Uzasadnienie
W skardze z dnia 29 lutego 2016 r. zawarty został wniosek o przyznanie skarżącej prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Do skargi dołączony został druk urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym wnioskodawczyni zaznaczyła, iż pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z mężem oraz uczącym się w szkole średniej synem. W skład majątku rodziny strony wchodzi budynek mieszkalny o pow. 150 m2 oraz samochód osobowy marki [...] z [...] r. o wartości około 6.000 zł. Strona nie posiada żadnych oszczędności, papierów wartościowych ani też przedmiotów o wartości przekraczającej 5.000 zł. Skarżąca podała, że z tytułu umowy o pracę na czas określony otrzymuje wynagrodzenie w kwocie 1400 zł netto miesięcznie, zaś jej małżonek, z tytułu umowy o pracę wynagrodzenie w wysokości około 1800 zł brutto miesięcznie. Dodatkowo strona sporządziła zestawienie swoich miesięcznych wydatków.
Na wezwanie referendarza sądowego wnioskodawczyni nadesłała szereg dokumentów obrazujących poziom oraz strukturę wydatków ponoszonych w jej rodzinie w związku z utrzymaniem się oraz dokumenty wykazujące wysokość wynagrodzeń otrzymywanych przez stronę i jej małżonka.
Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważono co następuje:
Przepis art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm. – zwana dalej P.p.s.a.) konstytuuje zasadę odpłatności postępowania sądowoadministracyjnego. Wyjątkiem od niej jest możliwość przyznania prawa pomocy, które stosownie do treści art. 245 §1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym.
Przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych może nastąpić wobec osoby fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku w utrzymaniu swoim i swojej rodziny - art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm. – zwana dalej P.p.s.a.).
Badanie możliwości finansowych strony ubiegającej się o przyznanie prawa pomocy dokonywana jest poprzez porównanie uzyskiwanego przez nią dochodu z wydatkami, które będzie zobowiązana ponieść w toczącym się postępowaniu sądowym. Na obecnym etapie postępowania sądowego koszty te sprowadzają się zasadniczo do wpisu od skargi w kwocie 500 zł.
Opierając się na informacjach uzyskanych z nadesłanych przez stronę dokumentów nie znaleziono podstaw do uwzględnienia złożonego wniosku w całości, albowiem sytuacja materialna rodziny skarżącej nie jest na tyle ciężka, aby uzasadnionym było zwolnienie jej od kosztów sądowych w całości. Nie mniej jednak uznano, ze konieczność uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 500 zł mogłaby stanowić dla strony zbyt duże obciążenie jej budżetu domowego, stąd też zwolniono ją z obowiązku ponoszenia tego rodzaju wydatku w kwocie powyżej 200 zł.
Z uzyskanych informacji wynika, że łączny dochód netto trzyosobowej rodziny skarżącej wynosi 3288 zł netto miesięcznie (małżonek strony w ciągu trzech ostatnich miesięcy otrzymywał wynagrodzenie w wysokości 1.688 zł netto miesięcznie, zaś skarżąca, kwietniu br. otrzymała wynagrodzenie w kwocie 1.615 zł). Bieżące, stałe wydatki, do których należy zaliczyć koszty dojazdów do pracy małżonka strony (około 420 zł miesięcznie), opłaty telekomunikacyjne (TV, tel. kom. internet – około 250 zł), opłaty za prąd (184 zł), wywóz odpadów (około 25 zł), zakup biletu miesięcznego (86 zł), wydatki na wodę i ścieki (około 50 zł), zakup butli z gazem (około 50 zł) kształtują się na poziomie 1100 – 1200 zł. Do dyspozycji trzyosobowej rodziny skarżącej pozostaje wiec około 2000 zł. Do zestawienia tego nie doliczono wydatków na opłacenie podatku od nieruchomości ani też opału, jako że mają one charakter incydentalny, a nie comiesięczny.
Z powyższego wynika, że rodzina skarżącej dysponuje środkami, które przynajmniej w części mogą być przeznaczone na opłacenie wpisu od skargi bez uszczerbku dla utrzymania swojej rodziny. Obowiązek ponoszenia kosztów sądowych ma zaś charakter powszechny a odstępstwa w tym zakresie winny być stosowane na zasadzie wyjątku. W niniejszej sprawie opłacenie kwoty 200 zł, tytułem częściowego uiszczenia wpisu od skargi będzie dla strony zasadniczym wydatkiem na obecnym etapie postępowania, który strona, ze względu na powołane wyżej okoliczności, jest w stanie ponieść.
Z powyższych względów, w oparciu o art. 245 § 1 i § 3 P.p.s.a. w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 tej ustawy, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z § 3 tego przepisu orzeczono jak w sentencji postanowienia.