Uzasadnienie
1 U Z A S A D N I E N I E
Pismem dnia 14 kwietnia 2009 r. K. R. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] r., nr [...] uchylające postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] r. nr [...] zawieszające postępowanie administracyjne w sprawie samowolnych istotnych odstępstw od projektu budowlanego budynków zlokalizowanych przy ul. [...] w B. oraz umarzające postępowanie toczące się przed organem pierwszej instancji. W piśmie tym skarżąca zawarła wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia i przez to utrzymanie na czas postępowania sądowo administracyjnego w mocy postanowienia o zawieszeniu postępowania. W uzasadnieniu skarżąca wskazywała, że jeżeli postępowanie będzie się toczyć dalej, strona będzie zmuszona przedstawić projekt zamienny oparty na stanie faktycznym, jak gdyby granice działki były bliżej niż 4 metry od ściany południowo zachodniej budynku posadowionego na nieruchomości strony.
W ten sposób może dojść do sytuacji, w której rozstrzygnięcie sądu powszechnego w przedmiocie wznowienia granic (względnie rozgraniczenia), zapadnie gdy wszystkie otwory okienne zostaną już zabudowane szklanymi pustakami. Związana z tym konieczność późniejszego wznowienia postępowania administracyjnego oraz ponownych robót budowlanych (zamiany pustaków szklanych na okna), oraz koszt tych robót powinien, zdaniem skarżącej, przesądzać o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego postanowienia.
Zarówno organ odwoławczy jak i uczestnicy postępowania, mimo takiej możliwości nie ustosunkowali się do powyższego wniosku.
Rozpoznając wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył co następuje
W myśl art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – zwanej dalej p.p.s.a.) wniesienie skargi do Sądu nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. Jednakże art. 61 § 3 tej ustawy stanowi, że wówczas gdy zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia skarżącemu znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, Sąd może na wniosek skarżącego wstrzymać wykonanie tego aktu lub czynności w całości lub w części, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Z powyższego wynika zatem, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego do Sądu aktu jest instytucją o charakterze wyjątkowym – odstępstwem od ogólnej reguły, w myśl której wniesienie skargi do Sądu nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu.
Jak wynika z brzmienia przepisu art. 61 § 3 p.p.s.a. ustawodawca co prawda nie nałożył na stronę skarżącą obowiązku wykazania, iż zachodzą przewidziane nim przesłanki wstrzymania zaskarżonego aktu lub czynności, to jednakże uprawdopodobnienie przez stronę skarżącą podstaw złożonego wniosku powinno być rozpatrywane w kategoriach podejmowania działań we własnym procesowym interesie. W orzecznictwie utrwalił się pogląd, iż warunkiem uwzględnienia wniosku o wstrzymanie wykonania aktu lub czynności jest wskazanie przez stronę okoliczności uzasadniających możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Uzasadnienie wniosku winno odnosić się do konkretnych zdarzeń świadczących o tym, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne.
W przedmiotowej sprawie Sąd stwierdza jednak, iż złożony przez skarżącą wniosek nie zawiera żadnych informacji bądź argumentów, odnoszących się do przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia i mogących uprawdopodobnić, iż wykonanie postanowienia zrodzi niebezpieczeństwo wywołania po stronie skarżącej znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Skarżąca w żaden sposób nie wykazała, iż w przypadku wykonania zaskarżonego postanowienia spełnione zostaną przesłanki, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a.
Powyższe sprawia, że Sąd z urzędu zobowiązany jest rozważyć możliwość ich wystąpienia przy uwzględnieniu wszelkich okoliczności sprawy. Analiza tej kwestii prowadzi jednak do wniosku, że w niniejszej sprawie tego rodzaju przesłanki nie zachodzą.
Nadto należy zgodzić się z poglądem, że przedmiotem wstrzymania mogą być jedynie takie akty lub czynności, które nadają się do wykonania i wymagają wykonania (T. Woś, Postępowanie sądowoadministracyjne..., s.146), a także takie, które wywołują określone skutki materialnoprawne. Do takich aktów nie należy postanowienie uchylające postanowienie o zawieszeniu postępowania w sprawie odstępstw od projektu budowlanego. Przez pojęcie wykonania aktu administracyjnego należy rozumieć bowiem spowodowanie w sposób dobrowolny lub doprowadzenie w trybie egzekucji do takiego stanu rzeczy, który jest zgodny z rozstrzygnięciem zawartym w danym akcie. Nie każdy akt administracyjny kwalifikuje się do tak rozumianego wykonania, a co za tym idzie nie każdy wymaga wykonania. Nie kwalifikują się do wykonania te spośród aktów prawnych, które dla sprowadzenia stanu prawnego lub faktycznego w nim określonego nie wymagają czynności podmiotów uprawnionych.
Problem wykonania aktu administracji dotyczy zatem jedynie aktów zobowiązujących, ustalających dla ich adresatów nakazy powinnego zachowania lub zakazy określonego zachowania oraz aktów, na podstawie których określony podmiot uzyskuje równocześnie uprawnienie i mocą którego zostają na niego nałożone obowiązki (por. np. T. Woś /w:/ T. Woś, H. Krzysiak-Molczyk, M. Romańska: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz. Warszawa 2005, s. 295-296). Cech tych nie posiada kontrolowane w niniejszym postępowaniu zaskarżone przez skarżącą postanowienie uchylające postanowienie o zawieszeniu postępowania i umarzające postępowanie pierwszej instancji.
Z powyższych względów argumentacja strony skarżącej w przedmiocie wstrzymania zaskarżonego postanowienia zawarta w skardze pozostawała chybiona.
Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny, działając na podstawie przywołanego wyżej art. 61 § 3 i 5 p.p.s.a. postanowił orzec jak w sentencji.