dowodzie rejestracyjnym zamieszcza się informację o terminie kolejnego badania technicznego danego pojazdu, jak również wskazuje się, kto jest uprawniony do dokonania takiego wpisu.
W świetle powyższego nie jest do zaakceptowania stanowisko skarżącego, że wystarczającym dokumentem potwierdzającym przeprowadzenie badań technicznych jest zaświadczenie wystawione przez uprawnionego diagnostę. W kontekście powyższego uwagę zwrócić należy na treść art. 71 ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Zgodnie z tym przepisem dokumentem stwierdzającym dopuszczenie do ruchu pojazdu samochodowego jest dowód rejestracyjny albo pozwolenie czasowe. Stosownie natomiast do postanowień art. 78 ust. 2 tej ustawy właściciel pojazdu zarejestrowanego jest obowiązany zawiadomić w terminie nieprzekraczającym 30 dni starostę o zmianie stanu faktycznego wymagającej zmiany danych zamieszczonych w dowodzie rejestracyjnym. Regulacja ta znajduje rozwinięcie w postanowieniach § 13 rozporządzenia Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 11 grudnia 2017 r. w sprawie rejestracji i oznaczania pojazdów oraz wymagań dla tablic rejestracyjnych (Dz. U. z 2017 r. poz. 2355 ze zm.).
Zgodnie z ust. 5 tego przepisu do czasu wydania wtórnika dowodu rejestracyjnego, nie dłużej niż na 30 dni organ rejestrujący, na wniosek właściciela pojazdu, wydaje pozwolenie czasowe. Powyższy przepis stosuje się również w przypadku wydawania dowodu rejestracyjnego z powodu braku miejsca na kolejny wpis terminu badania technicznego pojazdu.
Przywołane powyżej regulacje prawne wskazują w sposób jednoznaczny, że w przypadku wyczerpania wszystkich miejsc przewidzianych w dowodzie rejestracyjnym dla dokonania wpisu o przeprowadzonych badaniach technicznych właściciel pojazdu występuje o wydanie nowego dowodu rejestracyjnego. Oznacza to zarazem, że argumentacja skarżącego zamieszczona w skardze nie mogła odnieść skutku, a podnoszone przez niego zarzuty nie okazały się trafne i umożliwiające uwzględnienie wniesionej skargi.
Na marginesie prowadzonych rozważań przyjdzie zauważyć, że zatrzymanie dowodu rejestracyjnego odbyło się w zgodzie z obowiązującymi regulacjami prawnymi i funkcjonariusz policji w sposób prawidłowy wpisał powód zatrzymania. Dokument, którym posługiwał się skarżący nie odpowiadał wymogom wynikającym z przywołanych przepisów prawa jak również nie zawierał tych informacji, które winien zawierać, albowiem nie były w nim uwidocznione terminy kolejnych badań technicznych pojazdu, dla którego został wystawiony. W konsekwencji podzielić należy stanowisko prezentowane przez organ administracji publicznej i funkcjonariusza Policji, że dane zawarte w dowodzie rejestracyjnym nie odpowiadały stanowi faktycznemu.
Skoro zaskarżona czynność organu administracji publicznej nie narusza przepisów prawa w stopniu uzasadniającym uwzględnienia skargi należało stosownie do postanowień art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzec jak w sentencji.