Uzasadnienie
W rozpoznawanej sprawie wszyscy skarżący zostali wezwani do solidarnego uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 200 zł – zgodnie z treścią § 2 ust. 3 pkt 5 rozporządzenia Rady Ministrów, z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.).
W odpowiedzi na to wezwanie L. P., D. P. i E. P., na drukach urzędowych formularzy wystąpili o zwolnienie od kosztów sądowych. W oparciu o ich treść ustalono, że wymienione wyżej osoby wspólnie prowadzą gospodarstwo domowe zamieszkując wraz z J. P. (małżonkiem L. P.). W skład ich majątku wchodzi połowa budowanego budynku mieszkalnego, udział w prawie własności ([...]) budynku jednorodzinnego - [...] letniego (współwłaścicielem jest J. P.), udział ([...]) w prawie własności innego budynku mieszkalnego (L. P.). Skarżący podali, że nie posiadają żadnych oszczędności, środków pieniężnych ani przedmiotów o wartości powyżej 3.000 euro. Źródłem utrzymania się rodziny wnioskodawców jest wynagrodzenie za pracę L. P. (1170 zł netto), emerytura J. P. (1500 zł netto) oraz żołd P.P. (511 zł netto).
Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważono co następuje:
Odpłatność postępowania sądowego jest regułą, o czym stanowi przepis art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm. – zwana dalej P.p.s.a.). Nie ma ona wszakże charakteru bezwzględnego, a wyjątkiem od niej jest możliwość przyznania prawa pomocy, które stosownie do treści art. 245 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym.
Przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (w omawianym przypadku polegającego na zwolnieniu od kosztów sądowych) może nastąpić wówczas, gdy osoba występująca z takim wnioskiem wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku w utrzymaniu swoim i swojej rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.).
Celem instytucji prawa pomocy jest zapewnienie prawa do sądu i możliwości obrony swoich racji podmiotom, które znajdują się w sytuacji finansowej uniemożliwiającej poniesienie kosztów z tym związanych. W istocie rzeczy jest to więc forma dofinansowania strony postępowania sądowego ze środków publicznych i przez to zwolnienie z obowiązku ponoszenia kosztów postępowania powinno sprowadzać się wyłącznie do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w takim postępowaniu jest rzeczywiście niemożliwe (por. postanowienie NSA z 6 października 2004r., sygn. akt GZ 71/04, ONSA 2005, Nr 1, poz. 8). Zasadność wniosku strony oceniana jest w dwóch aspektach - z jednej strony uwzględnienia się wysokości obciążeń, jakie strona musi ponieść w konkretnym postępowaniu, a z drugiej zaś z pod uwagę brane są jej możliwości finansowe (por. postanowienie NSA z dnia 30 listopada 2005 r., sygn. akt II FZ 781/05).
Mając powyższe na względzie trzeba zauważyć, że na obecnym etapie postępowania zasadniczym wydatkiem, do poniesienia którego zobowiązana jest strona jest wpis od skargi. Wysokość wpisu wynosi 200 zł, co w zestawieniu z wysokością miesięcznych dochodów uzyskiwanych przez wnioskodawców nie jest kwotą znaczącą, której zapłacenie przekraczałoby ich możliwości. Łączny, miesięczny dochód ich rodziny wynosi bowiem ponad 3000 zł, co w przeliczeniu na osobę daje około 800 zł netto miesięcznie. W tej sytuacji zapłacenie wpisu od skargi leży w granicach możliwości finansowych skarżących i nie spowoduje zachwiania ich sytuacji materialnej. Ocena przesłanek przyznania prawa pomocy koncentruje się zaś na aspektach majątkowych, nie zaś na ewentualnej słuszności podnoszonych przez stronę zarzutów.
Z powyższych względów, w oparciu o art. 245 § 1 i § 3 P.p.s.a. w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 tej ustawy, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z § 3 tego przepisu orzeczono jak w sentencji postanowienia