Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicachz 5 sierpnia 2016 r., sygn. akt II SA/Gl 429/16

Uzasadnienie

Na druku urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych powołując się na trudną sytuację materialną. Zaznaczył, że wspólne gospodarstwo domowe prowadzi wraz z z żoną oraz dwójką dzieci, nie ma żadnego majątku, nie uzyskuje dochodu, pozostaje na utrzymaniu rodziców. Sporządził natomiast zestawienie swoich miesięcznych kosztów utrzymania, w skład których wchodzi:

1. - kredyt w wysokości 1200 zł,
2. - koszty przedszkola dla dziecka 400 zł,
3. - wydatki na lekarza i lekarstwa – 400 zł,
4. - wydatki na media – 300 zł,

Pismem z dnia 1 lipca 2016 r. referendarz sądowy zobowiązał skarżącego do uprawdopodobnienia okoliczności podniesionych we wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez:

1. - udokumentowanie wysokości wydatków związanych z utrzymaniem się, tj. opłat za energię elektryczną, dostawy wody, odbiór śmieci, usługi telekomunikacyjne, wykup lekarstw itp.,
2. - udokumentowanie istnienia zobowiązania kredytowego, o którym skarżący wspomina w swoim wniosku wraz z przedłożeniem dokumentu potwierdzającego wysokość raty płaconej z tego tytułu,
3. - wskazanie, czy wnioskodawca lub jego małżonka korzysta ze wsparcia ze środków pomocy społecznej lub też czy którekolwiek z nich jest zarejestrowane jako osoba bezrobotna,
4. - sprecyzowanie, co strona rozumie pod pojęciem pozostawiania na utrzymaniu rodziców.

Wezwanie to pozostało bez odpowiedzi

Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważono co następuje:

Przepis art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2016 r. poz. 718. – zwana dalej P.p.s.a.) konstytuuje zasadę odpłatności postępowania sądowoadministracyjnego. Wyjątkiem od niej jest możliwość przyznania prawa pomocy, które stosownie do treści art. 245 §1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym.

Przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych może nastąpić wobec osoby fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku w utrzymaniu swoim i swojej rodziny - art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.

Mając na uwadze treść przywołanych przepisów i odnosząc ją do okoliczności powołanych przez wnioskodawcę nie znaleziono podstaw do uwzględnienia złożonego wniosku.

Prawo pomocy jest instytucją, która w założeniu ma służyć osobom, którym zdobycie środków na opłacenie kosztów postępowania sądowego nastręcza zbyt dużych trudności, przede wszystkim ze względu na poziom uzyskiwanych dochodów oraz stan majątkowy. Zarazem trzeba pamiętać, że jest to forma pomocy publicznej skierowanej do indywidualnego podmiotu, a tym samym jest możliwa tylko wtedy, gdy strona wykaże, iż sama nie jest w stanie ponieść tych kosztów. Kluczowe znaczenie ma więc w takim przypadku wykazanie braku możliwości zdobycia środków pieniężnych na pokrycie kosztów postępowania sądowego. Tego zaś skarżący nie wykazał.

Przede wszystkim zwraca uwagę bardzo nietypowa sytuacja materialna skarżącego i jego rodziny, która w całości pozostaje na utrzymaniu rodziców strony. Nie jest znany żaden powód, dla którego ani skarżący ani jego małżonka nie są zatrudnieni, ani też nie korzystają ze świadczeń przewidzianych dla osób bezrobotnych. Jednocześnie w druku formularza wskazano znaczące koszty bieżące, kształtujące się na poziomie około 2300 zł, finansowane, jak się można domyślać, przez rodziców strony. Nie wiadomo jednak, czy skarżący wraz z rodziną zamieszkuje u rodziców, czy też prowadzi odrębne gospodarstwo domowe. Kwestia ta ma zaś istotne znaczenie, gdyż w tym pierwszym przypadku należałoby podać personalia rodziców oraz źródła i wysokość ich dochodu, w drugim natomiast rodzaj powierzchnię zajmowanej nieruchomości. Uchylając się od udzielenia wyjaśnień i nadesłania tzw. dokumentów źródłowych skarżący w istocie wykluczył możliwość dokonania jakiejkolwiek oceny swojej sytuacji materialnej, co w konsekwencji oznacza, że nie można w jednoznaczny sposób stwierdzić, iż jest on osobą, której wniosek o przyznanie prawa pomocy zasługiwałby na uwzględnienie.

Z powyższych względów, w oparciu o art. 245 § 1 i § 3 P.p.s.a. w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 tej ustawy, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z § 3 tego przepisu orzeczono jak w sentencji postanowienia.