Uzasadnienie
W dniu 2 listopada 2015 r. do Prezydenta Miasta R. wpłynęło pismo Komendy Miejskiej Policji w R. z dnia [...] r., informujące, iż R. B. w dniu [...] r. kierował samochodem osobowym [...] o numerze rejestracyjnym [...] z prędkością 110km/h w obszarze zabudowanym, przekraczając dopuszczalną prędkość o 60km/h. Powiadomiono także, że na podstawie art. 135 ust. 1 pkt1a lit.a zatrzymano prawo jazdy kat. A,B,C,BE,CE o numerze [...], seria i nr blankietu [...] wydane przez Prezydenta R. W związku z powyższym w dniu 3 listopada 2016 r. zawiadomiono o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie wydania decyzji o zatrzymaniu N. B. prawa jazdy, a następnie decyzją z dnia [...] r. Nr [...] Prezydent Miasta R. zatrzymał N. B. prawo jazdy kategorii A/B/C/BE/CE nr [...] wydane w dniu [...] r. na druku seria i nr [...] przez Prezydenta Miasta R. na okres 3 miesięcy tj. od dnia [...] r. do dnia [...] r., nadając jednocześnie decyzji rygor natychmiastowej wykonalności.
W podstawie prawnej decyzji przywołany został art. 102 ust. 1 pkt 4, art. 102 ust. 1c i ust. 1e ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (t.jedn. Dz.U. z 2015 r. poz. 155 ze zm.) oraz art. 135 ust. 1 pkt 1a lit.a - ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (t.jedn. Dz.U. z 2012 r., poz. 1137 ze zm.) w nawiązaniu do art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2015 r., poz. 541) i art. 104 Kodeksu postępowania administracyjnego. W uzasadnieniu organ odwołał się do wymienionej powyżej informacji o przekroczeniu przez N. B. dozwolonej prędkości w obszarze zabudowanym o 60km/h, a następnie stwierdził, że analiza przesłanych danych wykazała, że spełnione zostały przesłanki określone w art. 102 ust. 1 pkt 4 ustawy o kierujących pojazdami niezbędne do wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy (w przypadku gdy kierujący pojazdem przekroczył dopuszczalną prędkość o więcej niż 50km/h w obszarze zabudowanym) oraz do nadania jej na podstawie art.102 ust. 1c rygoru natychmiastowej wykonalności.
Prezydent podkreślił, że decyzja ta ma charakter aktu związanego, tzn. w określonym stanie prawnym i faktycznym organ zobowiązany jest do wydania decyzji o treści ściśle wynikającej z obowiązujących przepisów prawa. Dodał, iż na mocy art. 102 ust. 2, zwrot zatrzymanego prawa jazdy następuje po ustaniu przyczyny zatrzymania oraz po uiszczeniu opłaty ewidencyjnej.
Niezadowolony z powyższego rozstrzygnięcia N. B. złożył odwołanie, domagając się cofnięcia decyzji jako wydanej z naruszeniem obowiązujących przepisów, cofnięcie rygoru natychmiastowej wykonalności oraz nakazania zwrotu zatrzymanego prawa jazdy bez zbędnej zwłoki. Wniósł o uwzględnienie w sprawie złożonych przez niego w trakcie postępowania pism, w których domagał się m.in. uchylenia mandatu karnego i konsekwencji wynikających z przyczyny jego nałożenia.
Podkreślił, że skoro Prezydent w decyzji stwierdził, że "musiał poddać otrzymane z Policji dane «szczegółowej analizie»", to sprawa wcale nie była taka oczywista i jednoznaczna. Dodał, że będąc całkowicie przeświadczony o braku własnej winy oraz o naruszeniu procedur przez funkcjonariuszy Policji z własnej inicjatywy podał się ocenie Sądu Rejonowego w R. Zwrócił też uwagę na swoje wieloletnie doświadczenie jako kierowca oraz brak jakichkolwiek problemów i konfliktów z przepisami ruchu drogowego (m.in. "czystym kontem mandatowym i punktowym"): Nadto zauważył, że za rzekome przewinienie (wykroczenie) został podwójnie ukarany, co naruszyło podstawowe zasady wymierzania kary.
Podniósł, iż w sprawie winny mieć zastosowanie przepisy art. 137 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 135 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym, a droga sądowa jest w tym przypadku konieczna. W jego ocenie funkcjonariusze Policji powinni w ciągu 7 dni od zatrzymania dokumentu powiadomić Sąd, aby sprawę rozpatrzył i wydał stosowane orzeczenie. Zakwestionował też wiarygodność pomiaru prędkości i prawidłowość działania użytego do tego pomiaru urządzenia, odwołując się do wyroku Sądu Rejonowego w Z. Decyzją z dnia [...] r. Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. utrzymało zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji w mocy, uznając ją za zgodną z prawem i zasadną. Przytoczyło i omówiło przepisy art. 102 ust. 1 pkt 4 ustawy o kierujących pojazdami oraz art. 135 ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym, wskazując następnie, iż w rozpatrywanej sprawie wystąpiła przesłanka zatrzymania prawa jazdy.
Wyjaśnił, że pismem z dnia [...] r. Komendant Miejski Policji w R. poinformował Prezydenta Miasta R. o zatrzymaniu do kontroli N. B., który kierując pojazdem [...] o numerze rejestracyjnym [...] przekroczył dopuszczalną prędkość na obszarze zabudowanym o 60 km/h. Wskazał jednocześnie, że na podstawie art. 135 ust. 1 pkt 1a lit.a ustawy Prawo o ruchu drogowym zatrzymano prawo jazdy kat A,B,C,BE,CE nr [...], seria i nr blankietu [...]. Wymieniona informacja - w świetle wskazanej powyżej regulacji- jest wystarczającą przesłanką do wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy. W ocenie Kolegium organ pierwszej instancji prawidłowo określił także datę początkową zatrzymania prawa jazdy- tj. dzień zatrzymania dokumentu w dniu [...] r..
Opisana powyżej sytuacja wypełnia zatem przesłankę zatrzymania prawa jazdy, nakładając na organ obowiązek wydania decyzji o tej treści. Kolegium podkreśliło, iż redakcja przepisu "starosta wydaje decyzję administracyjną o zatrzymaniu prawa jazdy" przesądza, iż rozstrzygnięcie w tej sprawie ma charakter aktu związanego.
W związku z podniesionymi w odwołaniu zarzutami Kolegium wyjaśniło, że z uwagi na przesłankę zatrzymania- a jest nią wyłącznie informacja o zatrzymaniu prawa jazdy na podstawie art. 135 ust. 1 pkt 1a ustawy Prawo o ruchu drogowym nie jest właściwe do oceny prawidłowości dokonanego pomiaru prędkości, ewentualnej tolerancji błędu, warunków technicznych drogi, na której dokonano pomiaru, stopnia zagrożenia w ruchu drogowym czy też wpływu zatrzymania prawa jazdy na status zarobkowy
Pismem z dnia 12 lutego 2016 r. N. B. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na powyższą decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego wnosząc o jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi drugiej instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania.
Zarzucił wadliwość decyzji Kolegium, uznając, iż została wydana przedwcześnie z rażącym naruszeniem prawa, dającym podstawę do wznowienia postępowania, a to poprzez całkowite pominięcie unormowania zawartego w art. 137 ust. 1 i ust. 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym..
W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie podtrzymując argumenty, które zawarło w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Kolegium podkreśliło, że sprawa administracyjna zatrzymania prawa jazdy jest niezależna od sprawy popełnienia wykroczenia.
Na rozprawie w dniu 21 października 2016 r. skarżący podtrzymał skargę. Wyjaśnił, że w postępowaniu przez Sądem Rejonowym nie wydano merytorycznego rozstrzygnięcia, gdyż uchybił terminowi do złożenia wniosku o uchylenie mandatu. Potrzymał swoje stanowisko, że został podwójnie ukarany zarówno mandatem jak i zatrzymaniem prawa jazdy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje
W myśl art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.jedn. Dz.U. z 2016 r., poz. 1066) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zgodnie z § 2 tegoż artykułu kontrola, o której mowa, jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozpoznaje sprawę rozstrzygniętą w zaskarżonej decyzji ostatecznej bądź w postanowieniu z punktu widzenia legalności, tj. zgodności z prawem całego toku postępowania administracyjnego i prawidłowości zastosowania przepisów prawa materialnego. Stosownie zaś do treści art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.jedn. Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną.
Przeprowadzone w określonych wyżej ramach badanie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji wykazało, że nie jest ona dotknięta uchybieniami uzasadniającymi jej wzruszenie, odpowiada obowiązującemu prawu, a tym samym przedmiotowa skarga, zdaniem składu orzekającego, nie może zostać uwzględniona. Trafnie bowiem zaskarżoną decyzją Kolegium utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji, w zgodzie z prawem orzekającą o zatrzymaniu prawa jazdy. W sposób przekonujący, poparty dowodami, Kolegium wykazało zaistniałe w sprawie przesłanki powodujące konieczność wydania przez Prezydenta Miasta R. omawianej decyzji, a wydana przez organ odwoławczy decyzja została szczegółowo uzasadniona i zdaniem Sądu nie budzi wątpliwości co do ustaleń okoliczności faktycznych i prawnych.
W pierwszej kolejności wskazać trzeba, iż niewątpliwym jest, że w dniu 2 listopada 2015 r. do Prezydenta Miasta R. wpłynęła informacja z Komendy Miejskiej Policji w R. z dnia [...] r. o popełnieniu przez N. B. czynu polegającego na przekroczeniu dopuszczalnej prędkości o więcej niż 50 km/h w obszarze zabudowanym.
Okoliczność ta zobowiązywała Prezydenta Miasta R. do wszczęcia i przeprowadzenia postępowania zakończonego wydaniem decyzji o zatrzymaniu skarżącemu prawa jazdy na okres 3 miesięcy oraz do nadania tej decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności. Przepis art. 102 ust. 1 pkt 4 ustawy o kierujących pojazdami, stanowi bowiem, że starosta wydaje decyzję administracyjną o zatrzymaniu prawa jazdy, w przypadku, gdy kierujący pojazdem przekroczył dopuszczalną prędkość o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym. Czas, na który orzeka się o zatrzymaniu prawa jazdy, określa art. 102 ust. 1c tej ustawy, stanowiąc, że decyzję w powyższym przedmiocie wydaje się na okres 3 miesięcy, nadając jej rygor natychmiastowej wykonalności oraz zobowiązując kierującego do zwrotu prawa jazdy, jeżeli dokument ten nie został zatrzymany w trybie art. 135 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym. Z powyższej regulacji wynika, że o zatrzymaniu prawa jazdy organ orzeka obligatoryjnie.
Jak trafnie wskazało Kolegium, ustawodawca jasno sprecyzował, co stanowi źródło ustalenia stanu faktycznego w zakresie stwierdzenia okoliczności przekroczenia dopuszczalnej prędkości w terenie zabudowanym o 50 km/h. Zgodnie z treścią art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 marca 2015r. o zmianie ustawy Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw, w brzmieniu obowiązującym w dacie orzekania, do dnia 3 stycznia 2016 r. (obecnie do 31 grudnia 2016 r.) podstawą wydania decyzji, o której mowa w art. 102 ust. 1 pkt 4 i 5 oraz art. 103 ust. 1 pkt 5 ustawy o kierujących pojazdami jest informacja o zatrzymaniu prawa jazdy na podstawie art. 135 ust. 1 pkt 1a ustawy Prawo o ruchu drogowym. Przepis ten jednoznacznie przesądza, że jedyną i wyłączną okolicznością, która obliguje organ do wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy, jest wymieniona informacja.
W konsekwencji organ wydający decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy nie prowadzi własnych ustaleń dotyczących faktu rażącego przekroczenia prędkości, ale z mocy woli ustawodawcy opiera swoje rozstrzygnięcie na przekazanej mu informacji o zatrzymaniu prawa jazdy na podstawie art. 135 ust. 1 pkt 1a lit.a ustawy Prawo o ruchu drogowym. Tym samym organ prowadzący postępowanie w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy w trybie art. 102 ust. 1 pkt 4 ustawy o kierujących pojazdami, nie może ani powoływać z urzędu, ani na wniosek dowodów na okoliczność potwierdzenia, czy też weryfikacji treści zawartych w informacji, o której mowa w art. 7 ust. 1 pkt 2 przywołanej powyżej ustawy. Dlatego też bezzasadne są zarzuty skarżącego, co do faktu niewyjaśnienia podnoszonych wątpliwości oraz bezzasadnego braku zastosowania procedury określonej w art. 137 ust. 1 i ust. 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Podkreślenia bowiem wymaga fakt, że powoływana przez skarżącego procedura nie dotyczy sytuacji analizowanej w niniejszym postępowaniu tj. sankcji administracyjnej przewidzianej w art. 135 ust. 1a lit. a ustawy Prawo o ruchu drogowym. Na marginesie już tylko można dodać, że skarżący przyjął mandat karny i nie odwołał się skutecznie w trybie art. 101 Kodeksu postępowania w sprawach o wykroczenia.
Odnosząc się do zarzutu podwójnego ukarania należy przypomnieć, że w tym zakresie wypowiedział się Trybunał Konstytucyjny, który w wyroku z dnia 11 października 2016 r. sygn. akt K 24/15 stwierdził, iż "art. 102 ust. 1 pkt 4 i ust. 1c ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami w związku z art. 135 ust. 1 pkt 1a lit.a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym w zakresie, w jakim przewiduje stosowanie wobec tej samej osoby, za ten sam czyn, sankcji administracyjnej w postaci zatrzymania prawa jazdy i odpowiedzialności prawnokarnej za wykroczenie, jest zgodny z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej i art. 4 ust. 1 Protokołu nr 7 do Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, sporządzonego 22 listopada 1984 r. w Strasburgu i art. 14 ust. 7 Międzynarodowego Paktu Praw Obywatelskich i Politycznych, otwartego do podpisania w Nowym Jorku 19 grudnia 1966 r.".
W konsekwencji przedstawionych wyżej wywodów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach nie uwzględnił skargi uznając ją za niezasadną i na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.