Uzasadnienie
Z. A., po otrzymaniu wezwania do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 200 zł wystąpiła, w piśmie procesowym z dnia 22 marca 2013 r. o zwolnienie od kosztów sądowych. Skarżąca podniosła, że znajduje się w trudnej sytuacji ze względu na utrudnienia dotyczące funkcjonowania prowadzonego przez nią przedsiębiorstwa ([...]).
Następnie, na wezwanie Sądu skarżąca złożyła wniosek na druku urzędowego formularza, z którego treści wynika, że wnioskodawczyni samotnie prowadzi gospodarstwo domowe, zamieszkując w pomieszczeniach usytuowanych nad prowadzonym przez nią zakładem. Skarżąca zadeklarowała, że w skład jej majątku wchodzi budynek mieszkalny (nieukończony) stanowiący współwłasność z synem, współwłasność nieruchomości rolnych o pow. 2,17 ha oraz 2,28 ha oraz budynki użytkowe (pawilony handlowe) w złym stanie technicznym. Wedle złożonej deklaracji Z. A. nie posiada żadnych oszczędności, papierów wartościowych ani też przedmiotów o wartości przekraczającej 3.000 euro. Wnioskodawczyni podkreśliła, że w skutek niedrożności rzeki [...] prowadzony przez nią zakład [...] wygenerował straty.
Na wezwanie referendarza sądowego skarżąca nadesłała dokumenty obrazujące jej sytuację materialną. Z ich treści wynika, że z tytułu świadczenia rentowego uzyskuje dochód w kwocie 1797 zł miesięcznie. Działalność gospodarcza prowadzona przez stronę przynosi co prawda przychód, jednakże jest zajęty na poczet toczących się egzekucji komorniczych, a ponadto służy pokrywaniu bieżących należności związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą.
Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważono co następuje:
Przepis art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r. poz. 270. – zwana dalej P.p.s.a.) konstytuuje zasadę odpłatności postępowania sądowoadministracyjnego. Wyjątkiem od niej jest możliwość przyznania prawa pomocy.
Przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych może nastąpić wobec osoby fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku w utrzymaniu swoim oraz swojej rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.).
W ocenie rozpoznającego wniosek Z. A. nie uprawdopodobniła dostatecznie, że nie dysponuje środkami, które uniemożliwiałyby jej poniesienie wydatków związanych z postępowaniem sądowym.
Przede wszystkim zauważyć trzeba, że strona dysponuje stałym, miesięcznym dochodem, którego wysokość z powodzeniem pozwala pokryć przeciętne koszty bieżącego utrzymania się jednej osoby. Zaznaczyć trzeba, że przy rozpoznawaniu wniosku o przyznanie prawa pomocy kondycja materialna prowadzonego przez stronę przedsiębiorstwa nie jest brana pod uwagę, albowiem nie stanowi ono jedynego źródła dochodu, z którego czerpie ona środki na utrzymanie się. Uzyskiwane dochodu ze stałego źródła (renta) stanowi okoliczność, która co do zasady przeczy tezie o szczególnie trudnym położeniu materialnym strony. Podnoszony przez stronę argument, że ze wspomnianego świadczenia skarżąca częściowo pokrywa koszty bieżącej działalności przedsiębiorstwa nie może być zaś brany pod uwagę, albowiem jego przyjęcie oznaczałoby w istocie, że to pozostali podatnicy powinni partycypować w kosztach prowadzenia działalności gospodarczej przez stronę.
Oprócz tego podkreślić trzeba, że wnioskodawczyni jest współwłaścicielką domu mieszkalnego, nieruchomości rolnych o pow. 2,17 oraz 2,28 ha i właścicielem pawilonów handlowych. Jest ona więc w posiadaniu majątku, który nie pozwala zaliczyć jej do osób ubogich. Również podnoszony przez skarżącą argument, że Sąd (lub referendarz) nie ma prawa domagać się od strony informacji dotyczących wsparcia udzielanego przez rodzinę jest chybiony. Ocena sytuacji materialnej osoby ubiegającej się o przyznanie prawa pomocy obejmuje szerokie spektrum okoliczności, w tym również wzajemne relacje majątkowe pomiędzy członkami rodziny wnioskodawcy. Są to bowiem kwestie mające istotny wpływ na ocenę kondycji strony, zaś uchylenie się od ich ujawnienia nie pozwala jednoznacznie stwierdzić, że zachodzą podstawy do przyznania prawa pomocy.
Z powyższych względów, na podstawie art. 245 § 1 i § 3 P.p.s.a. w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 tej ustawy oraz na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z § 3 tego przepisu orzeczono jak w sentencji postanowienia.