Uzasadnienie
Pismem z dnia 29 sierpnia 2019 r. Pani B.K. złożyła skargę na działania pracowników socjalnych Ośrodka Pomocy Społecznej w G.. Skarżąca wskazała, że przez działania i zaniechania pracowników socjalnych była pozbawiona przez dłuższy okres możliwości kąpieli, musiała też brać pożyczki na zaspokojenie podstawowych potrzeb, takich jak ogrzanie mieszkania czy zakup obuwia. Ponadto skarżąca podniosła, że przez zachowanie pracowników socjalnych w trakcie wywiadu w sprawie zasiłku czuła się poniżona i że pracownicy ci przekroczyli swoje uprawnienia oraz drwili ze skarżącej. Wskazała również inne, jej zdaniem nieprawidłowe działania pracowników socjalnych i zażądała ukarania pracownika socjalnego.
W kolejnym piśmie z 14 lutego 2020 r. skarżąca ponownie skarżyła się na czynności pracowników socjalnych OPS G. i wskazała, że wprowadzają ją oni w błąd co do przysługujących jej praw i obowiązków.
Organ w odpowiedzi na skargę wskazał, że w związku z zarzutami podnoszonymi przez skarżącą zostało przeprowadzone postępowanie wyjaśniające, które nie wykazało uchybień ze strony pracowników Ośrodka Pomocy Społecznej w G.. Stąd też, zdaniem organu, skarga jest bezzasadna.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje
Na podstawie art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz.U. z 2019 r. poz. 2167 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej ppsa)., sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem i stosują środki określone w ustawie.
Zgodnie z art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
- 1) decyzje administracyjne;
- 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
- 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu;
- 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 ze zm.), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2019 r. poz. 900, ze zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2019 r. poz. 768, 730, 1520, 1556 i 2200), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach;
- 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
- 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
- 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
- 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
- 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Ponadto, sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 p.p.s.a.).
Zawarte w art. 3 § 2 p.p.s.a. wyliczenie stanowi katalog zamknięty. Zaskarżenie aktu lub czynności w nim niewymienionych oznacza, że sprawa nie jest objęta właściwością sądu administracyjnego, a tym samym, zgodnie z treścią art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., podlega odrzuceniu. Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie wyłącznie w sprawach ściśle przez ustawę określonych. Rolą sądu administracyjnego jest każdorazowe uprzednie zbadanie wnoszonej skargi pod względem jej dopuszczalności. Dopiero stwierdzenie, że dana sprawa podlega kognicji sądów administracyjnych będzie otwierało drogę do merytorycznej oceny kwestionowanego aktu, czynności, bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania.
Przechodząc na grunt rozpoznawanej sprawy należy wskazać, że sprawa, której dotyczy żądanie skarżącej nie należy do kategorii spraw o których mowa w art. 3 § 2 p.p.s.a. Zarzuty prezentowane przez skarżącą w treści skargi oraz pisma uzupełniającego skargę skupiają się na nieprawidłowościach, jakich przy wykonywaniu czynności służbowych dopuścić się mieli pracownicy Ośrodka Pomocy Społecznej w G.. Tego typu zarzuty i zastrzeżenia wobec pracowników organu mogą być zgłaszane do organu w trybie określonym w art. 227 i nast. ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. 2020 poz. 256, dalej jako "KPA"), tj. jako skarga. Zgodnie z art. 227 KPA przedmiotem skargi może być w szczególności zaniedbanie lub nienależyte wykonywanie zadań przez właściwe organy albo przez ich pracowników. Skarga w tym trybie podlega rozpoznaniu bądź przez organ nadrzędny (o ile dotyczy działalności danego organu) bądź przez organ, jeśli dotyczy działalności pracowników organu.
Niemniej jednak wskazać należy, że rozpoznawanie tego typu skarg nie należy do właściwości sądów administracyjnych, podobnie zresztą, jak ocena odpowiedzi udzielanych na składane do właściwych organów skargi. Nie istnieje w tym wypadku żadne władcze rozstrzygnięcie organu, które można byłoby przyporządkować do jednej z kategorii spraw administracyjnych, wymienionych w art. 3 § 2 p.p.s.a.
Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 ustawy p.p.s.a., skargę należało odrzucić, o czym orzeczono w sentencji postanowienia.